 
  
  
  
  


  , !
    
. 

. 

  
    
  1961 

. 

. 

25

I



  - 
   
    .   .     -
 ,          . 
          -
 ,   1894 .   .     -
    ( I  1939 .,  II  1947 .),       
 . . -. 
          -
  .          
       ,     -
.           
    .         -
       ,     
         .    
           -
.    . .        
  ,      ,    
     . 
    1894 .,      -  
    .      

  -   
 : ,    ,   -
    .       
     . 
    ,      1894 ., -
    . ,  ,   
.  ,   ,  -
    .,   ,    , 
   .  ,    -
   ,    .  
          . 
          
     (  ). 

. 

   
  
 III:   , 
   
  ( IXXVIII) 
     


 
         , -
   .      1885 .  ,   -
,   , ,   , , , -
  .      ;   ,  
       ,       -
,       ,     -
 . 
        ,     
         ,     
         .   -
   :         -
,  , , ,    -
 ,  . .        
,                
.   -      -
            -
    ,    ,     ,  
   ,        , -
,        .     -
       .   -
    .        
           -
      ;    -
   .    


        ,      -
     .     
         , ,  ,   
      ;   ,      -
  ,     ,      
.  ,  ,        ,  
      ,  -
 .    ,          
       ,    
      ,     . 
     ,       -
   ,       .  ,   
         -
         ,     -
,    ,   ,     
 .      ,   -
    -  ;    -
          ,  .  -
 ,    ,        , -
        ;       
   . 
     ,      
     .      
  ,     .  ,  
     ,     -
 .   ,       -
 ,           -
 ,       -
   ,        ,  
   in statu nascendi*.    
* 
    . . 


           -
    ,        
    , ,     -
.  .  1863  1867 .        
 ,        ,     
,        . 
     1864  1865 .     -
   , -       II  III . 
    ,       ,    
     ,      ,  
       .      -
 .     : ,    ,  
    ,     -
 ,  ,      ,     
           .    , 
            -
           -
,        , ,     
        *.    
  - ;  ,    ,     
. 
 ,         ,   -
    ,     ,   
      .   ,     -
      . 
     . 
           
.          
       (    III), 
  ,    
* 
      . . 


 I,     .       -
 ,   8  in folio*;         
.     I    .  II    -
.   III      ,   
,   ,        
       .    
,        ,  -
    ,          
  .        III,    
-   .   IV   .    -
             -
,     ,           . 
  ,     III   ,    -
 ,      .   -
 ,         -
,           -
. 
   ,      ,   
    .   ,   -
   ,        -
 IV;         . 
    V,       -
   .            -
   . ,         , 
   ,     ,   -
    , ,    . -
     ,          -
,       ,     
   ,    .     
    
* 
   1/2  . . 

    
I  III  



,    ,          
. ,  ,     .      
    ,          , 
       .     ,    
          
,  ,     .     
1893 .       . 
    XXI  XXIV    .  XXV  
XXVI       , -
   .  XXVII  XXIX       ; -
,   XXVIII   .    -
  XXX .  ,       -
  ,     ,      -
,   . .        -
,   .   XXX    -
    ,       . 
XXXI        .     -
  ,  ,    -
      1847  1857 .,    -
            ,   -
,     .,    . , 
   ,          
    ,       -
        ,     
     .     ,    
   ; ,     ,   -
  ,   ,     . 
      ,      XXXII,  
            
,    ,     


     .      
           
       . 
,    (XXXVI)   . 
   ,   ,       
,    XXXIII  XXXV. ,      
     .       -
,      .   , ,  
    -     ;    
,    ,     ,   -
   -  ,    ,   -
   . 
       ,      -
  ,      ,    XLIII (    -
  )         .   
     ,     XXXVII,  -
   XLV  XLVII       XXXVIII  XLIV.  
       II    ,   
 XLIII          
  . 
            
  .         
      1861 .    
    ,     -
    ,    1   -
      .     
          
        ,      I 
    .  ,    -
  . 
,      ,     , -
    -


   ,      .    
  .       -
    ,         -
  :  ,    -
            
 .      -
   ,   ,    -
        
   . 
   ,    II ,  ,   .  
  I     2-  3- *. ,     
     ,    
 ,        . -
,       .      
,     .   : 
1) Reports from Committees (of the House of Commons), vol. VIII, Commercial Distress; 
vol. II, part I, 184748. Minutes of Evidence.    Commercial Distress, 1847 
48. 
2) Secret Committee of the House of Lords on Commercial Distress 1847. Report printed 1848. 
Evidence printed 1857 (   1848 .    ).  
  . D. 184818572. 
3) Report on Banc Acts, 1857.  To  1858.        
  1844  1845 .   .    . 
. (  . .) 1857,  1858 3. 
        4   ,  
     - . 
 
             , 
      ,      -
      . 
* 
      4-       23  
   .   . . . 


    ,       -
;    ,        
        ,      -
.   ,  ,     ,  -
,  ,   , ,    -
   ,      . , 
       . 
   II  (Conrads Jahrbucher5, XI, 1885, S. 452465)  . -
   ,       .  : 
   (         
 ) ,           
     ,        . 
  ,      ,  
               
           ...   -
      ...  ,   , -
      ,   ...  .   -
            
  ,    ,    ,   
      . 
  ,   ,   , 
  ,   
    ,     .  
 ,      . 
           -
,     ,     . 
              -
,         ,       -
   . 
  ,     , ,    ,  -
    .    ,      
 


   , ,   ,      -
;   ,    ,     -
      . ,      
.  ,    , ,     ,  -
     . ,     
  ,   ,  : 
 ,  , ,  ,    
      ,      ,  , -
   -     .     -
     ;       
       ,      ,   -
  ...            
            
    . 
    ,  ,   -
          , 
     ; ,    ,  -
      ,    ;   -
    ,       
 ,    ;           -
       ,   ,  
,           
6.   , ,   -       -
 ,         ,    
           . 
         .    
   ?    .    ,  
 , ,   ,        -
.          ,     
  ,         
     


 ,       ,    
   - .  ,  -
  ,   ,        
      ,  ,   
  ,      ,      
,   ,   ,  . 
         .     
,      ;    ,   
,             ,  -
   ,            -
 ,   ,     . -
      ,   -
    . ,     ,  ,  -
,    ,     ,  -
,      ,  7. 
,       ,  -    -
: Die Durchschnittsprofitrate auf Grundlage des Marx'schen Werthgesetzes. Stuttgart, Dietz, 
1889.           -
,      .      -
, -,    , -,  -
,      .      ,  
     , . .     
  ,       
. ,         
 ,    ,     
 .        .  
           , 
    ,      , -
     ,     , -
   ,    ,     


 ,    ,    -
    . , ,    
 ,      ,   
    .      -
    ,     ,  -
     , . .  , -
     ,        
  ,     .    -
, ,   ,        
. 
    ,       
      ,   .    
       ,      
             
     ,      
  .          
   ,    ,  
  ,       ,   
        , -
     ,  ,    ; 
   ,       -
.           
 , ,         -
    ,  .      
,           , 
     ,       -
 ,        , 
      . 
        .     
 . 
    .       . 


      ,        -
 ,    ,           
,          -
    .   ,     ,  -
   ,     ,   -
         .    
        -
    ,  ,      
 ;         -
           ,  -
   ,         
. 
     (Neue Zeit  3  4, 1892 1893)   
    .     ,     -
 ,        -
      ,    . 
     ,   .    
,          -
,    ,    ,   
      .        , 
       . 
     .  (Conrads Jahrbucher, dritte Folge, III, 
S. 793).            .  
  ,     ,    -
 ,    ,        -
     .    , ,    
      ,      
,     , ,     -
;      ,     , 
 ,  .   , , , -
     ,       , -
 

    
III  



   ,        -
   ,          ,    -
,    ,   ,   -
;  , ,    .     -
,        - ,   -
        .     ,  
         
  ,   ,       
     .    
,       (   :  -
  ,      );  -
    ; ,      ,  
  ,      
 ,    .      
    ;    ,   
           
    .   ,     -
,   .        -
 ,     ,  , -
       ? 
  ,     ,   ...   -
  ,     ,    ,     
,        = c:v ,  -
   ,    ,   c:v    , 
     ...         -
    ?  .   ,    
       ,         -
,         ...      -
.     ;     ,  
 ,         [. 806, 
808]. 


      IX   ,   -
    .      
      ,       -
,      ,      
 .       ,    -
   .       ,   -
   ,          
,        ,    -
. 
     - ,   -  
       .  ,    
(Conrads Jahrbucher, dritte Folge, II, 1891, S. 352 und ff.),    -
  .     -
       . 
       .     
   (   )     -
 ,          -
      .      
   .       
         .     -
  [. 358]. 
,         ; , -
,         -
       , 
 ,       ; , 
-     ,    ,   -
     ,     ; ,   
: 
   ,        [. 361 ], 
,  ,       .     
? -       ,    , 
 


            -
    
     ,     () -
   ! 
  : -  : 
   . -;        
(), -:      ( )  .    
  ,     .       .   -
  (  ),        -
 ,        , ...    -
 [. 366]. 
   ,     ,   .      
,  , ,  . 
             ,  
          .   
   :    ,       ,  
      ,   ,   -
   ,       -
  [. 366]. -  !   ,     -
 ,  ,  ,  ,      -
,       .     ,  
  .          ,   
,    . 
  ,  -         Nuova 
Antologia ( 1883 )8;   ,   , -
  ,    . -
          , -
    .     :  1886 .   
-   : La teoria economica della costituzione politica,    -
         -
,         1883 . ,  -
       ;     
  ,    


  ;      ?  ,   
           -
 ,  ,    ,     
1845 .,  -   1886 .          -
,    ,       ,   -
 ,           -
 ,         illustre*  
  . 
       - .   ,    
     (un consaputo sofisma);    -
      ,       -
 (sapendoli tali)  . .   ,         
      ,      -
  la ,          -
,   ,     ,  
     ,          . 
-  :      ( -  -
   ),     -
,       ,-     
  .    ,     
     ,    .     
 (I, . XI9)  ,        . 
     ?        -
  .         ,    
 ,          ,    -
 : 
,   ,    ,      -
  , ,   ,   ,  ,   , -
     ,        (un ingegnoso spediento 
ideato dal Marx a sostituzione degli argomenti scientifici). 
* 
 . . 


        ,         -
,  illustre ,     . 
,    :   - ,     
       .     
              10. 
  -     ,  ,      . 
    ,       , ,   -
, *      .   
   . -     .  
      ,   . 
    Conrads Jahrbucher, neue Folge, Bd. XX [1890], S. 272 und ff.,  
     .       ,  
  ,      . 
         ,  -
       ,   (   -
)            
 (   )       -
... , ,    , ,      100  
      0, 100  200,     100   -
   50  ,        50  ,  
   100%  , 33,3%    20%   .   -
       300,     -
     ()   40         
  20  ,          20%,   ,   
    300    60, . .    20%,    . 
   ,   , illustre     , 
        .  ,     
,       ,    
      ,    
* 
  Unverfrorenheit    . . 


,          ,   -
           .  -
 ,        ,   
 ,        . , -
 ,     ,     -
   .    ,    -
     ,    ,  -
         -
,    ,     ,   
,         ,      
   .    ,  -
     ,      
    ,           
        ,   
 ,     .    -
,   ,       ! 
       illustre    ,   
     ,   -  , -
       .      -
        Sozialismus und kapitalistische Gesellschaftsordnung
!  ,        ,    -
    ,         -
,       ,   ,     ,   -
    , ,   ,   
- ,    ,     ,  
       ,  ,     
  ,       !  , -
          -
,     ,    
 ,   ,   


   ,         ? 
   .    ,     -
 ,        
,    .       -
     ,      : -
  11.    ,   ,   illustre 
. 
        .  - - -  
     ,      . -
 ,       ,         
,               
         .   
Neue Zeit  12,         ,  
    . -     ,   -
   . ,    . 
   ,      ,    -
    .   ( + v)   = y     -
      .   I =  + v;   II y= (  ) + (v+x). 
m
,      I = m/v,    II = . 
v + x 
 (p)      (),     
 ,   + v,    ; ,  = m.      I = 
m mm
p
/y  ,       II = p/y,  . .    = . -
c + v (c . x) + (v + x) c + v 
,    ,         
   ,     ,     
 or     (G. . Stiebeling. Das Werthgesetz und die Profitrate. 
New York [1890, S. 1]). 
  ,     ,    
 - -   :   ,    
,    I,     -
,    II?  


, v, y  x, ,     ,    ,  
     ,     .   ,   -
         ,  
  . ,    ,    ,   
-           -
.     :    ,    -
   ,      
    ,     -    -
 ,     ;        
 ,  ,        . 
-     ,    ,     
          .     
 ,         ,     
 ,     ,  ,    -
. ,     1870  1880 .,    -
   ,       ,  
     ,    
     .       -
  ,          
          , -
  ,   - .  - -  -
  , ,     ,  
    ,   , ,   
 ,        ,    . 
  :     ,  - - 
   .    ,    ,  
        . 
.  
, 4  1894 . 

  

 ,
  
  


  
  
     
  
   
  
    
      ,    
 ,        , 
         .  
         -
.       ,   
   . ,     ,   
      ,  
,    ,   ,  
    .   ,       
 ,           -
. ,        ,  -
    ,   .    
        ,    
  [Gestalt]     ,      
   ,      .  -
,       ,         
,       ,     
  ,         . 
 

 .      
     (W)  : 
W =  + v + .         m,  -
    ,       + 
v,     . 
, ,        500  
: 20 . .    , 380 . .   -
, 100 . .   ,       100%,  
  = 400 + 100v + 100m = 600  . 
     100 . .     500 . .,  
      500  .   -
 ,         -
 ,   ,      ,    
    . 
,    ,  ,     ,   -
      .    ,  
   ,      ,  -
    .        
,    ,      
    , , , -
    , .     
     [Kost]  .   
   k,  : W =  + v + m   : W = k 
+ m,    =   +  . 
     ,    
    ,    , ,  
 ,     . 
,    ,   ; ,   -
 ,   .      
    ,     ; 

  
III   . 


 I.     
 ,   ,  ,  W = k + m,  k = W  m.   -
,        ,   
   .      
        ,     -
           -
      , ,   -
       ,   -
 . 
,          
       .   ,  5/6 -
   600 . ., . . 500 . .,   , , -
    500 . .,      ,  
     ,          
,    5/6  ,    , 
 ,     ,   . 
, , ,       
   ,     . 
   .   ,  ,  
        ,  -
   6 . = 6 ,     500 . . = 400 + 100v  
  ,   16662/3   ,  -
 13331/3        = 400, 3331/3 
     = 100v. ,     = 
100%,           = 100v 
+ 100m = 6662/3   . 
,   (. , . I, . VII, . 173  .13),    
   600 . .  : 1)    -
   400 . .,    ,  2)   -
   200  .    = 500 . . 
   400     

 .      
  200 . . (= 100v), ,      -
   . 
   ,    6662/3 -
 ,       400 . .   
    .        
   ,         -
.         ,   
     . , -
       ,    -
   .  ,      
 :   ,      ,   
     ,    
; ,   ,        -
,      ,  ,   
 - . 
        . 
6662/3  ,     ,   -
  200  .         -
    100 . .,     .   
         . 
       ,    
     .     -
 ,     ,   -
     ,    
. 
       ,  
   ,   ,     
  :      ,     
   .        -
,    ,   400 . .  600 . . , , -
  200  . 

 I.     
          500 . .  600 + 
100v = 700 . .,        600 . .  600 + 100v + 100m = 
800  .          500 . 
.  200 + 100m = 300 . .,        600 . .  200 + 100v + 
100m = 400  .        
   ,        
         
. , ,         
    100 . .  150 . . , ,   50  -
.         500 . .  400 + 150v 
= 550 . .,       500 . .  400 + 50v = 450 . .,   
      = 600  :    = 
400 + 150v + 50m,    = 400 + 50v + 150m.   -
       . ,   -
     ,  .     
   ,        
 ,       ,   
       ,   -
 . ,          
    ,      -
,            
. 
          400 + 100v  -
  :      ,   -
 . 
         -
     . 
      , -
  ,  , ,  ,  ,   -
  ,   ,  ,     
(, . I, . XVII). 

 .      
         , 
   ,    ,  
,  ,  ,   .  , 
, ,      10- -
     = 6 .,    -
  100 . .    ,   3331/3 -
  .      ,   -
 ,       . 
         .   -
  ,    , 100%,      6662/3 
           200 
 .        100 . . -
  ,    ,    ,  -
   6662/3  , 100 . .,   6662/3,    -
     3 ., ,    -
 . 
     ,   ,   -
   ,   : 
I.    500 . . = 400 . . ,   -
  (  ), + 100 . . ,   
 ( 6662/3  ,     ). 
II.    600 . . =    500 . . (400 . .,  
   + 100 . .,   6662/3  ) + 
100 . .  . 
    ,   ,      -
,    , ,    ,   -
      ,    ,   -
   ,        -
,    .       
   ,       
,   

    III   
  . . 
  ,    .  


 I.     
,       .   
     ,   , 6662/3  , -
   ,  ,      -
 ,     ,       -
 .    ,  ,     
 ,      ,    
 ,   .      
 .     500 . .    
: -,          600 . 
.,     500 . .,    ; , -
,         ,    
      ,  
  , . .   .   -
       ,    -
   . 
 ,       -
          , , 
   ,    .,    -
         . 
,  ,      ,     
         .   -
 20 . .     (400c = 20 . .     + 380 . 
.   ).        
  = 1200 . .,         : 20 . .  
   , 1200  20,  1180 . .     
 ,  -   ,    -
    ,    .   
          
 ,           -
.  ,        

 .      
         . 
,   = 1680  :   = 1200 . . 
   = 480 . . (= 380 . .     100 
. .   ). 
  , , =  500 . . (20 . .    
, 480 . .   ). 
         -
   ,       
,     . 
        1200 . .,    
       20  
. ,        -
   ,       -
.          -
,       .     ,   , 
      , pro rata*   , 
            -
       ,   
 ?      ,     ,  -
    1200 . .        20 . 
.,      ,    1180 . .,   -
    . 
,           -
        
      ,     -
   ,    .   ,  
  , ,      -
           
( ,    ), 
* 
 . . 

 I.     
        1). 
            -
.           , 
    ,    . , -
           
 .         -
,        ,   
      ,   
       . 
   ,   ,  ,     
 ,  ,        
   ,        
       + v, . .   . 
  + (v + m),  ,  m    -
   v,    ,   -
, ,       -
,         ( + v) + m.      
  500  .        500 . . 
    100  2). 
          -
 ,      ,     ,   
  ; ,         -
,      ,     , 
1)     -    ,   , . I, . VII, 
3, . 185191,   . .  [.  ,  23, . 235240]. 
2)     ,         
,    v,   ,    , , , v + 
 = v + .v (v   v).      ,    
,   ,       -
     .     500,    590 (, . I, 
. VII, 1, . 175 [.  ,  23, . 225]). 

 .      
  .          
1680  : 1200 . .     ,   -
 20 . .     ,  480 . .    -
    .       
1180 . .         -
  600  .       ,  ,  
     1780  .      
    1680 . .,        100 -
 . , 100 . .         
     1680 . .,        500 . .,  -
   . 
   ,        
,   , , ,    -
;       ,     
  .     ,   ,  -
,          -
,      ,       
  .        
          -
    .   ,     
  ,         
 ,      .    
       400 + 100v + 100m   500v 
+ 100m.       500 . .    
 ,       600 . .,    -
     .     -
,         -
   ,       -
   .        100 . .,  -
  ,   .        , 

 I.     
     = 500 + 100m.     ,  -
      ,      
  ,  ,         
. ,   ,      -
      ,    , -
,    .     ,     -
  ,     ,   , 
,   . ,   -
  ,         -
 ,        . -
,         , -
     ,     ,     -
 , ,           
 .      ,    -
       .    
    ,        
.  ,      ,       -
  ,       .  
   ,   ,       
   .       ,  
      : 
         3). 
 ,      , 
   . ,    -
  ,     ,   4),  -
  ,       .  
    ,   
3) Malthus. Principles of Political Economy. 2nd ed., London, 1836, p. 268. 
4)   ,      , Malthus. Definitions in Political Economy. 
London, 1827, p. 86. 

 .      
W = c + v + m = k + m    W = k + ,    = -
  + . 
, ,        ,    , 
   ,     , , , -
     .     -
         
  ,   ,     -
,       ,    . 
             
,          
 . 
  ,    ,   .   W = k 
+ m,  k = W  m.  W = k + m       W = k,  
     ,  m = 0,   ,  -
      ,     
            -
. 
      ,   ,   
     , ,    
,    .       
,      .   ,     
   ,         ,   
       , , 
  .      = 600 . .,  
 = 500  .     510, 520, 530, 560, 590 . ., 
        90, 80, 70, 40, 10 . . ,  ,  
      10, 20, 30, 60, 90  . -
      , ,  -
   .      ,    
 ,        . 
      , , , -
      (underselling),    

 I.     
     5)  . .   -
 ,      , , -
          , -
,    ,          
             
. 
        . -
      ,     
         .  
  ,     .    
        -
  ,     ,      
.       ,    -
    ,       , -
,  ,     .  
     ,   , -
        ,     
    ,   ,   -
,   ,     ,    -
 .         , . I, . IV, 2 
(   ),         
,      .,    ,  -
     . 
 ,    , ,  ,  ,  
    ,     ...  ,  100 
 ,   120 ,  20    ,    -
  ,   ,   ...     
,             . 
        ,   ,     
,     . 
5) . , . I, . XVIII, . 511512 [.  ,  23, . 559560]. 

 .      
,  ,      , 
 ,   ,   
     (circuitous)       
    ,    6). 
            ,  
  ,      ,   -
   . ,        
-  ,  ,  ,  , 
       ,  ,    
,  . .,      .      
     ,       -
    .      , ; 
, ,         , -
        .      
 ,   14,          -
.    , ,     
,      .     
 ,    .   ,  7)    
 ,           , 
,   ,          -
         15. 
 ,    ,  -
      .   -
   ,     -
 ,  ,       
   ,    ,    ,  
   ,            
 . -
6) R. Torrens. An Essay on the Production of Wealth. London, 1821, p. 5153, 349. 
7) Malthus. Definitions in Political Economy. London, 1853, p. 70, 71. 

 I.     
,   ,       .  -
               -
  ,   ,      -
 . 
 ,       -
 ,          -
, , ,     ,     
   , . .    ,   
,   ,          -
       .   
           
 16.   ,      
       . ,  
(, . I, . VII, 2, . 18217),  20 .   30 .  -
 24 .  , 3 .    3 .  , 
         1/10  = 2 . .  
 20 .        ,  27 .,  -
  2 .  ,      1/10   ; -
  ,   ,    ,    -
,      .     
,          ,  -
     ,         
 ,    .   ,    -
,         ,  
    ,      -
,       ,    
,    8). 
8)        ,   -
      ,     -
   , . .   ,      (, 
. I, . IX, . 270 [.  ,  23, . 316]). 

 .      
  
  
   :     ', . .    -
    ,       . , -
    ,   ; , 
 ,   .       -
,         . , -
    ,      ,  -
        .  -
  ,      ,    -
     .      -
     ,    ,   -
       .   -
,  ,          
   ,    .     
    ,         
 ,      ,   ,  . .     
,    ,     ;    
    ,        
 ,          -
   .  ,   18,  ,     
,      ,   
  ,    . 

 II   
  ,    :      
 ,     ,       
 ,    ;       
  ,        ,    -
       ,     
.        ,  -
     ,          
 .         -
  ,         
   ,        -
,    ,        
    ,    ,    ,  
 , ,   ,           
    . 
         , -
         .   
          , 
    . 
,   ,    ,    
,          . -
,           -
   ,   .      -
   ,        ,   -
,      ,  ,        
,  .    ,    
 ,    .  , resp.* ,    
       , . .     
,   ,       .  -
     
* 
 respective  . . 

 .      
,      ,      
. ,         , -
m
   /K,     .      
m
 m/K = m       /v. 
c + v 
        -
 ;         
.          ,   
           -
. 
         -
     ,    .    ,  
    .      
    , ,   -
 ,     ,      -
,  ,    . 
   ,  ,     :  
 ,    ,      ,  
 ,    ;     -
            
       ,   ,   -
    ,          
. 
          -
  ,       ;  -
,       ,   ,   -
,   ,   ,    -
,           .    -
  ,         ,     
        ,  -
,       

 II   
  ,      ,     
.        , -
    , . II,      -
,          ,     -
            -
 ,      . 
           , 
     ,   -
    .     -
     ,   .     
           
  ,           
  .   ,   -
 ,    ,   ,  ; 
    ; ,  ,  ,  -
       ,  ,   
    , ,   ,   ,   , -
, -     ;      
   ,    ,       
  ;   ,     
    ,    , -
    ;      -
   ,         
,          
 (valeur intrinseque),         
   . 
,         
     ,       
          . . , -,  
      ,   

 .      
   ,   ,        
:          , 
. .    ,        -
    ,       
,      ,    -
         .   -
 ,  , , ,   . .,    
  ,    ,       
,       ,    -
  , ,       ,  -
  . -,   ,    
    ,   ,    . .,  -
          ,   -
,        ;   ,  
 ,        
. (        -
;       ;   
   ,    , . I,  VI19,  -
,         . 
 ,         
 (),   . 
  ,        
    ,      
    ,      .  
 ,        -
  20.   , ,  , -
   ,   ;   , , -
,        ,  .    
         -
  ,  ,  -

 II   
      . 
    ,      -
      ,  ,  -
 . ,       .  -
m
 /K         , -
           , -
m
     .    /K  -
     ; . .,    -
        ,  , 
   ,     ,   
  . 
             -
    ,      .  
       ,  . . -
 ,            
  .         , 
    ,       
 .         -
          , 
       .  , , -
       ,   
,    . , , ,    
 ,  6  ,  ,   6  -
 ,      100%,   12 . 
  12       ,   6 .   -
  ,    6 ,       -
     ,   6   
  12 .       ;  ,  -
   .  ,      

 .      
,   ,       
          , -
  .    ,       -
 ,   ,  , ,  ,   12  -
 12   = 12 ,       -
    12   ,    6.    
         ,   
     :      
  ,          
  ,     .   ,   
   6   ,     12 , 
,       12 ,       -
 ,    12 ,     -
    (   )   
.     , ,       ,  
  , , ,   6 . ,   
,      ,  -
,     (=  + v),   . 
        ,    -
   ,  ,     :    
,     ,      ,  
          .   -
 (. .   )   .   ,  
         ;  -
 ,    ,        -
,       ,     . -
, ,       ,   . -
            
       ,    
     , 

 II   
     ,     . 
,      ,      
        ,  -
   .       ,    
 ,          
        21.    
   ,     ,      -
    ,         
  ,       .  
     ,    . , -
,   :    .     
       ,     -
      . , -:    -
     .      
     ,   . ,  
    ,          
,      ,    .  ,   -
        . 
, ,  ,   ,     
    , , , ,    -
,   ,        -
     . 
,           
,          -
          ,      -
   , ,         
  .   ,      -
,          .  -
       ;     
,  . .    

 .      
, ,   ,      -
    ,   ,  ,   
        ,   
    ,  ,       -
    ,    .      
            
   .           , 
      -   -
  . 
       ,   -
          
. 
            
; ,           
 ,    .     ,  -
       ,      
 . 

 III         57
  
   
    
     ,   ,      
  ,   ,    ,   -
  ,         
 . ,     ,    -
,   ,     :   , 
 ,   . .,  ,   ,      -
     ,          
,       . 
      ,  -
         , 
         .   
      . 
  ,      .   . 
        v    
 m.        -
m
,  /v,         -
m
 '. , /v = m'   m = 'v. 
        ,    -
,     (),     m   -
 , 

 .      
, /K    p'.    : 
m 
p'= m = ;
Kc + v 
   m      m'v,   : 
v 
p'= m' v = m',
Kc + v 
      : 
' : ' = v : , 
       ,     
 . 
   ,  ',  ,   ',   
,   v,  ,   ,  v + ,   
 ;     ,   
,  v = , , ,      -
,  ,    . 
     ,  ,    -
,       , v  m   -
  . 
-,  .      . 
-, .       ,      
        . {  ,  -
,  ,   ' = m'v/K       -
 ,           ,   
m',    ,  m'n,    
,  n         -
 (. , . II, . XVI, 1).  . .} 
-,      ,    
      , . I,  IV.   
        ,     
, ,    , . I, . X, . 28028422,  

 III         59
     ,   , 
     ,      
 ,     .        
,            ,   -
         . -
,        ,   
  .   , ,     -
,   , . .    
  ,       
. ,       ,   
         
  ,       , 
        ,  , -
   , v  m,         -
 . 
        :   , 
    .        
     23. , , ,    
    ,      ,   
 ,   v  m,       
 .     ,    -
           
,          ; -
     ,     -
       . 
  ,  , ,  100  20    
     20      20,   
: 
80 + 20v + 20m; ' = 100%, ' = 20%. 
          15 ; -
     

 .      
20     40  60 (10:15=40:60);   v,   
,  ,     20   40,   : 
80 + 20v + 40m; ' = 200%, ' = 40%. 
,   ,       20   12,  
    ,   ,      40,    
  -: v   12,  m     28. , 
 : 
28
80 + 12v + 28m; ' = 2331/3%; p' = /92 = 3010/23%. 
,  ,      (   -
 ),       ,     -
 ; ,        
    . , , v   
  ,     ,    -
    ; m'  '  ,  . 
  ,     ,      
      v  m   ,    
p',  m   + v,   ;     ,    m 
 v             
. 
           
      ,      -
 .  ,     ,  
   ,   ;     -
 ,      1500 . . 1500  , 
,  1 . .,  500    3  .   
,      ,   
      ,     -
   , . .  ,     -
          -
 ,    . 

 III         61
      .      
  ,   ,   ,    ,   -
     ,      
       ;      
,     ,    ,   
  ,    ,     , 
  ,     .     10 -
      .   ,  -
,    , = 5  = 5 .,   
 = 5     = 5 ;    = 4  = 
4 .,    = 6     = 6 . 
,          
 ,    , ,  ,    -
,             
  . 
    ,       -
     ' = 'v/K.       
   ' v/K        -
.       ,       
            
           
      . ,   
  ,          
,     ,    , 
    . 
v
,     'v/K   , m  /K;    
v
m'         /K;  

 .      
v
 ,   /K   ,   m'  -
 ; ,  ,    ,    
 ,      ,   . 
v
I. m'  , /K  
  ,    ,    
.     :   1    -
  v  v1,        m'    
'  p1',  
' = ' v/K; 1 ' = m' v1/K1 
          K1,   v  v1,   -
, ,  K1/K = ,   v1/v = ,   K1 =   v1 = ev. , 
         p1', 1  v1,  -
 : 
p1' = m'ev/EK. 
           ,    
 ; 
v
p':p1' = m'v/K:m'v1/K1 = /K:v1/K1. 
     ,       -
v
      ,    /K  v1/K1    , . . 
vv
,     K1 = 100.     /K = /100  v1/K1 = v1/100,     
   ;  : 
' : 1' = v : v1; : 
    ,     -
 ,      ,    , -
 

 III         63
      . 
v
       /K. 
      ,    .   
     v,    ,     -
 ,   ,    ,   
    + v   , . .    v  .  
, ,  ,   , ,   :   
15000,   12000   3000  ,   
  3000;       : 
15 000  = 12 000 + 3 000v (+ 3 000m) 
100  = 80 + 20v (+ 20m). 
      ' = 100%,   =20%. 
  ,        , ,   
   : 
12 000  = 10 800c + 1 200v (+1 200m) 
100  = 90 + 10v (+ 10m), 
    ' = 100%, ' = 10%       -
 . 
,    ,       ,  
     ,      -
  .     : 
80 + 20v + 20m 
   : 
90 + 10v + 10m, 
  ,      90 + 10v  -
  v     ,      -
.        .   -
        ,   -
  :   80 + 20v  90 + 10v , , , 12000 + 
3000v   

 .      
        27000 + 
3000v (  90 + 10v),         -
     , . .    
12000 + 13331/3v (   90 + 10v), , ,    
, , 13500 + 1500v (   90 + 10v).   -
      ,        
         . 
1) m'    , v  
 v   ,      ,   
  ,    ,       -
,  ,    .    = 80 + 20v= 100,  
 v   10,  .   = 100    ,   -
  90; 90 + 10v = 100.  ,  v   v  d,  v  
   d, ,      ,  
    
d,      ,   -
 . 
        m',    -
   v,    m  ,   
m = m'v,   m'v  ,  v,   . 
  ,    : 
p' = 'v/K , 
  v   : 
1 ' = ' v1/K, 
  v   v1,  ' 1,     ,   
. 
   : 
p':p'1 = m'v/K:m'v1/K = v:v1 
:          -
,   -

 III         65
    ,     , 
      . 
   ,  : 
I. 15 000 K = 12 000 + 3 000v (+3 000m),   : 
II. 15 000 K = 13 000 + 2 000v (+2 000m),      = 15000  ' = 100%,  -
  I, 20%,     II, 131/3%,    I, 
3000,    II, 2000, , 20%:131/3% = 3000:2000. 
      .   , 
  .        -
 : 
I. 100 + 20v + 10m;  = 120, ' = 50%, ' = 81/3%. 
      30; ,  , -
    - = 120,      100 
 90.           
50%    15. ,  : 
II. 90 + 30v + 15m;  = 120, ' = 50%, ' = 121/2%. 
    ,     .  
            
   . ,   ( 20  30)   
  ,     .       
     ,  30  45,  ,   
2
,  /3     1/3   .    -
     ,   ,  
100  90. ,       -
 ,      ;   
  ? 
    ,       
 ,       ,     
         

 .      
  ,     .     
      ,     
        I  II.   -
    ,        -
     ,     -
  ,         (   
 ),     ,   -
  ,    . 
    ,     ,  -
     20  30    -
,       .     ,  20 
,            
 .     ,  10 ,   
     : ,   ,  -
 30.   30     ,    -
   30;    .   ,  
    , . .    I,  = 50%.   
   ,      , . .  15 . -
 20   15       45,      -
: 
II. 90c + 30v + 15m; K = 120, m' = 50%, p' = 121/2%. 
    20     , ,   . . , 
   I;         
 . ,        
 I  II,   ,       -
 .          -
          . 
 ,     ,  .   
       ,  II   -
   II   I. 

 III         67
II. 90 + 30v + 15m   : 
I. 100 + 20v + 10m,  ,         -
,          . 
 v  30   20 ,       -
    1/3,         
:   ,    
    .       
    ,     -
  . 
  v  30   20 ,        -
  ,          
 ,   , = 30v + 15m = 45;   v   20,   
    25,      50%  125%,  -
   .     , -
     50% , ,   10,   
     45  30,       -
  1/3.   ,  : 
100 + 20v + 10m; '= 50%, p' = 81/3%. 
,     ,       
       . ,   . 
     , ,    ,  
     ,      -
   ,   ,     -
            . 
2) m'  , v ,   
  v 
      .     -
   ,     v,   
 .         -
   

 .      
       ,   -
   ,     ,  
 .       : 
I. 100 + 20v + 10m;  = 120, ' = 50%, ' = 81/3%    , , : 
II. 100 + 30v + 15m;  = 130, ' = 50%, ' = 117/13%. 
     - -
     II  I. 
       ,    , -
     .   I  II :  -
  ,  100  II    
,   I.       9). 
            ,  
      ,    -
     ,   -
    ,    . 
3) m'  v  , ,      
   : 
p' = m'v/K  : ' 1 = m'v/K1 
          : 
' 1: ' =  : 1; 
           
     . 
  , ,           
: 
I. 80 + 20v + 20m;  = 100, ' = 100%, ' = 20%; 
II. 100 + 20v + 20m;  = 120, ' = 100%, ' = 162/3%; 
III. 60 + 20v + 20m;  = 80, ' = 100%. ' = 25%; 
   : 
20% : 162/3% = 120 : 100  20% : 25% = 80 : 100. 
9)    :  ,         . [. .] 

 III         69
v
     /K   '  : 
' 1 = m' ev/EK;     : ' = m' ev/EK,   v   -
,    e = v1/v   = 1. 
  m'v = m,   ,    m'  v  ,  
 m    ;      ,  
   . 
     ,  '   = m',       -
 . 
         -
   ,      
 , . .       
 .       
,        , -
  ,     (    )  -
  III  I   I  II.   ,    20   
  40,           60;  
        -
       80,   100.   
   ;         -
      ,   , 
     ,    . . 
   ,   ,   ,   -
   , ,     . 
*     ,       
 ,  . 
   ,        
 ,  
* 
.  ,  V  VI. . 

 .      
 ,         
       . 
4) m'  , v,     
           : 
p'1 = ' ev/EK 
  ,      : 
a)   ,  E ,  , . .    -
  ,      ,   -
.    80 + 20v + 20m   170 + 30v + 30m,  '  = 
100%,  v/K   20/100  30/200   ,    v,   ,   
    20%  15%. 
b)        ,  e = , . .    
     , . .     
         . 80 + 20v + 20m  160 + 40v + 40m, 
v
,         20%,   '  = 100%,  /K = 
20
/100 = 40/200         . 
c)   ,  e ,  , . .    -
  ,   .  80 + 20v + 20m   120 + 
v
40v + 40m,      20%  25%,   '  ,  /K = 
20
/100   40/160,  1/5  1/4. 
  v            -
  ,              
v
,      /K  .      -
     ,          
   ,  . 

 III         71
, , 80c + 20v + 20m   100 + 30v + 30m,     -
  v  ,     ,       ,  
   100 + 25v + 25m. ,        
.           100 + 25v + 
25m;  ,  v   5,  30v,       125 
 130, , ,        v  -
   .  ,    20%,   
 5v        231/13%. 
         ,   v   -
   .     , ,  80 + 20v + 
20m       110 + 10v + 10m,     40 + 10v + 10m 
    ,  20%.     -
  70     81/3%. ,    -
 -    - ,  . 
    v,            
     ,     . 
       ,   -
,  v      ,     
  , , , v   -
    ,        
 . 
   80 + 20v + 20m 20v     20 
  10    .       1  11/4. -
 20v   20,   16 .    20  200   -
   40,   16  10   , ,     160 
 ,     32.   20v     32 
   12   ;    -
   100%  60%.   ,  ,   -
   ,        1/4,  10  121/2 
;  20   10    = 200  

 .      
    40,  16   121/2    = 200   -
   ,   80 + 20v ,   ,  
  20. 
:      ,  20v  -
  30 ,  m'       ,  -
     10  62/3 . 20 . 10 = 30 . 62/3 = 200  . 
     ,     
,   ,      -
,    ,     
 .           -
. 
      ,    -
  ,      , ,       
  v,      ,    -
. 
           v,   
.  ,          
,    ,     -
   v  ,   ,   ,     
. 
, ,    v   ,   
m'   .        
   ,  v     ,  , 
     v/K  ,   m'   
 .       
      m',      . 
II. m'  
          -
,   v/K  ,   , ,  ,  
: 
' = m'v/K 

 III         73
   : 
p'1 = m'1 
v1/K1, 
 ' 1, ' 1, v1  1    ', m', v  .   : 
' : p'1 = 'v/K : m'1 
v1/K1 , 
 : 
p'1 = m'1/m' . v1/v . K/K1 . p'. 
v
1) m' , /K   
     : 
v
' = m' v/K; p'1 = m'1 /K, 
v
  /K   .    : 
' : p'1 = ' : m'1. 
         ,   
     .     v/K    
 v  ,     ,       -
 ,       . 
80 + 20v + 20m;  = 100, ' = 100%, p' = 20% 
160 + 40v + 20m;  = 200, ' = 50%, ' = 10% 
100% : 50% = 20% : 10%. 
   v      ,    -
   ,  ,    : 
' : p'1= 'v : ' 1v = m : m1. 
:
80 + 20v + 20m; m' = 100%, ' = 20%
80 + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10%
20% : 10% = 100 . 20 : 50 . 20 = 20 : 10.

 .      
 ,           
            
  ,     ,    , 
  .   : 
I. 80c + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10%, 
II. 80 + 20v + 20m; m' = 100%, ' = 20%, 
III. 80 + 20v+ 40m; m' = 200%, p' = 40%, 
      I  30 (20v + 10m),  II  40,  III  60. 
    . 
-,    , ,  20v    
    . ,   I  15  10 
     11/3 . .       30 . .,  -
 20 . .   ,  10 . .   . 
     1 . .,       10  20 
;      40 . .,    20 . .   -
   20 . .  .      
,  2/3 . .,     30   10 ;    
 60 . .,     20 . .       
40 . .  . 
 :      ,  -
 ,   ,    , -
   ,   ,  -
  : 
         ,      -
 (Principles of Political Economy etc., ch. I, sec. III, p. 18. Works of D. Ricardo, ed. by Mac Culloch, 1852). 
, -,    . , , 20   
    10       I   30,  II  
40,  III  60   ,   ,   -
    ,     1  . 
     20  = 20 . .   ,   -
    I -

 III         75
  10  = 10 . .,  II  20  = 20 . .,  III  40  = 40  -
. 
, -,     .  20   
     I  ,  II ,  III -
   ,     30:40:60    ,  9:12:18,   
     = 20,       10, -
 20  40. 
,     ,  ,   v/K,   
          -
,          -
      . 
2) m' [ m]  v ,    
    : 
' : p'1 = m'v/K : m'1 
v1/K = m'v : m'1v1 =  : 1. 
     ,     -
. 
        -
       .  -
   m'        ,   
    .   : 
) v  m    ,    , -
: 
80 + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10% 
90 + 10v + 20m; ' = 200%, ' = 20%. 
      , ,   
  ; 20v + 10m = 10v + 20m = 30.     
,     20      10   -
 ,           10,  -
    20.    ,    
 v  m  ,       -
 . 

 .      
b)  m'  v     ,    
    .          v  
   m'. 
I. 80 + 20v + 20m; m' = 100%, ' = 20% 
II. 72 + 28v + 20m; m' = 713/7%, ' = 20% 
III. 84 + 16v + 20m; m' = 125%, ' = 20%. 
 I      40  20v,  II   -
   48  28v,  III      36 -
 16v.    ,     ;  -
        , 
,   ,   ,   , 
      . 
c)  m'  v    ;     -
  . 
90 + 10v + 10m; m' = 100%, ' = 10% 
80 + 20v + 30m; m' = 150%, ' = 30% 
92 + 8v + 6m; m' = 75%, ' = 6%. 
         , : 20, 50  
14;            
    ,  ,    
, ,  ,  . 
3) m' v    
          ,   II, 
 m' . 
 
,          
  : 
1)  v/K  ,  '       -
,  m'. 
80 + 20v + 20m; m' = 100%, ' = 20% 
80 + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10% 
100% : 50% = 20% : 10%. 

 III         77
v
2)  /K      m', . .   -
,     m',  '      
,  m'. 
80 + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10% 
70 + 30v + 20m; m' = 662/3%, ' = 20% 
50% : 662/3% < 10% : 20%. 
v
3)  /K   ,  m',   ,  
m',  '     ,  m'. 
80 + 20v + 10m; m' = 50%, ' = 10% 
90 + 10v + 15m; m' = 150%, ' = 15% 
50% : 150% > 10% : 15%. 
v
4)  /K   ,  ',   ,  
',  ' ,  m' ,  ' ,  m' . 
80 + 20v + 20m; m' = 100%, ' = 20% 
90 + 10v + 15m; m' = 150%, ' = 15%, 
m'   100%  150%, '   20%  15%. 
5) ,  v/K   ,  m'    
     ,   m', '  ,  m'  
 . 
        .  ,  
v
 /K,  ,          -
    ,    ,        
        .    -
    m'      v  .   -
,     ,     m'  -
     v/K  ,    -
 .                -
       . , ,  
80 + 20v + 20m;  = 100, m' = 100%, ' = 20% 

 .      
 ,     ,    16v   
   ,    20v.      -
   4v,   : 
80c + 16v + 24m;  = 96, m' = 150%, ' = 25%. 
  ,  '  = 20%,  ,       
 120, ,    104: 
104 + 16v + 24m;  = 120, m' = 150%, ' = 20%. 
        ,      -
      ,    
    ;        -
   80  104;  ,      -
 ,      .    
 m',      ,     
/K      ,     
,        ,    
 . 
          .      
           
 . 
,     ,      -
      ,  
        , -
         -
.  ,        -
   ,      I. 
 
,      :   
    .       
  ,     

 III         79
  ,    ,        
. 
             
  
: 
1)           
 . 
2)          -
  ,        -
      ( m'  v), . .   
  ,       (m = m'v), -
 ,      m'  v       
. 
  : 
1)       ,    
  ;       ,    -
. 
2)           -
,      ,    . 
3)          -
 ,      ,   mv, . .   
 ,      10). 
10)             
   (' ');     ,    -
 ,            .   
     .      ,     
     .         
 ,       .  . . 

 .      
  
     
{     ,    , 
    .       -
:        ,   
      , ,   -
  ,     ,   , -
,      ,   ,     
 ; ,    , . .     
  ,         
         
.    ,         -
  ; , ,       
   . 
    ,         
           -
  24.         -
       ,    
,  ,       . ,  
,     ,    ,  -
              .  
     . 
       -
 ,   

 IV      
  .       -
          
. . , ,   ,    ,  -
  .         -
      .    
    , ,     .  -
      ,    
 .       -
 ,      ,     
       ,     
  ,      ;     -
 ,         ,   
   . 
        -
 .         , -
          
.           ,   
          -
,       .    
         .  -
  ,    ,   1847 .    -
   (. , . II, . 23525),      -
  .     1825  1857 .,   ,  
         
  7090%          . 
          ,   
         .      
   ,   . 
           ,  
 ,         

 .      
.  ,       ,   
   ,   .     -
 80c + 20v = 100,       100%    
.      : 
160c + 40v + 40m.         40m    
    200,       100  
   ' = 40%. 
      = 160 + 40v, = 200      
  100%,       .     
,  : 
160 + 40v + 40m.   40m          
200,      20%, . .    . 
  :     ,   
      ,     
    .     -
  ,    ,   ,   
,  , ,        ;   -
        ;        
 III. 
        ,  
  ,       -
   ,   . , . II, . XVI:  -
 .  ,     500,   -
  ,        ,   -
 5000,             
     . 
  I,   10000  ,    -
 10% = 1000, 500    500  .  
           100%.  -
     ,      
      ,  , 

 IV      
       .      -
 : 
100 () + 500 + 500v + 500m =1 600, 
       : 
1 000 () + 5 000 + 5 000v + 5 000m = 16 000, 
 = 11 000, ' = 5 000, ' = 5 000/11 000 = 455/11%. 
   II:   9000,    1000,  
  1000,   1000,    100%, 
      5. ,     
    : 
200 () + 1 000 + 1 000v + 1 000m = 3 200, 
      : 
1000 () + 5000 + 5000v + 5000m= 16000, 
 = 11 000, ' = 5 000, ' = 5 000/11 000 = 455/11%. 
, ,  III,      ,   -
   6000   5000.     -
  100%      .        : 
6 000 + 5 000v + 5 000m = 16 000, 
K = 11 000, m' = 5 000, p' =455/11%. 
,          -
  = 5000,           ,  = 
11000,        455/11%. 
,     I     10,   5   -
 ,     .      : 
200 () + 500 + 500v + 500m = 1 700. 
  :
1000 () + 2 500 + 2 500v + 2 500m = 8 500,
 = 11 000,  = 2 500, ' = 2 500/11 000= 228/11%.

 .      
   ,     . 
,   ,    ,   -
 ,       , -
      .       -
,  ,  ,        
m,        n,   = mn,     
 ' = m'n,     , . II, . XVI, I26. 
  ,     ' = ' v/K = ' v    
c + v 
 ,  v   v .   v    
  ,          -
 .   v     ,     
     = m,    v, 
m
/v,     m'.     ' = v -
c + v 
  : ' = ' v.  v      v , . . 
c + v 
    .  ,  ' = m/K    -
       ' = ' v,  m   
c + v 
,       .  m  
     ,   m = m'v ,   v  
,  v   =  + v,    ,    , -
   .   m  ,     -
  v,    v    v  :    
,   , , ,     ; -
,  v,          
  ,  v   + v,     -
. 
         ,   
    

 IV      
     , . .  m'  ' 
 m'n.  , m',   , ,     , 
v,   ,   ,     n,   
     ,      : ' = m'n v/K  
     . 
        ,   -
      .          
  ,     ,   -
  ,   ;    .  -
,      ,      -
 ,       ,       ,    
         ,     -
      .          -
  ,          , . . vn,   
    v.   ,  -
    ,     . 
       10000  , 
  , . I, . 18018127,  ,  ,   
   1871 .,      .    
  10000  .     ; -
,    2500 . .,    ,    
,     ,     -
, ,      . -
       20 . .   , 358 . . -
    (    6 . .,  342 
. ., , ,  10 . .), 52 . .      
  80 . .  , : 
20 () + 358 + 52v + 80m = 510. 

 .      
,      358 + 52v = 410,   
   = 87,3 + 12,7v.        2500 . . 
  2182 . .   318 . .  .      
     52.52 . ., , 2704 . .,  , 
    318 . .      81/2 .  -
   80/52 = 15311/13%.       , 
   ' = m'nv/K : m' = 15311/13, n = 81/2, v = 318,  = 12500; : 
2. 318
' = 15311/13 .81//12 500= 33,27%. 
m
      ' = /K.   , 
 ,    80 . . . 52 = 4160 . .,  ,     -
  12500 . .,    ,  , 33,28%,    
 ,         -
 (         )    -
        . 
  ' = m'nv/K,  , m'n   ,      
   28.       
15311/13% . 81/2, ,   , 13079/13%. ,    
         1000%, 
      ,  ,  ,    
    1300%,     -
 .    ,  , ,    -
,     . 
 ,         -
  .     12182 . .   318 
. .  ,  12500  . ,  , 971/2 + 21/2, 
= 100 K.     ,      , -
    . 

 IV      
 , ,         -
     ,    -
          -
 .     ,     -
:   ,     ,   
 .     ,      
     ,        
     ,       .    
 ,        -
.  . .} 

 .      
  
     
I.   
   ,    ,  
   ,     , . .   
  ,      ,   -
,      ,    -
           -
       , -   
          -
.        ,   . .  
 ,      16  12 .    
         .  
,          
  , ,  ,      
,    .     -
     ,    , ,   
,    ,    ,    . 
        
            
  11). 
11)               , 
    ,    ,       (Reports of 
Insp. of Fact., 31st October 1858, p. 8). 

 V      
       .      
   (         
       )    
,             , 
 '. .  ,       -
         , 
   ,  ,      
,           . ., , 
-,   ,      , 
,      .   
 ,  ,   , -
       ,  -
   , . .    . 
 ,    ,   , ,    
, . 
            
,       .      500 -
  18- ,   750   12- . 
         ,     
(Reports of Insp. of Fact., October 1848, p. 37). 
   ,    ,  -
  ,        
       ;    -
      (Reports of Insp. of Fact., October 1862, p. 19). 
 ,        
    ,     ,  
    ,      -
,       .     
 18   12,        ,   
  ,     . 

 .      
    ,      -
        ,       . -
       50%    2/3  
,      12-  . 
  ,           
( VI), ,     ,   , 
      . 
      ,     29, -
   ,     ,  -
   ,       -
, - , ,     
.      ,  ,    -
       ,   , -
,       .     
             
,       ,  ,  -
   ;        -
,      ,    ;   -
      ,     , -
     ,  . . ,    
     ,      
  ,       . .     -
      ,   . .    
   ,   ,      . 
  ,         
, ,    ,    
 , . .   . ,  -
       ,      
    ,  .   
 ,     ,  -
 

 V      
      ,     
 ,  ,    -
 . 
             -
.        ,  -
 ,           -
,  ,           
 ,        -
.    ,      -
,       .    -
      ,      -
 ,     .    -
 ,      ,    
   ,    .  
     ,        
     ,       ,  
 ,          ,   
 ,        .  -
       pro tanto*     
       . 
   ,        
   ,    . -
      ,   -
    ,     .  -
        ,     ,    
,     , . .   . 
   ,   , ,  ,  
   ,       .    -
      ,       
 . 
* 
 . . 

 .      
 ,     , ,   
    ,    -
 , ,    ,      .  
    , ,    -
 ,       .  , 
  ,      . 
    ,       
     ,  -
 .      , -
     (   -
   ),   .      
  ,     -
,  : 1)    , ,   ; 2) 
       ; , 
           -
  ,        12); 3)  -
 ,       -
   , , ,     . .,  
     ; 4)     
  . 
,            
 ,        ,   -
           ,   
      .    . ., -
  ,      .  
      pro tanto  . 
     - ,    -
            
   ,     
12) .      30. 

 V      
 ; ,       
    . 
,   ,        -
,  ,   , , ,     . .,  -
,   ,         -
,        ,   -
 ,  ,         
, ,     .   -
 ,   ,       , 
        .   
          , 
     ;          -
  ,         , 
      ,   -
   ,      . 
       ,  
  ,   ,     -
          
  . ,    ,  -  , -
    ,       , 
    .   -
           
,     ,    ,  
 .        -
 .         -
,   ,     ,      
       -
,  ,   . 
          -
,   

 .      
,        .  -
          . 
    ,       . .  -
     ,      . 
         .  ,   -
 ,         
       ,   . -
,         , 
       , . .   -
    ; ,      
,          
   , . .       
 .         -
   ,    -
 ,        ,   
           
     . .   ,     
    ,    . 
      .    = 0,  '   = m'  
     . , -:   -
         , 
        .     
  ,   ,       -
 ,     ,   , , 
  . .    . ,    , ,  
 ,  ,        
  , ,   ,    , . . -
     ,      .  
     .     -
 ; ,          

 V      
 . ,    ,    
.           -
.            
 ;         -
 .  , ,       -
, ,     , . I, . 56831,    -
,     . 
        -
.        ,    -
  ,          
      ,   , -
          
  ,     ,      
     .    ,  
 ,     ,    -
           -
,  ,  ;      
        ,  
     .     ,   
 ,    :    -
        ,    . , 
 ,    ,    . 
 ,     ,   -
,      ,     , -
   ,     ,    -
 ,    ,     . 
      ,     
  ,       , 
. .      .     -
     

 .      
  .       
             -
  ,       ,  -
  . 
   , ,    
   ,       
         
     .    -
 ,        ,    -
  ,        
    ,     -
      ; -
        ,   
   ;  ,      
  ,      ,   X,  -
 X,     -      
 ,      ,       
      ,     -
.          -
,        , ,   
    ;       , 
    ,          
   (            -
  ).      ,   -
     ,    ,  -
 ,   ,  ,  , , -
      . 
       ,    
           
      ,   -
,     

 V      
        . 
-:  ,     , -
    ( , ,  ,    -
   32)        ,  
 ,           
,          , 
      .      
        , , ,  -
,      . ,  ,  
  ,      ,    -
         . 
-:       -
       ,    
        ,   
 ,        . 
,    33,      -
   ,         ,   -
   ;       -
 ,        , -
      .      , -
  , ,  34. 
 ,    , ,      
          
     ,       
    ,    ,  
       .  ,    
          -
  , ,      , 
       ,    -
 

 .      
 ,       . . 
    .      
     ,     ,  -
 ,    , ,     -
 ,         ,  -
        , 
,  . 
   ,   ,  -
    ,   ,    -
 . 
        ,  
  ,   ,  , . .  
 ,    .    , -
       ,   
   ,        -
     , ,     
. 
         ,   
           -
 ,   ,          
   ,   ,    35,   
 ,     ,    -
  ,   .   
    ,  ,   -
     ,      -
       ,   , -
     ,     -
      ,    . .      -
 - ,       -
  ,      .    
      

 V      
  .   ,   
  ,       ; 
   ,   , ,      
       ,    
    ,     , 
   . 
           
          
        ,  -
,      ,     
           -
 , . .       -
 .         
 ,    ,    ,   
   ,         
,        .   -
      ,       
,    . 
     ,     
 .   ,         
,  ,  ,       
  .          , 
        ,  -
    ,       -
.       ,  -
  ;         -
     . 
     .   ,     
 ,          -
   . 

 .       100
II.       . 
    
 . 
 ,     ...    , 
 ,    ,      ;   
  -,     ,    -
         ,    
   ,      ,  ,   -
   .       ...    -
         ,     -
,   ,  ,       
   ;    ,     , -
      (First Report on Children's Employment in Mines and Collieries 
etc., 21 April 1841, p. 102). 
 1860 .         15 
.    Coal Mines Accidents (6  1862 .)  10 , 1852 
1861 .,      8466 .  , ,   
,     ,     ,   -
     ,       
,         .  -
        ,  -
         -
       ,     
        .   
         -
, , ,     ,     -
   ,       , 
    . 
 ,      , -
         ,   -
  ,  ,   . ,    
 ,  -

 V      
   ,   ,  ,  
    ,     .   ,    -
        -
    ,    -
  .    ,     ,  
   ,      -
          .   
   ,     . : 
 ,   ,   ,      
        ? (Reports of Ins. of 
Fact., 31 October 1863, p. 157). 
.      ,  
,             
.             
 (.   ).      , 
   . . 
  1855 .     ,  -
       -
   ,   ,    -
    ,    ,   -
          (Reports of Insp. of Fact., 
October 1855, p. 6).          
         
, ,         -
,       .    -
  ,      ,     
   ,       . 
    ,     ( , . 11). 

 .       102
       ,      
      .     -
    - ,      -
    ,         
     ( , . 44).  -
          -
 ,       -
 ,    1855 .     2 .     
  50000 . .,        
     ,     -
.   , ,     , killing no murder36. 
  ,   , ,    
          
 ,     9 . . 1 .      -
 ,      110    11 . . -
, . . ,      .  -
     1854 .      , 
   .   1844 
1854 .        .   
    ,      
  .      ,    -
            .  
 1855 .    ,   ,     
 ,     -
        -
;        .  
       ,    -
 -     .   
         -
  . 

 V      
, ,     ,      -
 37,   1844 . ,    -  -
    ,       
 7 .  1856 .  , ,    -,  -
    ,        -
        ,    -
 ,    .       -
 ,     ,  , -
     (       
),  ,   ,      -
         -
.       .      
1858 .         21%  -
   . 36,7%   ,   ,  
 .   ,    1845  1846 .   
  1858  1859 .  ,    29%,    
20%  ,    ,   -
 .     ?  1865 .     
   ,       -
      ,       
  .  ,       -
    ,        
   (Reports of Insp. of Fact., 30 April 1861, p. 31;  April 1862, 
p. 17).
       ,   -
 (   )       , -
    . 
    . ,    , 
   ,      . 
      .    -
     

 .       104
       , , 
 .      Public Health, 1863, 
6th Report;   -  ,     -
 I  . 
       ,   
   ,        -
;             -
,      ,     -
,            ,   
,    ,    ,   -
         -
,        . 
-     ,    -
 : 
    ,         
   ,           
   (. 23).    . ,   ,   
        ,    ,    
,    ,     -
   ,          
    (. 23). 
    ,      
     1860  1861 .     
 ,   :       1555-
 ,        100  -
      , :    163  -
  ,    -  167,      168,   
 171,    182,    184,    190,    192,  -
  193,    198,    --  203,    218,  
  220     263 (. 24).      
 .        -
        15  25    100000 -

 V      
.     ,   ,    
,   ,        
 . 
, -
, 
-, 
-617 
239 
, -
, 
, 
, 
331 
 
1525 100 000 
 
......................................... 219 578 
 
......................... 309 554 
 .... 301 
 .... 577 
 . 280 409 
 .. 437 856 
....................... 566 790 
........................ 593 890 
  333 
    ,       , 
   .      . .     
 ,   , 
 (atrocious)         -
. 
       ,  ,   -
     ,    
        13- 
 (. , . I, . VIII, 6, . 25638). 
,              -
,   ,     - ... ,  , 

 .       106
    ;     ,      
   ...   ,  ,  ;    , 
         ,   80   90  ( 
 = 2733 ),     ,   ,  
     ,       ,   
   .  16      -
   :         -
  270 . ,  105 ,    156   .  -
,          ,   92  100 ; 
    ;      ;   -
    150 . .   , ,   , -
                , -
 5  6 ,        112 . .     (atrocious) 
,  - ,    1213   ,    
  1516 ⻻ (. 25, 26, 28). 
   
,   -
 -
  
 ,   
     -
 
  100 000   -
  
( ) 
2335  3545  4555  
958 265    
  .................... 743 
958 
805 
1 262 
1 145 
2 093 22 301  
12 377   充. 
13 803   ............ 894 1 747 2 367 
        ,  
,   ,       2535   
    ,    ,    
         
   (,  30- ),      
improvers, . .   .       
,       -
 ;        ,    ,  
      ;   -

 V      
    ,     ,     
,     .        
  ,          -
          (. 
30). 
  ,   ,    ,    -
 ,    . .    .  
    1213 ,  1516. 
   ,    ...  ,      
               -
.           -
 ,    ,   ,    .     
,           ...    , 
        ,     
      ,     ,  ,    
 ,       . 
  ,   ,   ,  -
          ,    -
  1216 ;    ,   , 
      ,      7  -
 6 (. 26, 28). 
    (milliners and dressmakers)     , 
. I, . VIII, 3, . 215 21739,      .    
     - .    ,    -
 ,    ,   ,    ,  -
  .  34    -  ,    -
    : 
 4   500 ;  4    400  500  ...  7200250;  4150200 , -
,  9    100150 . .         
,          .   
           ,   
    . 

 .       108
   -         ,  
     (middleman): 
  1 280 . ;    14 ;    91,5 . . -
     .    715 .  , 
  ...   8   8 .  ,     14 ,  
.      , , , ;   -
    (. 27). 
          : 
            
 4 ,     ,        -
 ;       ,  , 14  ,   -
    1718  .      , , 
1014 ;      12  13 .     
, ,   . .    ,        , -
   ,    1012 ; ,  - ,   -
         ,  ,  
           ,    . , 
             (. 28). 
       : 
- ,   ,     -
       ,   20 ,    
,    ,    ;    -
  ,        . 
  :   ,    ,   -
        12  ; -,   
  ,    ,    , 
    . 
-       , 
        ,     -
   ,  ,    ,  ,    
    ,    ,     ,  ,  -
        ...       -
       ,     
,    

 V      
   -     ,   -
        (. 29).  ,   ,  
    ,    -
. ...   ,    ,   .    
   ,          -
  ,     ,   -
 ,            ; 
           -
      ,       , , -
 , ,     (. 31). 
III.     , 
      
     1852 . .      
   ,   ;   ,  -
, : 
     ,       -
      ( ),  ,    .  
   ()    40        -
 ,    ,  , .    15 ,   
   4  (,  1848 .),        -
   ...  ...        -
      ...       -
      ,       
   220   , . .   5-     -
  22     .     -
;          220-   ,    
          . , 
           - -
 ,    , ,        -
,   ; ,   ,  ,   
    ,        300   
  ,         ...    -
     ,    ,         
    ,          
  ...        

 .       110
         .   , 
,  ,     200    40  ,  
,            400   ,    
     ;           ,  -
   ,  ,       -
,   - .     ,    -
       ,      
, ,  ,    , . .  ,  
,      ... ,          
   ,            
     ,  ,    
.    ,           
 ;          100% .  
1842 .              
;          
   ;     ,        -
 ,     ,    ,  
   ,          -
    .          1 
        31/2  4  ,       -
    812         .  
          -
      ,  ,  ,   
      ,          
      .      . -, 
 ,              
  ,           -
 ,     ,    . -
            . -,  
  .          4, 6  
8    ;   ,     14  20 ... -
     ;  ,       
   ... ,       -
,              -
   ,    30, 40, 60  70    , 
 ,          .     

 V      
    ...        
,   ,         -
  . ,    ,    ; 
       ,   -
,               
 ,         ,    , -
    ,        , ,   
 ,   . ,      , 
  ,             31/24 
 ,            12  14 .  -
           
              -
 ,       .       -
 810             
,            .    -
   . 
    ,     ,     
,              -
,  . , , ,          -
        50%           
,      220     50  ,   -
  100.             
 ,     ,      
  ,        ,   
-      (Reports of Insp. of Fact., October 1852, p. 23 
27). 
           -
 . 
,       ,    
,    .       
   ,         
     .      
           , -
   ,       ,     
1840 .   .   1840 .      600 ,   200 -
    13 ;   1852 .   350 ,    60    13 .   
         ,    ,   -
    

 .       112
  (   Reports of Insp. of Fact., October 1852, p. 5859). 
        ,  
   ,    . 
   ,    ,       
  ,      ...       
 ,     29000  .       
         10%,      
   ,       ;    -
           ,   ,  
   ,       60%  80%.  ,  
     ,   . . ...  ,  -
      ,    ,   10%  , 
 ,    , , , ,  ,   . . ( 
  , Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 109, 110). 
IV.    
       -
    .      -
   ,     ,  -
     ,   ,   
   ,     .  
 ,  ,     , 
      ;  , -
           
 ,  . .      ,  
 ,       . .   
    .      
   ;  , ,   -
   41/2    ,     
   . 
  , ,    . 

 V      
      :    
,        ; -
 ,   ,       , 
 ,      ;  ,  -
 ,     . ,     
 , , ,  ,    ,  -
    .       -
        , -
    . 
          -
. , ,      1863 .    
,      ,      -
         : 
 ...          
(scutch mills) ...      ,      -
.             
...          ,   28 
30%    (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 139. 142). 
          .  
      ,    : 
      ,       -
           ,      
 ( , . 140). 
      , ,        
. 
    ,    . 
            , 
        shoddy trade (  ),  
      ;  ,  , 
  ,          , -
  . 30    , . .     , -
   4 . . 

 .       114
4 .  ;        44 . .  .     
,         ,    ,  -
 ,   ;         shoddy,   
   ,            
     (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 107). 
        1862 .   
       (Reports of Insp. of Fact., 
October 1862, p. 81).       ,    
      ,  ,       
  . 
        .  1839 
 1862 .   -  ,     
   .      
          
 ,    . 
       .  -
     ,     ,   
       , , 
       ,  ,   
    . 
          
      , . .   
         -
 ,   . 
        . -
,   . .   ,        
  .    .     
          ,    
      . ,     -
  .  ,   ,      -
   ,    

 V      
(       ),     -
,         -
. 
 ,      ,     XIV,   
    ,        -
            .   ,  -
 ,    4  ,   3,   2,    -
  11/3 ,   342   ...  ,    ,  -
             -
 ,       30 .      
,     ,    ,       
     1/6  .  ,      -
         ;     -
      .        -
 ,   , XVIII, . 20, 2...    ,   , 
 40, 48  96   .  ,          , 
  ,    ,    -
    (Dureau de la Malle. Economie politique des Romains. T. I, Paris, 1840, p. 280 
281). 
V. ,    
      ,   ,  , 
      ,  ,  ,  
        -
    .   ,    -
      ,    -
,      conditio sine qua non*.   , 
  ,    ,   -
,   ,      
 . ,       -
,     ,       -
,     , 
* 
  . . 

 .       116
  ,      ,  . . 
 ,        .   -
      ,      ,  -
     .      , 
 ,  .     -
,    .    -
  . 
       : 
1)           -
    ,      40. 
2)  ,  ,    ,   
 ,   ,     , 
   , ex suis ossibus*.    ,  -
-     ,     -
,  ,   . .     .  
          , 
         
        . 
* 
   . . 

 VI    
  
   
I.   ,
     
 ,   ,       
 .          
 . , , ,      
        
     ,     
     .      -
        .    
    .        
           
 ,     1) ,     
   ,  2) ,     -
   ;    . 
 ,     , ,  ,    -
.   ,        -
  ,     ,    , -
      ,  ,     
 .   ' v/K    ,      -
  .   ,     ,     -
  ,   ,     -
  ,   

 .       118
         -
     ,  .    -
     ,       
,         
,       . 
      ,  , ,   
. . ,      ,     -
   , ,   . .       -
   ,    . ,     
   ,    ,   , 
    ,  pro tanto*   .  -
. 
         ,  -
   ;       , 
       ,   
  ,   ,    -
.     :   , , -
  . .,   ,      
,          
 ,   ,       
 . 
m
    = /K  = m , , , ,    ,  
c + v 
  ,            ,  m  v  
    .       
 .     ,      -
  ,          
   . .,        pro tanto   . 
m
      = d,  /K  
* 
 . . 

 VI    
mm
  m  . ,   . 
c + vK . d (c . d ) + v 
m
,    ,  m/K  m    
c + vK + d 
m 
, . .   .       -
(c + d ) + v 
  ,   ,  ,    . -
 ,  ,        , 
            , 
. .          . -
  ,           
          
.  ,        ,  
   .       
           
   , ,   ,  ,   -
         , -
     (41),   ,   -
,  ,    ,  42,   
   , ,  . 
 ,         
   ;         
    .    
 43       ,  
       . 
  ,        ,  
  ,         , 
      .   1837 ., 
 . X. 13),       -
  100000   250000     
 41   
13) The Factory Question and the Ten Hours Bill. By R. H. Greg. London, 1837, p. 115. 

 .       120
   .         -
     .       
   342000 . .    10 .      
 ,        -
     170000 . . .  1837 .    -
     200000 . .     ,     
      1000  .   
 ,    , ,  10    
   ,      (Reports of Insp. of Fact., October 1848, p. 
98). 
 ,          ;   
  ,        44 -
  ,      .        
  -  ,       -
  . 
           
,     ,      
         , ,  
.  ,          
  ,    ,      
   ,   ,      
 . , ,         
            -
,  ,        ,      
 ,      , , ,  
   ,  .    -
,          -
       .     -
    ,    ,       
    . 

 VI    
:          
 ,       , . .  -
   ,   .  -
,    ,    , ,  ,  
       ,     
          ,  
       , ,  -
  ,   ,     , -
,   . ,        
        ,   
 ,       ,   ,    -
    ,   ,   ,   , -
   ,  .     
      ,  , 
         , -
     ,   -
   . 
,         ,    
,     ,     
     ,        
           ;       
           -
    , ,      -
   .     , 
            
 ,  ,    ,     
          -
  ,    ,       -
            . 

 .       122
, ,    ,     
   : ,   , ,   .    -
  .   1850 .    : 
    ,    ,   
  ,    -,     .  , 
      ,       , 
 ,     .        15%; 
,        31/2     1/2   1 ,   -
    7       1    (Reports of Insp. of Fact., 
April 1850, p. 17). 
   ,          
,     ,        : 
,        ,       -
             ,   
     .     121/2%. 
      25%,       -
  1/4 ,     .       ,   
  5  6   ,       3/4   ;  ,  
   2 .,  ,     6   ,    
14) (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 106). 
II.     , 
    
,      ,     -
       ,    
      .   -
        -
    ,     
14)       .      6 ,  3 
.    25 %    ,     121/215%  
  ,     ,  ,     56 , 
     . ,      , -
        ,      , 
   .  . . 

 VI    
 ;              
 ,      .    ,   -
,       .    ,   -
,  ,   ,     .    
      ,    ,   
 ,    ,       -
 ,           
  . 
     ,   , -
    ,  ,   ? 
   :        
?       .   ,  
 -            
          
  , ,     , 
  ,       , -
   . 
    ,     -
          -
 ,          -
.      ,     
,            -
,    ,     -
.          -
 . , ,       = ,  -
  ,    ,      -
  ,      ,   .  
   =         , 
       ( ). ,   
 +   ,     ,    

 .       124
   ,   ,     -
,       . 
       ,   
,     ,       
  -  , ,    ,   . 
     :    -
,     ,         
,        . 
     ,  , ,   
       ,       
        .   
  ,     , . .   ,  
 ,     ,  . 
    ,   ,   -
,  ,    ,        
   .           -
  ;               
      ; ,     
 ,      , , -
 ,    ,     
,    ,     .  -
      ,      
    .        
           , 
      ,   ,  
  ,        . 
   , , ,      -
   ,  ,   ,    . .,  
     ;   

 VI    
     ,    ,   
  ,     . ,  
   ,     
,   ,      ,  -
,  ,           -
. 
 ,           
 ,         ,     
           -
.              . . 
          
          
,    .       -
, , ,   , : 1)      
 ,    ,     
 ; 2)         -
     ,       
      . 
,           -
. ,   , ,     , -
  ,       
. 
  ,       , ,   
 ,  ,       , 
 ,     ,     -
       . 
       ,    -
      .     
    ,       ,   
       ;    -
     ,      

 .       126
   ,     , -
  . . 
           
  ,    ,   
 ,        ,  -
  ,     , 
      . 
     ,     ,  
 ,   ,    , -
    . .,             
  .         
  . 
 ,  ,     -
,    . .       -
,     .         
   ,         
          ,  -
   .          
   ,      
  ,          
 ,        .   -
    (       -
)    ,      
        ,      
    15). 
 , ,   ,   ,  
         ,  -
     ,       -
   -
15)   .,  ,  45.        
    ,           
,      - . 

 VI    
   .    . .    ,   
         -
 ,  ,       .   
  ,         , 
      ,  ,     , -
            . 
      ,       ,  -
     ,      
 ,            
: ,   . . (46). 
 
        . 
         
,    , , ,   -
    ,       -
     ,    ,     
        
  ,      .  
               -
 ,            
 . 
         (  
        ),    
,        .  -
  .         , 
       .   -
            ,  -
        .    
,      ,       -
,  ,  ,   ,  

 .       128
      .        -
       ,    , 
   ,       
 .       , ,  
              
,       . 
, ,    500 . .  ,  -
   500 ,        400  
.        = 1000 . .,   
       = 500 . .,  -
  500/500 = 100%;        
  1000 . .  400 . . = 600 . .    600/400 = 150%.   -
        ,   -
   400 . .       -
      . ,  ,  -
,           -
     500  600 . .,     
  100%  150%, ,  ,  100 . .  , -
       . ,   -
      ,    
 100 . .    500 . .    
       ,  . 
   . ,    -
   500    : 400v + 600m = 1000, , 
   = 150%.      4/5 . 
. = 16 .        
500      500 . .,      -
   = 1 . .,  400 . .      400 -
.   

 VI    
      ,   ,    500v + 500m = 1000; 
      150%  100%, . .  1/3.   -
          
.             , 
       . , ,  = 2000,       
2000 + 400v + 600m = 3000; m' = 150%, p' = 600/2400 = 25%.    2000 + 500v + 
500m = 3000; p' = 100%, ' = 500/2500 = 20%. ,      
  .   400 . .      -
  400         100%.   
  ,  ,  400  .  , 
,     2000 . .    
500 ,  400          
1600  . ,       
    1/5   ,    
  100 . . ,   ,  500 ;      
  : ,     , ,   
 ,        ,  
   ,    ,    ,  
  ,    .    -
 ,   100 . .,   100 . .   
.         ,   
,        ,   -
 . 
,   ,  ,    -
 ,    ,     , , 
   .  ,  ,   
 ,      ,  ,  
    ,    , -
  . 
 

 .       130
         -
       , . . -
   .   , ,  
   ,         
       ,      
    .    ,   
    ,     
           . , 
,  ,       ,  -
    , , ,    -
       ,      
      ,      
     . 
 ,    ,      
     ,    .  
  ,    (,   -
    )     ,    
 , . .          , -
,     .      
   ,    ,   -
,              -
   , ,  , ,   
. .          
 ,  ,     . .   
        ,   
    . 
 , . II   47,        , 
,          -
        ,    -
     .        

 VI    
 ,       , , -
 ,   ,    ,   
      ,       
, ,        .   , 
    ,     ,    
    ;     ,    
              
.     .    ,  -
         . -
     ,       
 .        
. .,           ,   
    ,  .  
             -
 ,      . .    -
   ,      
      .    -
x
  100   ,       = /100;     
x
  1000  ,      = /1000,  . . , , 
       .  ,  -
      ,        
     ,    :  -
   ,      -
        ,   
         , , , -
     , ,   . .,    -
         
 .  ,       -
,       , 

 .       132
   ,   . .,      
  ,     ;      -
    ,     .   
     , : 1)      -
,        ; 2) -
  , ,       
    , ,  ,   ,  3)   
      .    -
        ,     
 ,     ,    -
     ,      , 
 ,         .  , 
          
,     ,     . 
         :    -
 ,         -
   ,     . .,   
(   ),       
  ,      -
   ,       -
     ,  , ,   
,           -
  . 
         ,    ,  
 ,  ,   ,       
    ,        -
 ,         ,  
     ,       -
    .        -
,       

 VI    
  ,      ,  -
,  ,   ,  - . , 
         -
,   ,         
 .  ,        . . 
          
   ,    ,  -
  ,       .   
         -
    . , ,    
,    30  ( 1865 .)    , 
            
    .     
 ,     .  -
, ,        1848 .,     -
   .          
        (   -
,   ,     
 ,   ,   ,   -
        ),  ,   
   ,    
 .    ,      
 ,  ,       
         -
         
   ,    ,    
     16).      -
 
16)        (1865 .),      -
        ,      
.  ,          -
       ,     -
  ,                
.      . -,     -
 ,         ,    
     ,    . -,   () -
    ,    ,  ,  
 .   ,         
 .        ,       
,          .    
       ,       -
,    .  . . 

 .       134
,             
   .     , , 
   .    ,  -
     ,      -
      .   ,   
       . .,   
   .   ,    -
      ,    ,  -
   ,     ,  -
,         (-
     ,     -
    ).       :  -
 ,   .  ,     -
 ,         18611865 .48, 
    ,      ,  
  .  ,    
    ,      -
  .        .  
     . 
,          ,  
 ,       ,  
        -
   -

 VI    
 .        -
    . 
 ,    ,      
,   ,      -
,         ( 
      )     , -
   ,    . 
 
          -
 . 
  ;         -
  ,         ,         
 ...          1857 .,    , -
,   .       ,    -
    . ,   ,   ,       
 ,        , , ,   -
   .  , ,     , 1849  
1850,   ,       13 ,  1417   
      10 ,  1841  1850 .,       14 , 
   17   .     1857 .   -
  23 ;  ,    ,     18 ,    1858 .  
       21 .     1857 .   
  20 ,       21 ,   1858 .   14   -
   17 ,       3          -
 ...  ,   ,    1857 .,  -
 , ,      ,     -
,         ...        -
 , ,   ,          -
    ,     ; ,   ,      
     ,           -
,       ,          
      .         , 
,   ,        ,     
 ,         ... -
      ... , -, 

 .       136
    ,        1857 . 
    17) (.   Reports of Insp. of Fact., October 1858, p. 
5657, 61). 
    -     
18491850 .  1838 .    29246 .,  1843 .  37000,  1845 .  
48097,  1850 .  74891.       1838 .  2768   
,  1841 .  11458,  1843 .  16870,  1845 .  19121   1850 .  29539 (Reports 
of Insp. of Fact., [October] 1850, p. 60).      
  1850 .   .     1851 . -
      : 
      .     
 ,     1850 .,        .  
,          ,      
 ,          .   -
        , ,  , 
    ...        
,      (. 52). 
       .    
   1858 .  : 
  ,        ,   -
,            -
     ...      ... - 
,   ,   ,     -
      : 
       450    -
  ,  200  ,  15   40- 
      ,   .      
  21/2 ,    10;       101/2 
.     ...      3032     3436 
 ;  ,      13   ,    824 
700    ,      
17)   ,    ,  - ,     -
 1857 .        .     
 ,    .  . . 

 VI    
970000 ,  2300      28300  ...    (  
   5  )    1530000 ,  3650   
  44625  .   1/18     
  1/6   . 
 ,   - ,       -
    28800000, ,      ,   
1432080000  .   ,     1856  1857 .,   1022576832 
, ,      409503168 . - ,  -
        , ,     
,     ,       
   ,      .   
        1000  .     , 
      221/2  ,      -
, -,  ;         -
  , ,  - ,     ,   , ,     
 (. 59, 60, 61). 
III.  :   
18611865  
  18451860  
1845 .   .     . . 
    : 
  8            ,   
  ,     .       
       :      , 
      , , ,   -
              (Reports 
of Insp. of Fact., October 1845, p. 13). 
1846 .  : 
            -
      ...   6      -
  ,   8     12; , -, ... 
   ...         , ...   
 ,    .  

 .       138
      4      ,  
 ,     ,   ,     
  ;    ,  ,   , 
         ;      
, ,   ,       ,   
,             (Reports 
of Insp. of Fact., October 1846, p. 10). 
           
  .  ,      -
    .     
 1836 .   318 ,   1846 .  490.      -
  ,          
.       . 
   10           , 
         ...    
           (Reports of 
Insp. of Fact., October 1846, p. 30). 
1847 .    .   8%.     -
     - . : 
-             -
,        .    
  ,  ,     ,       , 
           -
,         .    -
     ,      .   
         ,     
   5% .    -  ,  , 
      ...  2  3 ,    -
      , ,     ,     -
  .      ,  ,  -
         27%.     
      4   6   ,        -
        .    
  1836 ;        

 VI    
  40%,     .     18).   
       74%.      . 
    1839 .    25%  ,  22%  -
    90%  19);          -
  10 . .  ,       6    (Reports of Insp. of Fact., 31st 
October 1847, p. 3031). 
1849 .    1848 .   . 
 ,   ,          
 ,      ...   
      ...   ,      -
          , . .  
  ,      ,     
      ...       
   ;      , ,   -
.        ,       
 ,           (Reports of Insp. of Fact., [April] 
1849, p. 42). 
     - ,        
 3  4 ,   ,   , ,  -   , 
  ...         -
     ? (Reports of Insp. of Fact., 30th April 
1849, p. 42, 43). 
  1848 .,       1849 .   ,    
. 
         ,   
   ;          
 ...         -
            -
,         .      -
      ,     -
     ,         (Reports of Insp, of Fact., 
October 1849, p. 6465). 
18)     Woollen Manufacture [ ]     
  ,    (   ),  Worsted Manufacture [ 
]       ,    (   
  ).  . . 
19)            -
    (, , ) ,   , -
  .  . . 

 .       140
1850 . .   - . : 
         
          .  ,   
      ,       . 
  - ,    1849 .          
40%,     2530%,         
(Reports of Insp. of Fact., April 1850, p. 54). 
1850 . . 
  ...       ,   
 ,        .   
  -            (Reports of Insp. 
of Fact., October 1850, p. 14). 
          
,           
        ( , . 31, 
33). 
1853 . .  . 
  17        ,      
      ,      ;   
  ,     (Reports of Insp. of Fact., April 1853, p. 19). 
1853 . .    . -
 (Reports of Insp. of Fact., October 1853, p. 15). 
1854 . . 
       ,         
 ;      .    -
       ...    -
  ,             
(Reports of Insp. of Fact., [April] 1854, p. 37). 
1859 . 
          ... 
       ;     ,   -
 ,          ;   ,  
-  

 VI    
     ,         ... 
          (Reports of Insp. of Fact., April 
1859, p. 19).            ,    
       ,       , 
 ...  ...     ,    -
         (Reports of Insp. of Fact., October 1859, p. 20). 
18611864 .    . 
 .    
    
   
1860 . .
   ,      , ,     ,  
  ,   ,     -
 ...         ,  -
        ... -,    -
     . ...       
.       ,      
 ,  ,     ,    .     -
 (Reports of Insp. of Fact., April 1860, p. 57). 
1860 . . 
   ,      ;  , 
 ,              ,    -
  . -,    ,      ,  
           -
 , , ...   ,     -
 (Reports of Insp. of Fact., October 1860, p. 37). 
1861 . . 
     ...     -
 ,       .  .    -
       ,        
   (Reports of Insp. of Fact., April 1861, p. 33). 
 ,   1860 .      
;        . 

 .       142
     ,      ,   
1860  (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 127).     
        1860 .      
  ,    30000       -
    .              
,     ...  ,      . -
   ,     ,       -
,           (Reports of Insp. of Fact., October 
1862, p. 28, 29, 30). 
1861 . . 
       ...  ,     -
     . , ,   ... -
   ,            , -
             
            (Reports of Insp. of 
Fact., October 1861, p. 19). 
 . -  (Surat).     . 
 .       -
.       .  
 .   
    :    ,    -
,        ,       
  (,   40,    1232)    , 
 , . .     16    12   22   16  . .,  , 
    ,      ,    -
   .        .  
   ,  8-    51/4 .   23/4 . .  
 51/4-     .       -
.      50% ,        -
  ,   ,   ,      
 ໻ (Reports of Insp. of Fact., April 1864, p. 27). 
  ,       ,  -
  ,   - ,    ,  ,   .  
  ,  ,    ,     ,  
 15    20   (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 63. 

 VI    
    ,   China clay,  ,   French 
chalk). 
  (    -)   -  -
    .      ,        -
.           ,    
    ;       -
  ;          ;     
        10  ,  , ,   -
,          ( , . 4243). 
 , , ,   . .          -
    ...          
      (Reports of Insp. of Fact., October 1861, p. 12, 13). 
  1861 .        . 
         571/2%, 
   ,      ,    
.   ,   .    -
  .          -
: 
 ,     ,       ,  -
     (Reports of Insp. of Fact., April 1861, p. 23). 
1862 . . 
        ;     -
             -
      (Reports of Insp. of Fact., April 1862, p. 10).  -
    , -,     1848 ., 
   , , ,   ,   -
       ,  , 
     ...   1848.   15%   
 , 12%   ,      70%   . 28  
1862 . 15%    , 35%   , 49%   ...   -
,   ,        ,  
   ,       ,    (. 16). 
1862 . . 
    ,     1861 ,   2887 
 :  

 .       144
 2109    (  ). , , ,      2109 -
         .  , , ,  
,    .  392 ,  19%   ,   
      10  ;  345,  16%,   10  20  ;  1372 
 20    ...            
         ;  ,   ...   
, ,   2/3 (Reports of Insp. of Fact., October 1862, p. 18, 19). 
    ,        
     40146 ,  11,3%;    134767,  
38%;    179721,  50,7%.    ,   -
  ,      ,  , -
     ,        
  ,  :    8,5%,   38%, 
 53,5% (. 19, 20). 
    ,       .  
  ,         ,   , 
       ,      ,   
  ;        ,  -
  ,             -
 ...          -
        (. 27). 
1863 . . 
              -
  (Reports of Insp. of Fact., April 1863, p. 14). 
 - ,     ,    -
  ,         .  
       ,        -
       .       
,   ,       :  -
    ,       ;    ,  
,       .     
          
         20%,     50%  -
     1861  (. 13).     ... ,  

 VI    
  ...    ,     ,  -
  ( 1863 .)  ,        .  -
,   ,       ,     
  .           ( -
  );   ,       , ,  -
 ,     4 .  ,        -
,        1 .  .       
 ... ,   ,   14    
 8 . 11 ,      ,    (, -
!),     .     6 . 11 .   -
    1862 .     59 .  ,   2 
6 .  ...       ,      
   ...           -
    . , ,      
     ,  , ,     -
.            ,  -
       ...    ,   -
    ,         ,  
         ...      -
   5%, 71/2%  10%...       ,  
       ...  ,    -
  ,   ,           -
    ,       (Reports of Insp. of Fact., 
October 1863. p. 4143). 
     ,    .  -
       ,   
 : ,  ,  ,  ,   
    (      , . -
, . I, . 536  .49).      .   -
       ,    
     ,  .    
   ,        ,  -
         ,   
      .     -
 

 .       146
          
 ,    ,      ,   
,        ... 
        .   -
, ,   ,         -
 .      ...    ,      
 ,     (Reports of Insp. of Fact., October 1863, p. 97). 
     ,    ,  -
   . 
          .     
,           (labour test),   -
      ,         -
    (. 69).     1863 .     
            .  
   : 1)       ,  -
  (        
); 2)      ; 3)   
    (remunerative wages).    1863 .   -
,   ,    883700 . . (. 70). 
       ,  
,  ,       . . 
- ,   ,      
 : 
 ,            ,  
        ,    ,      
  ,           -
.     ,  ,    , -
       ,    ,  
         14  18 . 
(          4  12 .  ; 
         8 .  -
    : -,      -
    

 VI    
    ; -,     -
   .) 
,     ,  ,       
      ,   ,     -
  ,       ,   ,    , 
   ,    .    
        ,    :   , 
     ,   ,  , -
 ,     14, 16   20 .     
   1012        ,       
     -   ,     - 
 (. 91, 92).      ;       -
       ... (. 69). 
1864 . . 
          ,    -
 , , ,  ...         -
 ,           ,  
       .    -
          -  . 
 ,      ...      -
   ;        ,   
     ,       (Reports of Insp. of Fact., April 
1864, p. 9). 
  ,     .    -
        ,     
    45 .  .   -  
         
1848 .50, , ,      . 
 in corpore vili* 
        (,   ), -
      ,      ,  
          .    
* 
      . . 

 .       148
   ,           -
           ;  ,   
,  ,            
.       15%     - - 
   50%  60%. 
 ,    ,       
 ,        : 
, ,   6 ,  4   ,  6 . 81/2 ; , -
,  41/2   ,  6 ; , ,   4 ,  5 
  ,  5 . 1 ; D, ,   6 ,  4   
,  7 . 10 ; , ,   7 ,  3   , -
 5 .  . .  : 
   ,    ,        -
,       ,    ,    -
         ,    -
     ,       ,  
     ,       (Reports of Insp. of Fact., October 
1863, p. 5053). 
  5  1863 .,            ,  7   
  ( , . 121). 
    25  1863 .        
   ,     -
   ( , . 13). 
  ,      ...    
    15%        ...   
 ,          , -
    5% ,  ,    2030%     . 
,    ,    .  1860 .     -
 5 . 7 ,  1863 .  3 . 4 ...  ,    -
     3  6  ( ),   1 .  3 
. 6 . 
  ,        -, 
        1860 . 1825 .,    10  18 -
.        ,      -

 VI    
       ,      ,   
,   (. 43, 44).   - ,  ,  -
       ,     (.  , . 53),  -
         1861 .    , 
     ,   1861 ;       , 
          (. 105). 
 . 
 ,     ,     , -
 ,      ,       
.        ,      2550% ,  
; ,   3 . 6   ,     2 . 4 ,    
  (. 57). 
.  , ,   ,  ,   -
, 
             
       .  ,    -
 ,      ,         -
         ,     
(. 96). 
-  ,  ,        22 
 1864 . ,     ,    (-
).     ? 

 .       150
  
 
,        ,   , -
     ,    , -
  ,    .         
      , . . -
 ,      : 
1)       .   -
,         ,   
   . {   , -
  ,        .  . .} 
2)  ,      , ,   
 ,    ,   ,  
           
  , , ,         
          ,  -
     ;    ,  -
,     ;    ,    
      ,  
  ,      -
    . .  ,       -
 ,            -
     , ,     -
  

 VII  
          
   .         1000 . ., 
 1000 . .  ,      9000 . .,    
   11000 . .  .      ' = 1 000/10 000 = 
10%.      ' = 1 000/12 000 = 81/3%.       
 ,   ,      ,  ,     
   = 1000       
 = 1000, ,        -
  .         -
,    ,  ,      -
  ,      ;     
        ,     -
.       ,   ,   
      ,      
 ,     ,     -
. 
 
           (-
51),   (    , , ,   -
 ,      )      
      ,  ,    , 
    ,    ,    ,    
,  . 
     . -, ,     
 ,  ,     ,  
  ,   . (     
    ,     
    .)     100 . .,  = 20 
. .,    = 20%.      -
 ,        ,  

 .       152
  100 . .,   200 . .,      40 . ., 
. .         20  .   
     50 . .,      -
  10  .     40:200 = 10:50 = 20:100 = 20%. -
, ,          , 
               
    . ,         
m
/K    . 
   ,       , 
       v:, . .    
    ,     ( 
         -
),  ,    ,  .   -
,    ,  nK,  K/n, , 1000,  2000,  500,   
   20%     = 200,   = 400,   = 100,  
200100
/1 000= 400/2 000= /500 = 20%.  ,     , 
           . 
          -
     . 
,           
,       ,   -
   ,       
 . ,     ,    
          -
     (      
   )     
  ,        (    -
 ,      . .)    -
     

 VII  
 .           -
        
. 
 
      ,   -
          -
, . .     ;  ,  , 
         . 
  ,       
     ,    ,   -
 ,            , -
         -
    ,    .  
 ,   ,  ,    ,   
    ,     ,   -
,     .    
    ,  ,   
    .     
,  ,   , ,    , 
        ;   -
   ,   100 . .,   200 . 
.   50  .      , -
,        ,    -
           .    -
    ,    
     ,       
     ,     
  .        
 (   )  ,     
       . -
  . 

  
  
   
  
   
    
    
   
   ,  , ,     -
           
.    ,    ,  , 
      ,   ,   
     ,     
  .          
 ,   .   52,      
        , , 
,  ,     ,     
    .  , ,   -
 ,         , . I, . 1153 
     , ,        
     ,     
      . , ,    
  ,   ,       
         -
 .         
,            
  

 VIII       
         , -
    ,    -
          -
         .   
           
 ,        -
    .       
,       ,   
 ,      ,   -
    . 
     , . .   
   ,      .    
     ,        
    .   , ,     
     ,     
,  ,    .     -
    ,        -
      .   
        , , , -
  ,  ,        , -
    , . 
    ,       
 ,   ,     
   ,        -
    , ,      -
     .   ,  -
,      ,   -
    .        -
 ,   ,  ,      -
         

 .      
.    ,      
,      , . .   -
  ,        -
. ,         
 ,         
 ,    .     ,  -
,     ; ,  ,     
    ,        
          ;  
,  ,          
           . -
          -
 ,     , , ,     
   . 
   ,       -
     ,     -
    .    ,     
,     ,    
,  ,     ,   -
           -
    . ,      -
,           , 
        -
 ,         -
. 
    : 1)     , 2) 
    . 
  ,            
     ,      , 
  ,     ;   
          ,    -
-

 VIII       
    ,    . 
 , , ,        -
 ,          -
,          -
      , , ,  
  . ,  100 . .    
 100 , . .   100  ,  100 . . . n   -
 100 . n ,  100 . ./n   100/n .    
   (       )  
 ,       ; -
,         -
     .  100 . .  100   -
  , ,  60    6000  ,  200 . 
.  12000,  50 . .  3000  . 
    ,      . I,  
      ,     -
.       ,   
,        . 
           -
     .    -
 ,    ,    
 , ,    , , ,      
 ,    ,     
 , ,   . .      -
   , ,   -
      ,     
.        ,  -
         , ,   
,         

 .      
       . 
         -
   . 
, ,   :       
,        
,         , -
     . ,       
           -
.      ,       
      ,        
     .   -
         -
  ,          
  , , ,      
    ;   , ,   
,           
      . 
  ,       
      ,     
20). 
,       ,    -
    ,     -
      .     ,  
         -
          ;  ,  
         ,  
         ,   -
. ,    -
20)         , . I, . 628,   . 
XXIII [.  ,  23, . 626].         ,  
     .  . . 

 VIII       
 , ,        -
,       ;     
      ,       
 ,      .  ,  -
     . 
, ,    : 
 100 . .      100 .  -
   = 60 . , ,    = 100%.  
   30   60     30   .  100 . . 
      30     100 
,   3000  ,      3000 ,  
  ,   100 . .  ,   , 
   .  ,     100 . .   
  ,      100 ,    
  (         
),       100       
6000  .   100 . .  ,  , -,   
    ,   1 . . = 1   , -
 100 . . = 100 ;  , -,     -
       100%    ,  
    ; , 1 . .,   , -
  ,        ,   -
 100 . .,        50 ,     
  100  .      -
  ,     ,   -
          
,     ,       
  ,    .     ,  
 ,    ,     -
 ,    

 .      
,  , ,   ,   ,  
   ,    ,    -
,   . 
       : 
          700  
    100     600   , 
       600    100   .  
    700      ,   100, ,  
     100  ,  6000   -
;            600 , 
, , 36000   .         
 50  ,  3000   ,    -
     300  ,  18000 .     
  ,    ,       
            ,  
  .         
16001
   = 100/700 = /7 =142/7%,    = /700 = /7 =855/7%, . .    
  . 
             , 600  
  100  ,             
  , ,     ,  
     ,        . 
       700,  7000 . .,      700 . . -
,       7000 . .      
    1000 . ., . . 1000     = 60000 -
  ,    30000   .  -    
      700 . .        
   , ,      ,    
       . 

 VIII       
100
     ,     1000/7000 = /700 =142/7%  
  600/700  855/7%   .     , 
   ,         
   ,    ,  ,  
      . 
        ,     
     ,    ,    -
     . ,      100 
. .  , ,     100   -
,            ,     
,   .   100 . .       
, , 200 . .      400  .    -
  100%        100 . ., -
       100  .       
100 = 1/3 = 331/3%,      100 = 1/5 = 20%.   ,  
200 +100 400 +100
cv cv 
        ,      -
 100 . .       20 . .,  1/5,    
   100 . .    331/3 . .,  1/3.    
 100 . .  ,        ,  
.  ,       -    
 ,     ,    100  
 . 
         :  -
            
         ; ,      
           
      . 

 .      
 ,          
.      ,    100   -
       . 
,   ,   100 ,  ,   -
   ,           -
      ,     
   ;    ,   
         
  , ,       
 ,           
   ,    .   
           -
   ,      
   .       , -
  , ,  = 100,       -
 ,       .   , 
     90 + 10v,    -
      ,  ,   , -
  10 + 90v,     ,   ,  -
   ,        ,  - 
 ,           -
. ,     ,  1 . .     
   60        = 100%.  -
,     ,       
 , = 2  ;      10   -
    20  ;      20 . . 10 . .  
 ,  10       ,  10 
 ;   90 ,      = 
180 . .,    = 90 . .,      90  
.         

 VIII       
 10%,   90%.     ,    -
       ,  - .  ,  
      ,    
   ,      -
 ,        , -
,     ,    ,  
 ,           
 ,   . 
       ,   -
    ,     
   ,   ,    -
          -
  , , ,       
      .   -
  pro rata*     ,   -
    , ,   -
            
  .         , 
, ,    ,     -
     ,    -
   .      
 ,    ,     -
 ,        ,      -
    . 
     ,      
.         -
           
 , . .   .    -
   , ,     .  
 ,  
* 
 . . 

 .      
 100,    = 90 + 10v + 10m = 110,    = 10 + 90v + 90m = 
190.      ,      110,  -
 10   ,   ,   -
  190,   90   ,   . 
   ,       -
.   -      = 100%, . . 
          ;   -
      = 25%, . .  4/5    
  1/5  .       -
  84 + 16m,    ,      . .    -
        -
  ,   16 + 84v.     : 
     = 84 + 16v + 16m = 116;   = 16/100 
= 16%. 
     = 16 + 84v + 21m = 121;   = 21/100 = 
21%. 
          25% ,   -
,          ; ,   tutti 
quanti*  , ,    . 
  .        -
     ;     
    ,          
. 
    , ,    
 ,         ,   
      ,   
    :     
   .  IV   ,     -
            
;   ,       ,  
* 
  . . 

 VIII       
     ,     -
 . ,       ,    
          -
           . 
   ,         
,           .  -
        :  ,    -
            
   , ,   ,     
           
;   ,         -
      ,     
 .          
,   , ,        -
     ;     ,    
 ,           . 
, ,          
  . .,              
. .    ;     ,   , 
   ;      , . .   ,  
     . ., . .   .      
             ;  
            -
    .       , 
          ,   -
         ,   
 ,     , ,    
   ,           
 ,        .      
  ,      

 .      
)
 21.           -
,       ,     -
          . ,  
            
   , ,   ,    
, , ,     ,      -
       , , , ,   -
            -
   . 
,           -
          ,   -
       ,   
 ,          -
,             -
 .  , ,        
,   ,     ,    
  ,       , , -
     ,  ,    
         , -
   . 
    :     -
   ,      
        ;     
    
21) {    IV,             
        ,   ,  -
   , . .       . 
     = 20c  + 70c , , 90c + 10v = 100.  
    100%  10v      10m.    
  = 10%. ,   ,   = 60c  + 20c , , 
80c + 20v = 100.  20v            20m; 
      20%, . .      .     
   ,     ,         10.2 = 20m;     
     ,   20%.  . .} 

 VIII       
      ,    
  ,     (  ),   
   ,    , ,  
       .   -
    ,         -
,       .   ,    
,   ,        
  ,       -
    ,         
   .   ,   -
     ,     -
 ,           
. 
     ,      
   ,      -
  ,         . 
          -
 .   ,       100 . ., 
  ,     90 + 10v  10 + 90v.    
    100 . .,     .    -
          ,     
       .   
     ,  -
   . 

 .      
  
    
(  ) 
    
   
          : 
-,          -
  ; -,     .   
,   ,   .   , 
  4/5     1/5   ,    
80 + 20v. ,       ,  
 -  ,  100%. ,   80 + 20v, 
      20m,       
  20%.        , -
     ,   ,       
     .       
    ,      ,   -
  ,          
  .   ,     
          
   ; ,       
,          .  
   . 
,  ,        
    : 

 IX     
   
 
 
 
 -
 
 
 
I. 80c + 20v 100% 20 120 20% 
II. 70c + 30v 100% 30 130 30% 
III. 60c + 40v 100% 40 140 40% 
IV. 85c + 15v 100% 15 115 15% 
V. 95c + 5v 100% 5 105 5% 
          -
     ,    
 . 
  ,    , = 500;     
  = 110;      = 610. -
 500   ,      IV   -
  (, ,      ,  -
    , , ,    
           
     ).      -
 500   = 390 + 110v,    78 + 22v.      
100,    1/5  ,      78 + 
22v;     100    22     
 ;       = 22%, , ,  
 1/5  ,    500,   122.  -
        ,  , -
  122. 
       ,   
      100. 
 80 + 20v     = 100%   , -
  I = 100,   = 80 + 20v + 20m = 120,      
   .    , ,     
  . 

 .      
     ,   :v = 4:1.      
,   ,   100   , 
             -
         ,   , 
   , ,     -
     .    , ,  
 .   80   ,  80  50,  5, 
     = 80 + 20v + 20m = 120,  = 50 + 20v + 20m = 90,  = 5 
+ 20v + 20m = 45,            
 = 20,           20 -
  ,  100;     I     -
 = 20%.     ,    ,   
   ,   , ,      -
   . 
 
 -
 -
 
-
 -
 
 -
 
-
   
 
 
 
-
 
I. 80c + 20v 100% 20 20% 50 90 70 
II. 70c + 30v 100% 30 30% 51 111 81 
III. 60c + 40v 100% 40 40% 51 131 91 
IV. 85c +15v 100% 15 15% 40 70 55 
V. 95c + 5v 100% 5 5% 10 20 15 
390c + 110v  110     
78c + 22v  22 22%     
   IV       ,  
 ,          = 500 = 390 + 110v, -
,       = 78 + 22v, 

 IX     
       = 22 .   -
     IV,      
: 
 
-
 -
 
 
 
 
-
 -
 
 -
 
 -
 
 
  
 
I. 80c + 20v 20 90 70 92 22% + 2 
II. 70c + 30v 30 111 81 103 22%  8 
III. 60c + 40v 40 131 91 113 22% 18 
IV. 85c + 15v 15 70 55 77 22% + 7 
V. 95c + 5v 5 20 15 37 22% +17 
      2+7+17 = 26    8 + 18 = 26  -
,         -
  , . .      
  IV    22     -
 ;     ,       ,   
   .         ,  
    IV    22%,    -
   IV. ,   ,     
           
      ,      -
.     -   ,   
 ,   ,        -
        .    
m
     = /K    ,      
   ,   .      
 (     )   ,  
  .    ,  ,   
   

 .      
  ,     ,  :  
        . 
    ,    -
 ,    ,       
         -
       ,   
      ,   
    .    , 
    ,   .  
          -
,        . , -
        ,      -
 ,   .  ,    
            -
    ,     (   -
   ),    .      500, 
   100  , 10%       
,     400.      
     10%.    , -
    , : 10 ()  400 ( + v)   = 
410;    : 410    (10%   500) 50 = 
460. 
 ,         
    ,     -
,       ,      , 
         ,   
  ,    ,    -
         
    ,   ,    -
          -
,  .  100   -

 IX     
 ,      ,       -
   ,         
    .    ,   
    ,      ,  -
           -
            -
,           
     ,      -
 . ,     ,     -
,    ,   , ,   
     ,   ,  -
 ,   ,    -
  ,      ,   
  , ,    ,  
           
,    ,        -
      ,     -
 ,      22). 
 ,        ,    
 ,    ,    -
,   ,     , 
      .  -
      . ,   
  ,        -
         . 
,        IV  -
 .     ,    
       ,    
54
22) Cherbuliez [Richesse ou pauvrete. Paris, 1841, p. 7172]. 

 .      
  IV,      IV,   , 
  ,           
 .  ,        -
 IV       .    -
   ,  ,    IV,  
           ,  
           . 
,        IV   
;            ,  -
         . 
   IV  ,  ,   , . .  -
  IV    ,  , -
  IV; , -         -
    ,    ,   -
 IV.      ,      
   ,        -
  . 
,      ,    -
       , -
,      ,     -
            
 .    ,   ,   -
    ,   ,      ,  
 , , ,    . , , 
-  A;   ,     , , D,   -
  , , D,   ,    .  -
 ,            -
,       , , D  . .       -
.          -
. , ,  , , n   

 IX     
       ,        = k  
np.     ,    ,     
,        ,  -
             -
   .       ,   ,  -
      , ,     -
    -  . 
       = ,   -
  ,        , 
 1,      =  + 1.     , 
    ,   ,   -
       .      
 k, , , k +  = k + p + p1.      -
, . I, . VII, 2, . 182  .55  ,      
  ,       ,    
   .       -
,    ,       -
   , , ,   ,    
:               
. 
       , , -
,         .   -
   ,        -
   .   ,     -
 .           . 
     .  ,   , -
, ,  ,    ,    -
,   ,     ,  ,   
  ,             -
,      ,       
      

 .      
.    ,        -
 , . .        ,  
 ,   ,     ,    -
,    .    ,    -
       ,     -
 ,      ,    -
 ,     ,   ,    -
,          . 
  , ,  ,       -
   ,      ,  ,   
,     ,  .  
         
 ,    ,    
     . 
             
      , ,   ,   
    ,       -
.           
   ,      . 
          
    = 100,      ,   -
    ,  ,     , -
   . , ,    -
 ,      , ,   
        ,     
 .          
   ,      ,  100,  . 100  xm 
. 100.     10%    ,    -
 10:100,     ,    1000 : 10000. 

 IX     
           ,   
 ,          
,       , , 
   , , ,      
,      ,    ,   -
       ,   
  .    , , , D.    
     = 100%. , ,      -
     = 25,   = 40,   = 15,  D = 10.   
,  ,          = 25,   = 
40,   = 15,  D = 10,  = 90; ,     , 
   = 90/4 = 221/2%. 
     :  = 200,  = 300,  = 1000, D = 4000,  -
    50, 120, 150  400.   5500  -
  720  , . .     131/11%. 
          -
  ,   , ,   D.    
              -
,        ,     
 ,          . 
      ,     -
, . .  ,       , -
     . ,    -
,            -
.    -  ,        
            -
.      ,     ,  
,        , -
  4%, 5%, 6%, 7%  . .     

 .      
 ,            -
 . 
 ,      : 
1)       , , -
     ; 
2)        -
, ,   ,     
      , . .  ,   
        . 
 . I  II        .  ,  -
 ,       ,   -
,        . 
     80 + 20v     
 m' = 100%,        100  = 20   
   = 20%.     k,   , -
     100,         = 
k + 20.   ,    = (80  ) + (20 + x)v,  
    ,       
 ,   = 20 + , . . ,  20,    -
   = k + 20 + x, ,  k + 20,  ,   .  -
,    = (80 + ) + (20  x)v,      
,  ,   = 20  , . . ,  20,     
k + 20     ,   ,  = k + 20.    -
     ,        
    ,     = 80 + 20v. 
        -
     ,       ,  
  ,      -
,          , . .   -
-

 IX     
  ,     . -
 ,      , , -
   ,    ,   -
  . , ,      
 ,     ,    -
 ,     . ,   
   ,       -
 .         80 + 20v,  
 90 + 10v  ,  70 + 30v   .   
   ,  mc + nv,  m  n   -
  m + n = 100, (m + ) + (n  x)v  , (m  ) + ( + x)v   
     .      
     ,      
  ,    ,  I   ,   
   = 20%. 
I. 80 + 20v + 20m.   = 20%. 
  = 120.  = 120. 
II. 90 + 10v + 10m.   = 20%. 
  = 120.  = 110. 
III. 70 + 30v + 30m.   = 20%. 
  = 120.  = 130. 
 ,  ,   II,  ,   
;  ,   III,   ,  
,     I   ,     
    ,     . 
,        , , 
,        v      -
   ,       
. 
,  ,     -
 .  ,      
 ,    .     -
    

 .      
            
     .       
   ,     ,     
   ,          , 
       .    
     ,    , 
   ,    -    
          
.          
  .        , 
       .   ,    
         -
,         .  
   ,   , ,  -
,         ,   -
, . .       . , -
,    ,   ,  -
   ,    ,   .  
    ,      
,     ,    , 
 .       ,     
     ,      -
       ,  -
, ,   ,      ,  
   ,       -
.          
 ,          
 ,         
  ,       -
. 

 IX     
,      = k + , . .   -
  ,      ,   = kp' ( '  
  ) , ,   = k + kp'.  k = 300  ' = 
15%,    k + kp' = 300 + 300 . 15/100 = 345. 
         : 
1)     (. .  ,     -
          )    -
   ,         
; 
2)             
      ,     
 ,          -
  ; 
3) ,       . 
   , ,     ,   
       , -
    ,     - -
   ,     
  ,    , . . , 
    ,       
  .       (-
       )    -
   prima facie*    , . . -
    ,    .  -
        , ,   -
  23). 
  , ,      , 
      (,   ,  ) 
* 
   . . 
23) Corbet [An Inquiry into the Causes and Modes of the Wealth of Individuals. London, 1841], p. 174. 

 .      
 =    +    +  
.        ,   -
            
,     ,    -
 ,       ,   ,  -
m
  /K   . ,      -
     ,     -
    ,         
. 
,         ,  
   . 
,          -
,          -
       .    
       ,    
    ,     -
    ,   . 
    ,      , -
      .       -
      ,    -
     ;       -
         ,    
     ,    
-         -
 .          -
    ,        -
.             -
       ,    ,   -
     ,       ,  
         -
 

 IX     
  ;        ,  -
 ,      ,   -
,  .         -
      ,   ,   
          
        ,    -
    . 
  ,          -
 ,    , ,   -
  . 
    ,    , -
   -   ,    -
,     .  ,    -
,     ,    . ,  
   ,   ,   -
   ,       
 , . .    ,    -
      .  24)  
 ,    ,    -
 ,          
.    ,     , ,  
  ,        . -
        ,      
    ,      -
       ,     -
,        ,    .  
           
. ,          
   , 
24)   ,         -
     ,    . . [. .] 

 .      
  ,       
,        ,   -
       ,    ,  
    ,          -
,       -   -
  ;        -
  ,   ,   ,  -
   , ,    , 
      , -
   ,  ,    . 
 ,       ;  -
 ,          IV56,     
        , 
       ,    -
     ,       
            ,  -
  ,        ,   -
,   ,   ,  ,   
         ,   -
-         
    . 
      ,    ,  -
    : 
1)   ,      .    -
, ,  ,      -
,    ,       . 
           -
;     .    ,  
       ;    ; 
,     

 IX     
       ,    -
     ,      -
    ; ,   , . . -
   ; ,      -
   .      -
  ,     , ,   , 
            
  ,   ,     ,    , 
   .      -
        ,    -
     ,      
 ,          -
 ,    ,   *  -
   -      . 
2)             
     ,      -
     ,      
     , ,      
  .         -
  ,      , -   -
. 
 ,        
,          25),  
 .       ,    
              -
  ,         ,  
    ,   ,    
      , , 
* 
  : ;     . . 
25) Malthus [Principles of Political Economy. 2nd ed., London, 1836, p. 268]. 

 .      
,   ,            
    ,       . -
   (      ),  -
 ,  ,        , -
      .   ,     
   .      -
    , . .  -,  
    ,      , -
,       .        , 
    ,         
    ( )  , -
           
 .           
,  ,    ,   -
,     ,     , , -
   ,      ? 
           -
,     ,      
            -
  . ,   ,       
       , ,    
   ,     -
 ,    ,    
,   , . .         -
  .     ,     
,       (,    ), 
        , . .    -
  .         -
,        .  ,    -
      

 IX     
.         -
        (     
  ,    ),    
   ,    10%,    10%;    
   10%        , 
         
   26). 
   ,       ,     -
      ,      -
 ,   ,       -
  ,    :     100 . . 
    100 .   100    
     200   = 200, ,     -
 ,    , 1T = 100 . ./200 = 10 
.,   100 . . = 200.  ,     -
  ;   ,        
 200    ,       200.   
 (   
    ) 1 = 100 . ./400 = 5 .,   100 . . = 
400.  , ,    ,      
200
   200/2    100 . . = /2,  1  = 200 . ./200 = 1  -
.   ,    ,  -
   ,       
,      ,       -
       ,   ,   
              
26) Corbet [An Inquiry into the Causes and Modes of the Wealth of Individuals. London, 1841, p. 20]. 

 .      
 . ,    , ,    -
     ,     
 ,         ;    ,   
         ,    
 ,       ,       
   ,     . 
          ,  -
      . 

 X       189
  
   
 .
    .
 
      , . .    
    ,     . 
  ,    ,    
   ,   .    
  .       
  ,         
      , . . = k + kp' (  
       ).    
              
  , , ,     
. ,          ,  
,        ,    
 .          
   ,       -
      . , ,   -
            , 
   , ,        
      .   
,        , - -
   ,    , . .  -
  ,  ,  ,   

 .      
 ,     . ,    
        -
         , , 
,     ,   -
   ,    ,   -
  ,      ,      
 ,    ()   
,    . 
          -
       ,      
[  .   ,      , -
        .    
           
 ,   ,        
 ,         
   , . .    . 
  ,  ,  ,    ,  -
,    ,        ,   
      ,      -
 ,      ,   ,  
       ,     
,   ,    .    -
 ,   ,     ,  -
     .     -
     ,     . , 
      ,     -
,            
  .      ,   
   ,         ,  
      ,  . 

 X       191
         -
       ,  , ,   
     . 
  ,    ,   ,   
     ,   ,     
        .  
          ? 
 ,           
 .    ?  ,   
          . 
      (. .       -
    ,  ,   ),   
    ,        -
     ,    , 
   prima facie*  . 
 ,  ,      -
 ,     , ,  
    ,    ,   -
 ,  ,   ,    , -
      ()   . 
         -
       .     , 
   ,     ,       
 ;       -
   ,       
,     ,     
   ,  , ,    (settlement 
laws)57    .    ,  -
       .  -
   
* 
  . . 

 .      
    ;     ,   
   ,       
  . 
   ,       ,   
 ,          
           .  
  ,       -
,    .        
   ,   . 
Punctum saliens*   ,       : 
         
    .        .  
    ,     ,   -
       .  ,  
     ,    
      ,         
 ,         . .  ,     
    ,      -
 ,        . .   -
 [    ]  ,     
,  , -,   , . .   -
,     .        
    . -,      -
  ,    ,      
  .            
 ,  ,      
,        . 
  ,       
  ,  ,  
* 
  . . 

 X       193
 , ,   . , -,    
  . , ,    I    -
   ,    II;   ,     -
 , ,   I    , ,  
      ,    II.  
    I  II  .      
 ,   ,     -
  I   II.    I  II    ,  
            
   .  ,  -
 I  II        ,  
     ,      -
  .     I  II     -
  ; ,  ,   I  II     
  ,         -
   ,       -
  ,   ,      
   .  I   ,    
      ,     
,             
      ,   II,     
,            
 .  ,        
  ,   ,       
 ,          -
 ,    ,       
          
. 
            
   ,     ,    
    . 

 .      
          -
      ,     .  
  ,    ,   ;  
 ,       . 
 ,         ,  
       ,   -
  prius*  .      ,  
   ;  ,   ,    -
 , ,      ,  -
.         27),   -
        ,    
     59.       -
,      ,     -
,      ,   ,   
  ,           -
,              
,      . 
   ,     ,  -
  ,  : 1)      
      ; 2) ,   -
   ,          
,      ,  -
  ,   ,      -
   ,  3),     ,   
       ,  
,          .   
   , -
* 
 . . 
27) ,  1865 .,     . ,    -
 ,      58,     -  .  . . 

 X       195
          . 
,         , 
, ,  ,      ,   
            . -
,  ,    ,      
,      ,   
.          
   (. .       ,  
  ),        -
 .    ,   ,  
  ,     ,   , 
   ,       
       .   -
     ,   
    ,    ,   
,      , , ,   
      .      -
   , . .     ,    
 ,  ,     , -
   ,   ,   , -
    ,     -
    . 
    ,   ,   -
 , ,      .    -
       ,     *. 
           -
 ;            , 
            
   .     , 
* 
  : ;     . . 

 .      
     ,     , -
   ,      .  
    ,        -
   . ,      -
 ,       ,    
 ,    .    -
 , ,        
,   ,  ,    , 
     ,     ,   
 ,         -
. ,      ,     ,  
    .      
           . 
   -  ,     -
            (. -
     ,    -
60). 
    ,   : 
1)      ,     -
 ,   ,     
 .      ( , ,    
    ) ,  
,       ,     -
,     [D. Ricardo. Principles of Political Economy. Works ed. by MacCulloch, 
London, 1852, p. 15]. 
2)  ,   ,    -
     ,     -
,      . ,    
 , ,        -
,        .  
  , -

 X       197
,     10%  15% . 10%  -
    ,  15%,      
.     (,      -
 , ,       
   , . .   -    -
   ),      -
        -
 .   ,        
   ,     
    ,   ,    -
  ,     ,   -
.     .      
   ,        
,  ,    ,    
 , , ,     . 
  ,  ,    ,    -
         -
  .        -
   ,      . 
         
 ,         
. 
         ,       -
         ,   -
: 
-,        -
 ,     ,     -
         ,     -
 ,       .    -
  ,   ,       
  ,   ,   
 

 .      
  ,  , ,      ,  
  ,       ,  -
  , . .   ,     
  .      ,  
      ; ,     
   ,      ,    -
,         ,  -
       .    -
 ,      ,        -
.       (   -
   )       -
      .    -
          . -
,        , ,  -
    , ,   ,    
      ,      -
    . 
  ,  ,  ,    
 ,    ,     
  ,         -
 ;    ,    , ,   
   ,      -
         ,   
       ,    
             . 
   ,   , . . ,  -
  ,         
     ,  ,  , -
,        , -, -
  ,      

 X       199
(, ,  ,   . .);       -
,           -
,    ,     . 
           -
 ,   , -    (, . I, . I, 3),     
         ,    
()   ,   ()   
.      , , , 
  ,  ,   ,   
 .    ,   ,   , 
    , ,  
 (,       ,   )  
     28). 
       ,    -
 . 
    ,     ,    
 ,     ,     -
     .    ,      
,           
. ,       -
 ,       ,   -
     ,     ,  
        . 
 ,         
,   ,      
          .  -
        ,    
,       
28)  .    , , 1859 [.  ,  13]. 

 .      
,   ,     ,     
          -
 ,    ,     -
 ,    29).     -
      ,  ,   , -
    ,   ,     
  ,  .     ,   
,            
     . 
, ,     ,    -
,    ,   ,    ,  
  ,    ,   
 ,    ,   -
        ,      -
 .   ,   ,  -
 ,    . 
, ,  ,    ,  ,  
    ,    ,  
        ,  
  ;   ,    ,  
  .       ,  
      ,   -
 ;        ,     -
 ,       30). 
29)  .     [.  ,  13]. 
30) ,          (   : 
         ,   )  ,    
 (    ,   ) ,   
 () , ,   () 61,       -
,                  .  
    ,    ,    -
62.   ,   () ,       

 X       201
  ,   I     ,   
,   (  , ,   -
    ),     -
;  , ,  ,      , 
      . ,   -
   ,      ; -
        . 
  II   ,     -
 ,  ,     , -
   .  ,  ,   , -
           
     ,     -
  ,     ,   -
   ,      . -
           
  ,      ,    
 ,     ;          
  ,     . 
,         , ,  -
  ,       ,      
   ,    .     
   ,      
 ,     . 
, ,    III,   ,   -
 ,  
, ,    ,       ,     -
      .     -
  ,     ,    . .  ,   
  ,           . 
,   ,             
(Observations on certain Verbal Disputes in Political Economy etc.. London, 1821, p. 5354). 

 .      
      ,       ; 
      .  ,  
   ,     ,    -
 ,            
         ,   
   .       ,  
 ,     ,    -
,        ,  -
  .     , -
   ,      ,  -
  ,      . 
         
     ,     
 ,           
.      . 
-.  ,     ,  
,    -  .     
   ,   ,      
 ,        ,     -
    ,  .   -
     ,  ,   , 
    ,        
.    , . .    -
. 
      ,   -
  , . .  ,      -
   ,    ,   -
          . -
,        ,   -
          .  
        ,   -

 X       203
    ,         -
   .       
,      .     
   ,    ,        
 .      ,     
    ,    ;  
    ,    ; , -
 ,       ,   ,  
       ,    
,      .      -
  ,        
     .      -
    ,      ,   
 .  ,        
  ,       , 
 ,     .     -
,    , , ,    -
  .   , . . ,  
,     ,      -
,          ,  -
 ,      , .    
  ,     ,    . , 
        ,    ,  
    ,    ,   ,   
 ,          -
,            
 . 
         -
  ,        .   
, . . ,          . 
      

 .      
 ,    ,        
,       ,    
                
 , ,   .     
        ,    ,  
       ;      
,   ,   , -
     . -,     -
  ,        -
    ,  .    -
           ; 
,          , -
   ,         -
           .  -
 ,   ,       -
   :         
        -
    ,      
 , ,            
       .    -
    b  ,       na 
 nb  . :      -
        ,    .   
,        ,   -
   ,          -
  , ,       
  ,         . 
  ,         
    ,     -
 ,   ,   .   -

 X       205
   ,        -
  ,     , . .  
    ,       
, ,  ,       
 ,   , ,   ,   ,   
        -
.           -
      ,    ,   
           -
 ,   ,      , -
   ,     -
  ,          -
   ,  ,     . 
( ,        -
  ,       
 ,     ,   
 ,      .) -
         ,       
  .      ,    
,      ,    -
    ,     
 .     ,    
 ,      
,         -
   ,       . -
         ,   
 ;    ,   ,   ,    
   . 
      . 
           , 
    

 .      
  ,      ,     
    . ,       
 (   ,   ,   -
   )    . ,     
        -
,         
    .   -
         , -
   ,        -
   , ,    ,  
  .         . -
 ,       ,    
       , ,  ,  
      ;      
  ,       ;  
            
. 
, ,        -
  ,         -
  .       
  .    .     
        ,      
,          -
 ,         . .,   
       .  ,   , 
, , , ,       ,  -
         . .  
    ,       -
      ,     -
  ,         -
  .   

 X       207
,     ,  ,     -
  ,  ,     ;  
      ,        
 ,            . , -
,      ,     .  -
       ,   -
        . ,   
            
  , ,     -
;        ,     
,    ,           
    ,  ,  . 
  ,         -
      .   -
   ,     :    -
. 
   ,      ,   -
            
    .  ,      . 
 -,         ,  -
   . 
    ,    ,    
     .   ,   , -
   ,    ,    
,  ,    ,    - -
,      .      ,  -
      ,        -
      ,     
    ,    - .    -
 , ,       
   (     

 .      
       ,    -
),           ,  
    , . . .     -
         ,   , 
,         = 0,  -
  .     ,   -
  . ?    ,      -
,    , . .       
 ,      ;   -
,   ,      ,   
 .           
      ,     -
  ,    . ,    
       ,     
     ,        
      ,  ,   
       ,     
 ;          
       .    , 
   ,     , -
   ,    ,    
       .       
  ,      ,   -
            
. 
,      ,   , 
       ,   , , 
   , . .     -
  . (   ,   ,   
 ,      .)   ,  
    

 X       209
    ,      -
. , ,  ,     ,     
 ,       ,     
.        ,     -
 ,    ,    -
    . ,   ,  ,  -
   ,         
        ,   -
      ; ,   ,     
  ,    .     
     ,         
  ,           
     . 
      , ,   ,  
,          .  
    ,      ,  
: ,   ,  .        -
.   ,   ,   ,   -
,      ,  ,     
,          .  
       . 
             
       ,     , 
,   ,       -
31). 
31)      :    
,   ,     ,     -
 ,    ,       ,   ,  -
    ,         , -
       (       ,   -
             .    -
),            ,  
   ,     ,       
;         ,   , 
     ,     .  , 
   ,   ,         -
  .             -
, ,  ,    ,         -

 .      
   (. ) ,      -
         -
     .    , 
,      ,     , 
  .  ,        
 , , ,       -
.  Observations   ,   , : 
   (   ),       -
    ,     ,   . ,    -
 ;      ,     , . . -
 ,      ,    ,      
     ; ,         
      ,          
    ,       [. 61]. 
,  ,           
             , 
           .   
            ,  
    ,  , , 
       ,      -
 ;  ,  ,   ,    ,   -
     . (      -
 ,  .    ,    .  63.) (Observations 
on certain Verbal Disputes etc.. London, 1821, p. 60, 61.)    ,     
     ,     ,  ,    
    ,        ;  
      ,     ,    
,           , , -
,    . 

 X       211
           -
 . 
        , . .    -
     ,      
,        ,  -
     , . .   -
. ,   ,   -
    ,         
,     . 
       , -,  
     ,    , -
  ; -,      , 
       , .   
  ,         
.       ,  ,  
 -,   .       ,   
 ,       ,     ;  -
     . ,     , 
     ,        
,   ,        , 
  ,         . 
          ,    
   ,       ,   -
      .      , 
           ,  ,   
 ,        . ,  -
     ,      
 . ,     . 
               
 . ,           
        

 .      
          . 
 ,    ,  ,   -
  ,  ,   ,    -
,   (  ),    -
.          ,   .  
       ,    ,  -
          -
. 
   ,     ,      
 ,          , 
             -
   ;        -
       .       
,  ,          -
             -
 ,    ,   ,     
    . , ,   ,   -
  ,      ,      
           
.        ,    
  ,   .   ,    
     ,       
    . ,     -
  ,           
 ,         ,  -
 ,          ,  -
           
   ,   .     -
 ,   ,    ;    -
,          .    
   ,    

 X       213
       ( ,  
    )       
 ,            ,  -
      ,     32). 
        , , 
     ,    -
 ,       , 
 ,    ,      -
.           , . .   -
  ;        
    , ,   .      
,        .   
         
 ,         
   , , ,  ,   
;  ,   ,     ,  -
      ;     -
    . 
        ,    -
,      ,       
,    ,     ,   ,   
,     ,  ,   -
     ,  pro rata*  ,   ,  -
    ; ,    ,   
     ,   , . .   -
.       
32)              
    ,       ,     
(   ,         );   .  
  ,   -      ,   
    ,       ;    (An Inquiry 
into those Principles, respecting the Nature of Demand etc.. London, 1821, p. 105). 
* 
 . . 

 .      
    ,       , 
      . 
-,        -
          
 ,   .           
,    ,      -
   .     ,  -
,           -
,          
      . 
-,          ,   ; -
   ,       ,   
     -  . 
      , ,     ,   
          -
       .     -
         ,    -
 .      ,  , -
      ,   
     ,     -
   ,           
 ,        .  -
     ,    -
    , . .      -
    .    -
    ;     ,  
     ,   -
  . 
       , 
, -,  , . .          
     ; -,    

 X       215
        ,     
   .        
    ,  , . .  , 
      . , -
   ,      
 ,    ; ,  -
    .      -
 ,   ,         -
      ;    
     ,   -
          -
   ,    (, -
  ). , ,   .  
 :   ,      
            -
;       ;    
       ;     -
 ; ,         -
  .       -
  . 
  ,       ,   -
      ,    
          -
            ,   -
 ;  ,       -
,        ,    
        . 
      ,  -
   ,          -
  .    ,     

 .      
  ,   ,    -
 .   ,        
         -
 ,      ,    
     ,      
      ,   
,   .       ,  
,          -
,      (  , , -
),             
          ,   
,  (-    )   
   ,        -
 .            -
 ,        .   -
      , ,   
       ,    -
 .    ,        
           , -
              
   . 
  ,         
     ,  -
 ,       . -,  -
 ,     ;    ,  
          , -
  . -,      
(  ),      ,  
   ,   ,    -
  .       

 X       217
          -
    ,      
          -
        . 
,       ,  , -
          ,   
            . 
      .     -
      ,  .    ,   
 ,  ,    , 
          ,    -
          
   33).  ,    , -
       ,  -
   ,        ,  -
   .     ,     
  ,    ,  prima facie*  
  ,  ,     , -
,    ,       -
. 
 
   ,     (  -
          )   
   ,         
  .       
,      ,        -
     .    ,  
       ,  
33) Malthus [Principles of Political Economy. London, 1836, p. 77 and sq.]. 
* 
   . . 

 .      
 ,           -
  , ,     . (  
            -
     .) 
    ,  ,    ,  -
           
 ,         .    -
          -
. 

 XI     .     219
  
     
   
      80 + 20v,   20 .  
     100%.    ,  
  ,     .   
     .      
25%.    ,      20 ,   25. 
,    80 + 20v + 20p     80 + 25v + 15. 
,     ,  ,   , 
 ,  40.  v   20  25,  , m,  p, -
 =  15.  15  105  142/7%,        
.     ,   ,   
 ,        ; , -
        ,      -
    . 
,     = 20 ,   , -
     ,      -
  20     ,  = k + kp = k + 20k/100  k -
 ,       ,  
 ,      ,      
 ,     .    
 k + 142/7k/100. 

 .      
  ,   ,     
  80 + 20v (   764/21c + 2317/21v),  , 
50 + 50v.          -
 50 + 50v + 20 = 120,     ,     
            ,     I. 
    25%         
      50  621/2.     
      120,     50 + 621/2v + 7l/2p, -
,    62/3%.      142/7%, ,    
    ,    50 + 621/2v    
 .    1121/2    142/7%  161/14 . -
 ,        50 + 621/2v + 161/14p 
= = 1288/14. ,      25%    
          120  1288/14,    
 7%. 
, ,     ,   , 
 92 + 8. ,      = 20,    
 ,             
  ,    I  II,       = 120. 
     25%  ,   
    ,   8  10,    -
, ,  100  102;   ,     20%  
 142/7%.  100:142/7 = 102:144/7. , ,    102, 
 144/7.       k + kp' = 102 + 144/7 = 1164/7. -
,     120  1164/7,   33/7. 
,      25%: 
1)          -
; 
2)         ,     
 ,    ; 
3)         ,      
,  . 

 XI     .     221
    ,    ,  
,   ,        -
  ,   ,   -
; ,   , ,   ,    -
     . 
      II ,    III ,   
   ,       
     , ,        
    ,    ,   III -
      , ,    -
 ,       II    . -
,   ,   ,   ,  ,   ,   
    ,    .     
  II  III ,  ,    ,   55/7,    
 25%.  , ,     II   ,   III  ,  
    II   ,   III ,    
 .   ,     , 50%, 25%  10% -
   ,        -
  ,      1/10,  ,     1/4 
 1/2  .   ,   ,     
,   ,          -
  ,       
 . 
          
    ,     ,   -
 ,    ,    
    ?    -
 ,    (   ). 
I.     = 80 + 20v = 100;    = 100%; 
  =   = 80 + 20u + 20 = 120;   = 20%. 

 .      
      ,       -
     15v   20v. ,   
  = 80 + 15v + 25 = 120.  ,  v,  -
,            
.     20  25,      20/20 
 25/15, ,  100%  1662/3%.   95  = 25; , -
   100 = 266/19.      844/19c + 1515/19v = 
100. 
II.    .  50 + 50v,  .  -
    1/4 v   371/2,      -
   50 + 371/2v = 871/2.        266/19%,  
100:266/19 = 871/2:231/38.     ,    120,   
871/2 + 231/38 = 11010/19;     10 . 
III.    .  92 + 8v = 100.   
/
  1/4  8v  6v,     98. , 100:266/19 = 98:2515/19. 
  ,   100 + 20 = 120, ,   -
 ,  98 + 2515/19 = 12315/19; ,     4 -
. 
,  ,      ,    
    ;      
 :    ,   -
,  ,    ,  ,     -
;     ,    , -
    ,     . -
     ,       -
 34).             
        , 
34)    ,  64 (, ,     ,   
 ,            )   -
                
  . A servum pecus imitatorum65     ,     
 ,   , . 

 XI     .     223
      .  ,   
      ,        
 ,     .   ,  -
       ,    
  ,     ,    -
 ,     .       : 
         -
  ,      
 ,  ,       -
  ,            -
   , ,       . 
       ,  -
    ,      . 
       ,  ,  -
,      ,    . -
    ,        -
      ,    . 
            
.       ,   -
,  ,   66,    . 

 .      
  
 
I. ,   
   
  -        -
: 
-.    .      ,  
           
         -
       . 
         -
        ,     
        ,  -
       ,     -
  ;        -
 ,   , ,    -
,    . 
          
  .         
 ,       ,     
 .  ,    ,   
    ,   -
,              
   , ,       
   .       -
  -

 XII  
 ,    ,  . ,   
   ,      -
 . 
,       :    -
       ,    
    ,      
 . 
-.     .     
     ,     ,  
     ,  ,    , 
 ,     ,   
    ,   ,   , -
    .      
  ,    -,  ,    
    . 
 ,    ,  k + p, . .  -
  .  ,   ,  k + kp',  k,  ,  -
 ,         
    ,    ,  ' 
      .  k = 200,  ' = 20%;   -
 k + kp' = 200 + 200 . 20/100 = 200 + 40 = 240. ,     
  ,    . 
           
;           -
  ,         -
 ,      . ,   
A,       ,    -
  . 

 .      
II.     
 ,         : 
1)          , -
   ,   ; 
2)    ,      ,  
      ,       
          -
    ,       -
       . 
  ,    ,    , 
      ,    
     .    80 + 20v. ,  
  ,   , 80    -
 ,  ,       ,    
   .   20v     ,  
    ,      ; 
, ,     ( ),   
    , . .      -
 ,    ,       
    . 
       , -
    .  ,    , -
       . ,  -
   80 + 20v       , 
      ,  ,     -
4
  , ,  v = 1/5     = /5.   ,  
,   v, ,    ,  .  
 ,       ,   -
 =   +  = k + p = k + m,    -
.      

 XII  
      k +    ,   -
    ,      , -
  ,    .  ,    -
          ,   
               
.     ,     
  ,    .     
  ,          -
 .   ,       -
,  ,          
      ,    -
  ,         -
       ,     
. 
III.      
   ,       -
            
    .       -
     ,         ; 
 , ,       ,   -
         -
    .      , -
    ,     
  ,          
          . 
         , 
       ,     
 .       ,      
   ,       -
 

 .      
  ,       -
            .   
     , ,    . . 
          ,  -
    .     ,   -
  ,   ,   
     ,       
      ,        
       .    -
    . 
    ,   ,     -
 ,    ,     -
      .   , : 1) 
 ,         
, ,      ,  -
     ; 2)      
     ,     -
   ; 3)   ,   
          ,   -
  ,       . ,   
          ,  
  ,     .  
       .     -
 ,    ,    ,  
    ,        -
    ,      , , 
             , 
    . 
.       , -
          -
 

 XII  
         -
 .           -
   ,     ,    
   ,    
    .        
     . 
        , . . ,  -
          .  
,   ,   ,       
* 
pro rata        , -
     ;     -
       ,   -
        ,  
    pro rata      . 
      . , ,  
     ,      
 ,  ,         
,  ,     , - , -
,     .    , -
   ,     , 
       .   -
,         ,   -
      (. 67); ,  -
 , , ,         
    .      ,   , -
      ,    ,    
      ,    
,       ;    -
   
* 
 . . 

 .      
   ,        -
.   , , ,  ,       
,       ,    
          , -
   ,     pro rata    
   ,    . ,   
         ,  
 ,            
 ,    ,       
          . 
        ,    VII, . 116*,  -
       .  
    ,       
          -
 ,   . . 
* 
.  , . 150151. . 

 XIII.    
  
      
  
   
           
,   100,    ,   -
;     . , , 100 . .  -
  100 , ,  .   100     -
 ,   , , ,   -
      , . .     , 
  , . .    ,   -
     = 200 . .,      -
m
  100  .    /v   = 100%.  
   ,   ,       
            
m
 ,     = /K. 
    100%: 
  = 50, v = 100,  ' = 100/150 = 662/3%; 
  = 100, v = 100,  ' = 100/200 = 50%; 
  = 200, v = 100,  ' = 100/300 = 331/3%; 
  = 300, v = 100,  ' = 100/400 = 25%; 
  = 400, v = 100,  ' = 100/500 = 20%. 

 .       
 ,           
       ,    
     ,       ,  
  ,    , . 
   ,       -
      ,       ,   
,    ,       -
   ,   ,   -
         
          -
   ,      
 .      ,    
         
  , ,        -
.    ,    ,   -
 ,        -
,    ,   -
,      ,    -
     ,      
,    ,      , -
     .    
      , ,   , 
        
 .        
    ,     , 
           
      , . .   ,    -
     .    -
  ,        -
    ,   

 XIII.    
   ,     
.   ,    ,  -
  ,     ,   , -
  ,  ,    ,   
 . ,  ,     , 
    .    
        -
        , -
    ,        -
         -
   . (  *,      
  ,       .) -
,          -
      , , 
   .   ,   -
        ,   ,   -
   , ,     
,         
         . 
            
     ,    -
  ,       ,    
    ,      -
   .        
      ,    -
 . 
         ,    
     ,        -
 68.        
* 
.  , . XIV. . 

 .       
  .     ,      -
 ,  ,    ,   -
        ,     -
   .       .   -
,    ,        -
         ,     -
   ;       -
   ,         ,  -
         ,   -
 ,  , ,  ;      -
      ,    -
   ,       ,   -
     . 
      ,     
      .    -
       ,     -
 ,          -
        , -
    . ,     ,    
   ,        
,       ,    . -
,         
    ,          
       . 
 ,       ,   -
 :v = 50:100,     100%     = 
662/3%,     ,  :v = 400:100,      
      20%. ,     -
       ,      -
   

 XIII.    
   ,  .   ,      
,      = 662/3%,        
,       ,    = 20%. 
           -
   ,          , 
             
,         , 
,          
            
 ,     ,    -
    .  , ,      2/3 -
     ,  1/3  , ,    -
 ,         1331/3   
    662/3.    1331/3    
  50. ,         
662/3:1331/3 = 50%,    662/3: 1831/3,   361/2%. 
           ,   -
 , ,      ,     -
    .   ,   -
  ,        -
,       ,     -
  (  ,      -
 , ,        , 
              
,  ,  ,    ),    
          -
  .  ,       ,  
        ,      
        
 ,  .   

 .       
,         ( 
,  ,   ),    
    , , ,  ,    -
   . 
           -
       ,   -
  ,    (  ,   
)   ,   ,   . -,  -
 10-         -
 14-  ,       5  
         , 
 7  . , -,       -
   ,   . 
   ,        
         ,   
  :   -    
 ,    100,   ,    
,  ,  ,    ,  . -
,      ,    , 
        ,  -
          -
     ,    . :   -
        ,      
         ,  -
            
 .       -
       ,   ,   -
   . 
,    100   80 + 20v,  = 20 .  -
    100%, . .        -
 

 XIII.    
  .  ,       = 20 + 80v,  
  = 80 .   2/3     ,   1/3  
  .          
  40,    120.    80 + 20v + 20m = 120;  
 = 20%.   20 + 80v + 40m = 140;   = 40%. -
,      ,   ,      -
  = 100%,  ,   ,    50%.   -
         20,    80 -
. 
    ,    -
        , -
    ,       , 
      ,    -
      ;      -
 ,  ,     ,  
  ,     ,    
     ,         -
. 
     ,   ,  , 
,      ,    -
,            ,   -
 ,      ,      , -
   ,     -
.           , -
    ,        
 ,      ,      . 
 ,     , ,       
 ,   ,       .  
  ,     ,  ,   
   ,    .   -
,              -
   

 .       
   .       ,   
       ,   
      . 
,          , -
     ,        -
  ,   , ,  ,    -
,   .    , ,    
 ,   ,      , -
   ,    ,     
     4  15 ,     (-
       )   
,  ,  ,  50%,  2   3.   
,        ,    
 ,  50%,        
 2:4  3:15,           
 : 
I. 4 + 2v + 2m;  = 6; ' = 331/3%. 
II. 15c + 3v + 3m;  = 18; ' = 162/3%. 
        ,   
    .      , 
     ,    ,   
,    ,     -
. ,   ,       50%, 
     -     
  ,        
.  ,  ,  , . .   , 
   , ,     -
 ,        ,    -
    ,  ,   , -
     .    .   -
-

 XIII.    
    ,      . 
            -
.  ,       , 
    , ,      
  ,       -
.          -
    ,     
.    ,      
      ,    ,     
  (   ),       
    ,      .  
         -
    .     -
     ,   , 
          -
  , ,   .  -
      ,    -
,    .   ,     
     , . .    
,   ,   .    , -
  ,     (-
   ),       -
 , ,   ,      -
   ,       -
  .      -
,        ,  
 ,     ,    
 ,          -
 ,   . ,    -
     

 .       
   ,       
,        ,  
 .          -
          
  ,      , -
   .  ,          -
    ,    . 
      ,     
        -
     ,    ,   
        
 . 
        -
,        ,  ,   -
,        . 
    (    ,    
 ,   )      -
           
.           -
     .    -
   ,        
(           ), 
     ,    , -
          .   
 ,          -
  ,        -
 ,    ,     -
,      . 
,     ,      -
,     ,     -
 

 XIII.    
            
 ,      , 
   ,      ,  , 
         . 
       ,    , 
          
        ,    ,   -
, ,   ,     
        
,     ,      , -
       ,    
    ,    . 
        ,   
        , -
       ; ,   ,     
   ,     , -
  ,          -
      ,      -
 ? 
   ,  100,       
 .   100     , , 80 + 
20v.       ,       -
         ,   -
  .        
   , ,       100  -
          
,     , . .    
     100.      -
 .   ,  ,    -
  100,  .    

 .       
  100%   60 + 40v    ,  -
   = 40;   70 + 30v     30;    
80 + 20v    20.      , 
   ,    ,     100   
 ,          ,  
        .  -
    ,    -
 ,        ,  
      ,      
       .  -
      40%  30%   20%,      
 ,    ,      -
,       40  30   20.    -
 ,     , ,  = 100,  
         
         
 .      .   ,    
,  ,   ,      
 . 
,   ,   ,     
 ,       ,     
,   ,        
  ,    ,   -
  (. .  ).     ?   
 ?        ? 
    ,  100,     -
   ,   ,     -
        ,     
  ,   ,   , , , -
   ,   ,     -
,   , 

 XIII.    
,      ,    
      . 
      60 + 40v  ,   
 ,  40,     40%. ,      -
  .      ,    
,   400000.      = 80 + 20v,   -
     ,  ,  -
  = 20.     ,  ,   ,   
         -
       ,  -
, ,  400000  440000,       ,   , 
     ,   2200000.   
      120%,       
50%.     ,        20%,  
           ,  
   1000000     40%.       , 
        ,    -
  1000000,   ,       400000  
440000,          1000000   
1100000. 
     69,     
  ,     -
  ,        , -
              
 .     ,     -
,        -
,  ,      ,  -
,   , . .        
        ,  
 ,     , -
   

 .       
         -
. 
  50%,    . ,   -
  ,   .      
     , ,  -
  ,    ,    -
.      40%  20%,   ,   -
 ,   , ,   20  40.     
  40%  8%,        8  40, . .   . -
  1000000     40%  400000 ,    5000000 
    8%   400000 .    -
  ,    . ,    
,      ,    . 
 :           -
     ,   ,     
   ,       ,  
      .    -
,             
   ,    .     100 -
    40  20,          200, 
        ,  40. 
   ,        -
         ,  
     ,       , 
            
   . 
,            
   ,   ,    -
   ,    ,    -
     ,  :    -
 -

 XIII.    
        -
  .   ,        
,        ,  ,    
 .           -
          -
  ,           
 ,   .   ,     -
         ,  
     ,     ,   -
  . ,      
       .   
   1/6     1/2,      -
   ,    ;       
   ,      . 
  ,      
 ,     ,   -
           -
  ,           . 
     : -,   , -
,  ,      ,    
.   , ,  ,    -
  ,           -
    ,      ,   , 
    ,         ,   -
: 100  25%  25, 400  5%   2035).    
35)     , ,         
      ,       . , 
  ,    ,     100000 . .,   
  20%  19%, 18%, 17%, . .  ,     ,    -
,         ,   :   -
,    200000 . .,     100000 . .,  ,   -
  300000 . .  . ., , ,      ,   
    .          
. , 19%  200000 . .  ,  20%  100000 . ., 18%  300000 . .  , 
 19%  200000 . .,         ,    , 
       . , ,  -

 .       
 ,     ,  , 
. .   ,      -
         -
; ,   ,         -
  ,   ,     , , 
      .   ,   
     ,    
       71. 
 ,    ,      -
  ,    ,     -
          
( , ).   ,       
,     ;       -
        ,         -
    ,       -
 . ,    ,   , , -
  ,    ,   , 
    . ,    
 ,     , , ,   
,        ,   -
 ,    , . .     
,     -
  1000000 . .,     7%,      70000 
 .       100000 . . ,      
6%,       66000 . .,   4000 . . ,    -
   1000000  1100000 . . (Ricardo. Principles of Political Economy. Works ed. by MacCulloch, 
1852, Ch. VI, p. 6869).    ,     1000000  1100000, 
. .  10%,        7  6, . .  142/7%. Hinc illae lacrimae70. 

 XIII.    
.  ,  ,      ,  
 , -      -
 ,       .     
     .    -
    ,     -
    ,        -
.   ,      , 
     ,  ,      -
  72.        -
       ,     -
    ,      .   ( -
 ,    . ,     73)    -
,       ,    ,    
         -
    .     ,   -
     ,      
   . 
 
,     ,   -
 ,    ,      , 
   ,  ,   -
  ,        . 
           
          
    ,     , -
       ,    
    ,     ,  , -
          -
 ,         . -
,       ,    
 

 .       
,       .    
 .   ,  ,     , 
 ,        -
.      ,    -
     .      -
 .        -
     ,     -
 ,          -
,      ,      . -
     ,  ,   -
  ,        
;   ,   ,    ,  -
        , 
              -
      . 
 ,    ,      
 , ,   ,       
  , ,       , 
 .       ,      -
 ,   .     (,  -
        ,   -
 )    ,     -
 , -,       -
      ,     
    , , -,     -
       ,    , -
    ,      
,     ,     
  .        
      ,     -
  , 

 XIII.    
    ,      ,   
,           -
    .      -
  ,  100,        
    .   ,   
        ,   , 
    .    : 
{      ,    , -
   .        -
,  ,   ,   ,   . -
,       ,      -
  ,     ;    ,    
     ,    . 
  , ,    ,      
,       .      
    ,      = p/k,    
    , a k     , -
       . ,     p/k   
        p/K,  , -
   ,  k = , . .        . 
    -  . 
I.   8000 . .     5000    30 .  
, ,    = 7500  .    -
    10 . = 2500 . .  . ,    -
 20 .    10 . ,    
     10/20 = 50%.     7500 . . 
 5000 . .    2500 . . ;    

 .       
p
 , p/k,  = 50%. ,  ,    , /K 
2 500
= /
8 000 = 311/4%. 
II. ,     10000  . ,  -
         10000  
     20 .  .       4 
., . .  24 .  .       = 12000 . .,  
 10000 . .   ,  2000 . .  . p/k  
2 000
 = 4/20    = /10 000, ,    = 20%,   
      ,  10000 . .,   p/K, -
  ,    = 20%. 
III. ,         
  15000 . .     30000     
  13 .  ,        2 ., 
  15 .  ,   = 15 . . 30000 = 22500 
. .,   19500    ,  3000 . .  
3 000
. , p/k = 2/13 = /19 500 = 155/13%. 
,  ,     II,      
 ,            ,   
   .   I,      ,  
,     , ;   III,   -
   ,  ,    ,  
  .        . 
      . ,   
  ,         -
 .        ,   
       .  . .} 
  ,      -
  ,   ,     

 XIII.    
,  ,    ,    ,    -
       ,    . 
         
       ,    
,         ,    -
   ,           
    ,        
    . 
     ,    
 .     ,  ,   . 
     , ,    ;  -
         2/3 .    -
       ,     
,   ,    ,  ,    
      ,     -
.             
 ,        ,  ,  
   . (    ,   
      .)      , 
    ,    ,  
  .    ,      
 ;          -
   ,     .  
      ,      -
          -
     ,      .  
  ,  , ,   ,  
         -
  ,       ,   
 ,       ;    
      

 .       
;    .    ,   -
   ,     , -
        ,  -
   , , ,     
       ,      -
    ,     ,    -
,         . 
     ,       
          
  .   ,    ,  -
    .        
      .    ,    
 ,    . ,     
   3 .  12/3 ;  ,       
2
     12/3 .  ,   ., /3 . 
   2/3 . ,       1 .  
1
, /3 .    1/3 . ,    ,   
    .    ,  ,    ,  
             
. 
       ,   
     ,    
, ,   ,       -
      ,        
,          , 
   ,   ,     -
   ,       -
 .    ,      -
     ,    ,   -
  .       ,  
 

 XIII.    
  (profit upon alienation74),   ,   ,   -
  . 
,        ,  ,   -
,      ,    -
 (          )  
 ,    ,      -
    . 
       ,   ,  -
    : 1) ,  ,      
 ,           
,   ; 2)         
    ,       -
  (. , . I, . X, . 28175);     
   ,    .  -
     ,     -
,  ,    ,  ,  
    . 
          -
          
      . 
 ,        -
 ,     ,   ,   (, . I, 
. 28028176)        . , 
 ,       
 ,     ,      
;  ,        ,    
 ;     ,    
   ;     ,    -
         ,  -
,     ,  ,  , ,   -
        . 

 .       
  
  
    ,     -
,          30 ,  
    ,     ,    
        ,  
 ,      ,  ,  
   ,  ,  , 
,  ,          -
.     ,    -
         ,    -
        .   
   . 
I.     
  ,      , 
         .  
     , . I,      -
    .     -
 ,         
, ,   ,  ,   -
     .  ,       -
,      ,     
,      -

 XIV.   
,      ,   
    .     -
 , , ,   ,      
    ,     , , -
    ,        -
   ,     .      
         -
 ;        
       ,     
    . ,   ,  -
           -
,   , ,        -
:   ,         -
 ,   ,         
   ;     ,   -
   ,  ,       -
    ,   .   -
,            
   ,   ,  -
    .       -
    ,          
   ,  ,      -
 ,   ,       -
 .      , ,   ,   
      -
      .   -
        ,   -
      ,      
    .     ,   
  (,           
 

 .       
)   ,  ,   -
   ,     ,    
  ,         -
  . 
     . .,     -
 ,          
   ;   ,    ,   
       , -
   ,     ,    ,   
  ,       .    -
  . 
  ,    ,   
 ,         ,   
 . ,         
 ,          , . . -
          -
 . ,    ,     
 ,       .  , 
           -
          -
   ,  ,    -
 ,     . 
      ,   , -
      ,  
  .      ,  -
      .    
       ;   
,       ,   ,  
    .       -
,   100 ,     ,    
   ,      ,   -
-

 XIV.   
    ;  , ,   -
 ,       . 
   ,     ,  ,  
  , ,   ,      
     ,  ,   ,  -
   ,     .    -
  .    ,       , . . 
 ,    ,    
 .      ,   
   (       
),      ,  
 ,            
  .       ,    -
 ,       ,       
   ,    ,    -
  .      ,    
,       .    -
      .   -
       ,    
 ,      .     
  ;          
      ,     
      . 
     ,     ,   
       ,    
,  .      ,   
 ;         ,    -
 ,       . ,   -
          , 
        . 

 .       
II.   
   
       ,    -
 ,    ,      ,     
 ,    ,       -
.       ,   -
    . 
III.     
   ,           -
           -
  , ,   , ,     
,         ,   -
 . ,  ,    -
    ,      -
   ,       -
  .         -
,   .           . 
 ,   ,       -
  ,       -
   , ,    , 
   ,     ,   -
   , . .    , -
        .     
     ,       -
    . 
           -
   (. .   ).    -
     ,     -
,         ,  
 ,  .   , 

 XIV.   
   ,       ,   
     . 
IV.   
        
    ,     . -
        ,    
    .   ,    , 
,   ,         
          , 
        ;    -
          ,  
   ,     ,   
 ,      .   , -
   ,    ,  ,   
    ,    -
      ,  ,   , 
          -  -
   ,    .     -
     ,      , 
             
  .         -
     ,    ,  -
     ,     -
,      . 
V.   
       , -
   ,     ,  
   ,    

 .       
       .   
   ,    .    -
,   , ,    ,   -
    ,       .   
          -
     , ,   ,   
    ,     -
  ,     .   -
  ,     ,   (  -
    77). 
 ,          
  ,   :     -
     ,   ,   
,    ? 
,    ,      -
,  , -,      ,   
      ,     
      ,     . 
  ,         
   ,   ,      -
 ,   .         -
,    ,   ,    ; ,  -
, ,       in natura* ,  -
,   -     ,      -
.   ,  ,    ,   
  ,      -  -
   , . .    -
        .    -
  .   ,   ,   -
  . ., 
* 
   . . 

 XIV.   
       ,       
    ,      ,   . .   
  .  ,      
,  ,        -
,         ,    -
    ,        
 pro tanto*    36).     -
   ,  ,    ,    
.  , ,    :  , 
        ,     
  ; ,      ,  -
  ,   ,       -
 .    ,      -
 . ,    ,    
     ,   ,  ,    
      ,    
. ,    ,       -
,            -
 .  ,       , 
  . 
        ,  , -
   , ,       
  ;   ,      
       -  . 
     ,    ,    -
   ,  ,   , -
    .    
* 
 . . 
36)     .     ,  :  ,   -
     ;     ,    , 
     ,      ([D. Ricardo. Principles 
of Political Economy.] Works ed. by MacCulloch [London, 1852], p. 73). 

 .       
,    .         -
  , , ,    .  -
     ,      
        . 
   , ,   ,      
  . 
-:   ,      -
   ,      -
  ,    ,    
    .  ,   -
   ,       ,    -
,          -
  , , ,      -
          
     , . .   pro tanto  
      ,     
. 
-:  ,    ,    -
  ,        -
              
  ;  ,  ,     -
       ,   
          
 ,       ,    , -
  ,     . .   
        , 
          -
     ,       
,          -
  ,      -
 .      

 XIV.   
       , ,  -
     .      -
      ,     
    .   ,     
,        
        .     
,     ,  ,     
.   ,       
 ,    ,      -
   . 
VI.    
       ,  , ,  -
     .    , 
       ,     
   ,  .    ,   -
,  ,  ,    -
   .        -
  ,  ,     ,     =  
+    +  ;       
 .    ,  ,      -
 ,       ,    -
 ,   , , ,   . -
,        ,     
  .      ,     -
 .   ,      ,   
     ,  , , -,  
      ,      
        . 

 .       
  
    
I.   
      ,    ,  -
    ,   ,      .   
,         -
    .          
  ,    = 0, . .       -
 .         -
   ,      -
    ,    ,     
        . 
, ,   ,  ,     
  ,       ,   
       . 
         -
      ,       
 .   ,     , 
             
  .   ,    - -
          -
,        -
,       . ,    -
,    ,      -
   . 

 XV.     
  ,      ,  -
,     ( ,   
     ),     
        -
,     ;   
, , ,      -
 .  , ,  ,  
  ,  ,      -
  ,       ,   (   
).      ,      , 
     ,       
    ,         -
   ;       -
   ,     -
;   ,       -
      , ,     
      . 
,        ,   
.          ,   -
  , ,  ,        -
    (. . 78,      
 ).           
 1  ,       , -
1 z
 z    r  ,  m/K = p/K = p + z + r = p1 ++ r .  ,
K KKK 
          -
 m  ,  m/K    ,    
  ,  m. ,     ,  p1, z  
r,    ,   

 .       
pz
,   m/K = /K ,   p1/K, /K  r/K       
,   1    z  r    1       
1   z  .     -
m
,   m = ,      /K = p/K-, -
  1, z  r,    m = ,       
m
  ,         m  /K. 
 1, z  r          m  
zr
 .  p1/K, /K  /K    -
,          ,   
m
   ,    , /K, ;    -
m
,  ,      = /K.      50%  
25%, , ,        100% -
  50 + 50v  75 + 25v,       1000    500,   -
    4000    1000.  m  ,  '   . 
    50%    20,   10    20,  p/K = 20%, 
z
/K = 10%, r/K = 20%.       50%  25%   
rz
,  p1/K = 10%, z/K = 5%  /K = 10%. ,  p1/K   8%  /K  4%, 
r
 /K   13%.   r      p1  z,  
- '   .     p1, z  r  , 
            . , 
 ,     ( ) -
     ,    . ,  -
    1)      
     ,    

 XV.     
 ,  2)      .    -
    ,      (. . 
 ,     ),    -
  ,   . 
     , . .  -
 ,        ,  
    ,       ,  
            -
.          
 ,        
  ,     .   -
 ,     ,     
    ,  ,      
 ,        -
 .      
 ,       ,   ,  
         
 .           -
,      . 
       -
,  ,   ,    ,   .  
    ,   ,   , 
  .      -
      ,  -
 .   -  .   , 
     ,     -
    .     . 
  ,  ,     ,     -
 ,   ,   ,    
.    ,     

 .       
 ,       ,    ,  
   ,         -
,          -
    , . .       -
.         .  
       ,     .  -
    ,   -
       .    
         -
,        , -
       ,    -
    .  , ,   , -
           -
.    ,   -
    ,     -
  ,   ,  -
             
.     ,      -
          -
 ,     .   
        .   -
   ,         -
,     .   ,  -
,    ,       -
 ;           
     ,       
   ,      -
,   ,    . 
    ,        
 . -

 XV.     
         ,    -
.           ,   
       ,     ,  
    ; ,      ,   
 ,       (    -
). 
 ,     ,     
       ,    , 
  .    = 1000    = 100,  
  = 1100.    = 100    = 20, 
   = 120.      = 10%,   = 
20%. ,   ,  100      ,   20   
.        (  -
      )    -
   ,    ,    -
  .   ,      
  , ,     ,  
    ;  ,     
 ,          -
   .       
  .     ,     
.   ,   ,   , , 
     . 
    ,    ,  , 
          -
. 
,   ,       -
  ,         -
    (   )   
     .    79,   
       ,   
  ,  

 .       
      ,    ,  
      .     
. ,           -
  .         -
,         .  
   , . .    -
     .  -  ,   
 ,    ,       
  ,          ;  
      , . .  ,   
  .         
 ,       (, . I, 
. XXIV),          -
  , ,         -
      (    ). 
        ,     
      -
 . 
II.     
   
       . -
,      ,     
  ,     ,    
    ; -,   -
       ,    -
 , . .     ,    
     ,   .  
       . 
         -
 -  : 

 XV.     
-,    , . .     
,     ; -,   -
   ( ),     ,  -
    . 
        ,       
  ,          . -
         .   -
m
     ,   = /K= 
   
. 
    
  ,   , , -,  ,  -
,  ,     , ,     -
,    .   ,     -
  ,   ,  (  ) 
    .      -
   ,    ,   
;       ,   , 
   ,  ,      -
 ,    .  ,   12   ,  
      ,  24 ,  -
  2  ,             -
       . ,     
        -
   ;   , ,    
,    . 
,        , 
        .    -
 ,    ,       . 
,   ,    ,  ,    , -
  ,    .    (-
,  ,   ,        -
 )      

 .       
    ,  ,   ,    
  ,     .     
   (   -    
      ),    
     ,       
    ,    -
 , ,  ,     -
  ,     .      -
   ,          
      .     
      . ,    
     ,       
         ,    -
  . 
         
 ,      ,  -
            -
,   ,  ,    
   ,   ,   .    
         , , -
    ,     ,  ,   
    ,    -
 ,        .  
,    ,      ,   
    ,     , -
    ,    ,      -
.          ,    -
 ,        -
    . 
   ,    ,      
  -

 XV.     
    ,     ;     , 
     .   
      . 
       , -
      ,  
 ,  ,   . 
       ,     
     ,    -
        . 
         
,        . 
           -
,        ;  -
       ,   -
       , -
 ,      . 
,     ,   ,   
         
        ,   
   ,     -
;  ,   ,      -
         (. .  -
   ).    -
           
    . ,    , -
    ,      
        . 
   ,     -
  , 

 .       
        -
    ,    ,   
     ,    -
     . 
          -
            
      .  , -
   ,     , 
     ,   ,   -
,     ,      . 
       -
,        ,      
 ,     . 
       ,   : 
         ,  
  ;      ,   : 
         -
   . ,       
    ,     -
  ,          
,           
   ,   ,  
    .     
          
     . ,  -
         -
         ,      
          -
    . 

 XV.     
III.     
       ,   -
     ,     -
  ,    ,      , 
   ,       -
,     .    -
,           -
  ,       .  -
 ,   ,   ,    -
  .       
   : ,      ;  -
    .       
     ,     
    ,        
  ,     ,      -
           
   .       
 ,    ,     
  ,   ,      -
 :      ,     -
  . 
 ,    ,     
   ,      ,  -
 .  ,     (   
   ),     .   
   ?   ,    
          ,    -
    , . .     ? 
     ,    -
    

 .       
  = 0.       
 , . .   ,   -
, . ,         -
 ,         ,  
 ,       (   
     ,     , ,  
     ), . .     
   ,         -
 ,       , . .  
  + .K        ,      
  ..           
  ,          , -
       ,    -
   (   )   
       . 
      ,      
      (  ,     
,           ),  
           
     .     ,    -
     ,        
   .     ,   ,  -
 ,    .     
       ,     -
        ,    
    , ,       -
 .          -
  .    ,     
    , ,    ,  
             -

 XV.     
  .     1000    100,    
  1500  -   100,     1000 -
   662/3.       . 
    = 1000    ,     
= 6662/3. 
 ,            
,      .      -
.       ,  -
 , , ,       ,  -
           -
.   ,       ..,  
         ,    
      ,     , 
      ,  ,       , 
           
  . 
 .,       ,    
 ,      ,        
 ,           -
 ,         . 
         -
,           -
,      .      
 ,     .    , -
,        ,   
      ,      
     ,  . ,    
     ,  ,     
        .     -
 .        ,  -
 

 .       
     ,      ,  -
        .     
         -
   ,        -
   . 
             
,     ? 
        ,   -
  .    ,  ,     -
  . ,   ,  ,       
. ,        ,   -
       ,   
   ,     -
            -
 ,     ,  ,   
         . . 
           
      .     
   , . .    ,  
  ,   ,     ; -
   ,   .      -
        (  ),  , 
  ,      -
    .      -
    ,         
 ,          -
   . 
    ,     ,   -
,    ,    .  
 ,     -

 XV.     
       , ,   
       , -
     ,     .  -
      ,    .  -
           -
     , ,    -
,    .         
 .    ,    -
    ,     -
       .    
        , 
        -
  ,          
,        , -
   ,         ,  
  ,      
         . 
     .    
        ,      
  ,           
   ,  ,      
  ,           
  .      -
         , ,   -
       ,     
  ,        -
  ,        .  
 ,          -
          

 .       
    ,    -
,  , . .      , 
          
,   ,   . ,  -
      ,     
 .          
,       .   
         
. 
       .  ,   
 ,      . , 
   ,       -
         . 
         
     ,   
 .       -
,        , , 
   ,    , 
  . 
,   ,      ,     
      ,   , 
    ,   ,  
      ,   , -
 ,  , ,         
,   ,   ,      -
,   . 
     - ,  -
  ,      ,    -
  , . .         
;          
   ,  , , -
 .    

 XV.     
 ,          
 .   ,   -
  ,    ,  ,  -
    ,        ,    
       , -
 ,         
 ,         , ,   
,    ,        
. 
    ,     ,     
     .   ,      
      .      -
          .   
      ,    ,  -
            -
  . 
  ,        -
  .       
           
 ,    . ,  
          
;      ,      
    ,   .    
, ,        -
     .     -
 ,   .       -
 ,   ,         -
,       ,   , 
        -
     ,      
  . ,  

 .       
   ,        -
 .    ,    ,  -
  ,   .  ,  
   ,       
 ,     ,     
      -
   ,         
  ,   ,    ,   -
     ,     -
 . ,   ,   ,     -
  ,       ,  
    .  ,  -
  ,    ;    
      ,   -
  ,   ,   , .      
      ,     ,   
     ,       ,  -
   ,          
   ?      , -
      ,   
         ,    
    . ,  ,     -
       ,       -
 , ,       ,  
   .  ,      -
 (     )   ,   -
      ,    -
     ,   .  
         
 

 XV.     
    ,       
   ,       -
 . 
   ,          -
 . .      ,   
   , -. 
   ,     ,    ,  
   . . -,   
  ,    ,      
      ,    -
     . -,   -
   ,        
  , ,      
      ,   -
  . 
           
,           -
 .      ,     
           -
          , -
   , . .     -
    . 
   ,     .    
     ,  . 
    : 
1)  ,         
   ,        
           
   . 
2)  ,         
   ,     , 

 .       
          -
  , ,   ,    -
     ,    -
 .         
 ,      , ,  -
.    ,     -
,  ,        . 
   , ,   ,     , 
       .  -
          -
         ;   
,  ,       
,   ,       -
  ,         
 . 
 , . .   ,     
   ,    .    
      ,  -
     ,     ,  -
.     .       -
 ;     ,     -
  .        -
.  ,       ,     
     .    
  ,    :     -
 ,   ,      -
 ,          .  
          -
.           
.   ,   ,   

 XV.     
  ,         -
,      .   -
   .         ,   
  .      , . .  -
  ,    ,     -
 ,  ,  , ,   
  ,     ,   
     . 
IV.  
          -
  ,       ,    
 ,   ,     (= -
 )      ,     -
,          -
.  ,        -
       ,    -
 ,          -
  .       -
,        ,  -
,      , .  -
      :   ,   -
.  , ,   ,         -
     ,    , -
  ,    . . 
    ,    . .,     
      ,    -
   ,  , ,   , -
  .         ,  -
  .    

 .       
     ,  ,      -
   ;         
  ,        .   
         -
       ,     ,  
           . 
{     ,    , -
    .       
,     ,     ,  -
 ,    ,   , ; , -
,     ,     
.  ,    ,    ,  
     ,       -
  ,     .   , 
      ,   -
   ,        
     ,    . , 
        ,  -
       ,     -
     ,      .  
           
,          -
   ,   ,  ,  
   ;  ,     -
 .   ,      ,     -
 ,     ,   -
   ,    ,  
          -
.          , 
    . 

 XV.     
     ,   ,  , 
         
   .  ,    -
      ,      
       .   
    ? 
,       -
      :    -
   1/2 .  ;        
  171/2 ;     2 .,    -
   100%    2 .   = 22 
.  .    ,       
     , ,  -
     ,       
1
 .       = /2 + 171/2 + 2 = 20 
.,    2/20 = 10%,      ,  
 , = 22   . 
,   ,     , -
     ,      -
,     .      
:  = 11/2 .,    ,   , 171/2 ., -
  1 .,   1 .,  21 .  21 . -
     1 ;     -
  .        :   -
  : 11/2 . , 171/2 .    , 
1 .  ,   20 .,   .     -
     ,     10%  
 ,   2 ; ,   -
    

 .       
22 .,      1 .  ,   -
 ,   ,      -
. ,      ,  -
  .            
  ,            , 
,    ,       ,  
  , . 
 ,         
  .        , -
     ,     ,     
   ,    ,      
  , . I, . XIII, 2, . 35635780.     
    .     , 
       -
.    ,  ,    ,  
  .     ,     
     .}37) 
   ,      
       -
,     :      
    ,   -
        .   -
          
     .   ,   
      ,   , 
    ,    , .    -
    . ,        
    . 
37)     ,  ,       -
,           ,   .  
. . 

 XV.     
 ,   ,     
   ,       -
         . 
        ,  ,  
,           -
          , 
         , -
,    -    . 
   ,         
 ,     ,       
 ,   ,   ,       
 ,      . 
   ,     -
 ,    ,      -
     .        -
. 
,     ,     
,       .  
      ,    -
      1215  .    -
     , . .     
          ,   -
  ,         .   -
     ,   ,  
           
, , ,          . 
      ,   -
,   ,           -
.       . -
  ,  ,    -
. 

 .       
       ,   -
     ,       -
    ;     
  . 
 ,          
.     ,    -
      .  
    ,      
          ,    
  .   ,   
,            
 .     ,    
,          
         -
,            -
, ,   .   -
         , 
   . 
 
        ,     
          ,    
  .        . 
        ,  , 
  .            
   ,      -
,    ,     ,   
   , ,   ,     -
 .       .  -
       .    -
 ,      ,      ; -
 ,        . 

 XV.     
     ,        
 ,    ,       -
       ; ,    -
,          -
 ,   . (,      
         -
 .)       ,   
    ,      , 
 ,     ,    
     ,      -
,  ,       ,   -
.  ,      ,     
   ,       -
 . 
 ,   ,      -
  ,      ,  -
 ,  -,      ,  -
    .    ,    -
   ,          -
.         -
    . 
             -
   :   ,    , ,  
 ; ,    ,       ...   
          ,   
,       ,     ,  -
,   , ,   . . (Richard Jones. An Introductory Lecture on Political Economy. 
London, 1833, p. 5051). 
  , ,     ,   
    . -,   
 . -, ,     
   

 .       
 ,       , . . -
   . -, ,     -
  . -,    , -
   .         ,   
      . -,   -
    . -,     
   . . 
 
      : 
1)      ,     
   , , ,   -
  .     ,    -
 .     ,   -
    . 
2)      :  ,  
     . 
  ,     ,     
    ,     . 
3)   . 
       , -
     ,  ,       
,   (    ),  -
 ,  ,        -
,     , ,      -
 ,         . -
 . 

  
  
    
 -  
 -  
( ) 
  
-  
,  ,        : -
   - ,     -
,          .    
 ,    ,      
,         -
     . 
 
      , . II81.  -
   ,    ,    -
        ,    
   ,     ;     -
   ,     .      
 ,   .    , -
   ,       , 
  ,      -
 ,     -,  -
 . 
   (, . II, . VI,  , II  III),    
  

 .       294
,          
  ,     .   
        -
,  -, ;         
  ,      
     , . .    -
        .     
       , ,  
    .  ,    
 ,  - ,      
,       .       
,     - . 
 ,        ,    -
     ,  ,  ,  -
    ,          
   ,       
,     ,   ;      
 ,             
  .   ,      
  .         
       ,   -
  ,          -
            
   ,    -
  ,         -
  ,            
         . 
-     ,      -
 ,    ,     -
-

 XVI.  - 
,    .       -
,          -
    .       
  ,        -
,       , ,   
,  , . II         -
. 
 ,   ,       -
   ,     , . .  
     (  )   + .x (   -
  ).         ,      
,   ,          
  ,       ,    
,   ;     ,     -
, ,     . 
,     3000 . .,      
.   3000 . .    ,  , , 
30000    2 .  .    30000 .    
  = 10%   ,     ,  10% -
 ,     3000 . .     3300  . -
     ,   ,    .  
        .  3000 . .  -
       ;      
  ,     ',   ,   
 ,      ,  
       . 
    -      -
    ?   , -
 ,          ,  
     ,    ,   
, 

 .       296
   ,     , ,    
.,   ,      . .    ; -
,      ,     
. 
   ,   ,      , 
  ,       .   ,  -
        ,     -
    .      ,   
  .   ,     ,  -
   ,  ;     
   ,  ,  .   ,  
   ,         
 ,          
 ,      . 
,      30000      -
,    ,        
30000    3000  .      , -
        ,       -
  30000  .     ,  -
. ,         -
  ,         -
   30000       .   
    .     , -
    30000 ,       -
. ,     ,    -
   ,  ,     ,    
     ,    ,  -
        .   
    ,      -
  ,          . 

 XVI.  - 
, -       , 
   , ,      
  ,       .   
        -
   ,  ,     -
 . 
,        - 
.       :     '.    
     ,       
 , '    ,    ,  -
        .     -
, ,    ;      .    
   , ,   .,      ,  
     ,    . 
,   ,     ,    ,   . 
  ,    .      -
 .     3000 . . 30000  ;   
 30000  ,        (3000 . . 
 ). ,          ,    
  ;            ,  
 ,    .        
      ;        
,        ,   
  ,    , , ,  -
     .    '     -
       ,       -
    .        '   -
     ,        -
.  -  ,  ,        
 ,    ,      -
, 

 .       298
    .     ,  ,  
      ,       
   ,         ',   
     .    -
  ,    ,      ',    
   . 
   ,    , , , -
     ( )  , -
      .     -
     (  ),      
.           , 
            ,   
      ,        , 
     .      ,   -
   3000 . .    ,    -
    ;          
   ,          -
 . 
   -    -
 ,      ,     , , -
,           , 
   ,    ? 
-,  ,      ,   -
   ,      , 
   ,    ,    
           
,    ,       ,  
       .    
   ,     ,  
       ,     -
, 

 XVI.  - 
     ,   . 
            -
,     ,     -
,       ;    
        ,   -
         
  . ,       
. 
-,    ,    , -
,        (  ). , 
   ,     , -
     ,       ,  
  ,         ',      
   , ,       -
      . 
,   ,         , 
      ,      ,     -
 ,     ,      -
       ,   
  ,    ,       ( 
 )     .      , 
     ,   .   
      ,        
.      ,        , 
     ,     
 ;        ,    . 
    ,   ,  
  ,           
        .  ,  -
,  ,         -
 

 .       300
.  ,      .   ,  ,    
 ,  ;            
   ,         
 ,   ,     . , -
        ,      ,  
 ,    ,       -
         ,  
   .           
        ,      -
 :           -
 ;              
  .             
      ,    ,   
     . 
,    -    -
    ,     , -
     ,     , 
        
,     , . .    , 
         .   
  - ;  ,  
   ,     -
 ,   .      
    ,           ',     
      - . 
- ,         , 
        ,  , 
   ,           -
 ,        . 

 XVI.  - 
,          
     ,   , -
            , 
      ,     -
        . 
  ,  ,   30000    3000 . 
.,          , 
       ;    -
,  .        . ,   
,        .     
  ,     ,   ,  -
 .         -
 ,      .  -
   ,    ,     . 
      ,      -
  ,       ,   
 ,      .    
    ,      , -
  , ,   .,     , -
   ,            -
   ,           , 
     ,  ,      
  ,      .    -
    .      , 
    ,      
     ,      ,  -
     .    -
          -
        . 

 .       302
           -
    .        -
 .  , ,     ,    
  . 
    ,     3000 . .,     -
 ,     3000 . .,    -
  . ,       , -
    ,      -
       .   ,    
,    ,   ;   -
      ,        
   . 
       ,   -
: 
1)     ,      
(  ,    ,   ,   
 ,     ,    ,  
  ,   . .), ,       ,   -
          ; 
2)        ,     -
      ,        
 ,         ; 
3)           -
,            
    ,       -
 .     , , ,  , -
   3000 . .        , 
           ,  
         , -
            . -
 -

 XVI.  - 
   , , , ,  ,  , , 
      . 
   :    -
    ,    .   -
,      ,    -
  ,          
. ,      ,        
 ,       . ,      
      ,  
 -  ,         -
           
,    in petto*    .  
    , ,    -
   .          -
   ,       -
. ,    ,      . 
       , ,    ,   -
         . , ,   
 ,             . .   
   ,        
   ,    ,      -
,    ,   ,  -
 . 
             -
     . 
            -
      , , -
    ,          
   ,  
* 
  . . 

 .       304
           
 . 
      ,    -
   ; ,     -
            .  -
   ,      , -
    ,     ,    
.    ,       -
   ,    ;      
          
    .  .     -
         , -
        . 
   ,  , : 1)  , 
         -
   ; 2)   . 
         ,- 
         ,   -
 .      .      
   .     ,      . 
    ,      .     , 
       .   ,   -
     ,  ,   ,    
 .   ,    ,   , -
   .        . 
           -
      ,     -
        ,   -
 .      3000 . .    3     
      3 ,        

 XVI.  - 
  .      ,   , -
    ,    ,     
    ,          
. ( ,  ,    3000 . .   -
 3 ,     , . .  ,   
,             
.)         , ,  
/10,        ,     2700 . . 
 3000  .       300  -
.  300 . .         
  .        .     ,  
       300 . .         
    . 
       3000  ;  
  3000 . . , , 2000   ;      
 . ,     ,    -
 ,           .  -
    .       2000 . .  
    ;       ,  -
      2000 . .,    ,  
   ?            
  ,    2000 . .      -
,     ,       
  . - ,      
  ,        
   ,    ,    ,  -
          .     
   ,   ,  -
          ,  -
       

 .       306
    .         -
 -,       .  
   , ,     ,   -
,          ,  
   .     -
   ,         -
     , . .     38). 
     ,  ,    -
.       .    -
    ,     .   
         .   ,   
  ,   ,      -
        .    -
    ,   ,     
 ;    , 
38)          , -
         the transport of commodities 
from one place to another [      ] (An Essay on the Distribution 
of Wealth [Edinburgh, 1836], p. 19).        (Meditazione sulla 
Economia Politica [  Custodi: Scrittori Classici Italiani di Economia Politica. Parte moderna, t. XV, p. 32], 
 4)   (Traite d'Economie Politique [t. I, Paris, 1817, p. 1415]).   Elements of Political Economy 
(Andover and New York, 1835) . .  :     -
  ,   ,     ,   -
,            ,    
 ,     ,       
  ,      (. 174).     -
       .      
      ,       ,     
       ,    .   -
      ,  - , strictly an act of production [  -
   ] (. 175).     .  -
     ,    ,       
.     ,      -
 ,      .        -
 .         :    ,   ,  
,   .    ,      -
 .   ,           , 
      . 

 XVI.  - 
       (  ),  
     ;     -
         -
. .      ,  ,  
      ,      
 ,      ,   -
,     ,         
  . ,      
,   , . .     .   
   ,      
  ,   . -
          -
, ,        ,  
        -
.     ,     
   ,   .   
   ,         
 ,    ,    -
. 

 .       308
  
  
 , . II  ,         -
,     , -,  -
   ,  -,       -
  , ,      
'    , ,    ,     ,  -
 . , ,         
           -
    .      -
, , ,     ,      - 
,   ,  ,     -
,         
   .     ,       
   '    ,     -
,   ,      -
 ,          ,     -
    ,   . ,    -
 ,         -
,       ,   
,        ,   
,            
  ,          -

 XVII.   
   ,    . -
      ,     
,      . 
, - ,      ,  
    ,   ,  , , , -
,        ,     -
,   ,         -
-   ,       , 
  .   ,      -
       ,   ,  -
,     ,     -
   ,   ,     
.          -
  ,   ,     
    .        -
,      .       
 .         ,  
   ,   . 
        ,  ,  -
 ,        ,   
 ,    .   -
   :        -
         
,  ? 
   ,      , -
      . 
,            , 
   ,   ,      ,  -
         ,  ,  -
   . 
 ,            -
  ( 

 .       310
),      ,    .    
 ,  ,          
  .   ,    ,  
      . 
          -
          ,  -
   ,       
    , ,   ,    -
            
 . ,   ,    -
      ,   ,   -
,         ,  -
  .      .      
   ,       .    
 ,   ,      
      ,      
   .        -
      ,  , , -
,           -
,    . ,       ,  -
,        , ,   
   ,    ,     
 ,      , ,   -
   ,           
         ,  , 
  ,   . 
     . ,     2 . 
      10% ,       1/10 
,    2 . 22/5 .     
         = 22/5 ,    2 . 

 XVII.   
   10%.          
  ,      11/10 . ,     
 :    ,        2 .  
10
/11 ,  1/11   . ,  22/5      1/11 
,   2 . 22/5   . ,     -
   ,        
       . 
         ,   -
   .    ,       -
             
   . 
     ,   ,     -
        , 
      . (      -
,     .)   ,     -
    , ,  10%,     10%    
?    ,    , -
  (,    ,    
      ),       
.    ,   ,   -
 ,   ,   ,  , ,  
,      ,     -
,           ,   
         ,    -
       ,       -
     .     ,   
       ? ,  ,   
    ? ,    (       
   - )       -
.           -
, -,  

 .       312
          ;  -,  
  ,      ,    
   ,   ,  -
      . , 
        ,    ,  
   . ,      -
. 
,    ,    , = 
720 + 180v = 900 (,   ),  m' = 100%. , 
 = 720 + 180v + 180m.      ,   
 ,  ,   ,    (    -
   ), = 1080,        900 = 20%. 
 ,  20%     ,   
           ,   
      . ,  = 1080    = 
20%.    ,    900 . .   -
  100 . .  ,  pro rata*     
   ,   .  ,    1/10 
   1000. ,      180 
    1/10,         18%.  
,     9/10   , 
    162,     900   = 18%.   
,       900    , 
= 720 + 180v + 162m = 1062. ,        100 -
   18,      1062 + 18 = 1080, . .    , 
      ,    ,    
           ,  ,  
  ,  ,    .       
   ,      -
* 
 . . 

 XVII.   
,   ,          , 
    . 
,          
 pro rata  ,      . , -
     :    = 18%,     = 20%,  
 1/10            
      1/10.      , -
   .   ,   ,  
   =   (      -
 ) +    .      -
 .    ,     
;          ,  ,  
 -   = 900,   = 180,       = 180/900 
= 20%,      +  ,     900 
  100  ,     = 180/1000 = 18%. 
,   = k () +18,   k + 20.    -
     ,     .  -
 ,   ,    = k +  + h ( h 
  ). ,  ,   ,   
    , ,    -
 ; ,     ,  ,   -
    ,   .    -
 : 900 () + 18%  900,  900 + 162 = 1062.  ,  
,   100,  118, ,  18%;    ,    
100,  118,          .   -
        .    
,          
            

 .       314
         ,  
     ;  ,     =   
 +  () .  ,    
   ,         
 ,        ,    -
 ,  ,       39). 
  ,    ,  ,    ,  -
,     ,  ,    . 
,          
,         .   
         ,   -
  , . .     . 
  : 
1)         ,  
   ,  . 
2)     ,       -
,     , . .    
   ,  ,    720 + 180v + 
180m     100%       20%,  
     ,     ,  
 ,    ,   ,  , 
    18%  20%. ,    -
         
 ,     . 
          -
     , ,      
   (      
  [Zwittergattung]   ).      -
       -
39) John Bellers [Essays about the Poor, Manufactures, Trade, Plantations, and Immorality. London, 1699, p. 10]. 

 XVII.   
      ,     -
,       .   
      . ,   -
        ,   ,   ,  -
     ,   ,  
 .      
.   ,       -
   ,        -
 ,          
 ,     . 
       -
 ,           -
   ,    ,    -
  ,      ,   
      ,   ,   . 
   ,    ,     -
 ,    , , ,   
     .    ,    -
  ,       = . ,   
 ,    , =  + .,  .     , 
   . ,    ,    
  .   ,     
.    ,         
,         -
, ,            -
,       ,    -
.        .   
    , ,       ,    
       ,   ,   -
  

 .       316
  ,  ,  ,    , -
     ,     . ,  
       (, . II, . VI),   . 
      ,      
  ,  ,      -
 . 
       ,      
  , ,     -
 ,     ,   -
 ,     , : , -
,   .,   ,  ,   , 
   ,       
   .        
,          ; -
     ,         
  ;        ,   , 
  ,     ,    -
    .     ,    
  ,      . 
    (,     -
, ,   .)   ,    
 ,            ,  -
   .         
,           -
     .  , , -
,          
   ,    ,     
,    ,        -
,     ,     -
,     .     

 XVII.   
   ,         
       .   -
,   ,    . ,   
 ,     .    ,   -
  ,   ,  ,   -
  .        , -
,    .      ,  
    . ( ,  -
,    . .     ,   -
     ,         .) 
         ,  
   ;     .     -
  ,    ,      
. 
       ,    -
 . ( ,    : -,   
      ,     -
    ? -,     -
 ? -,       -
  ,   ?) 
       . 
  ,     ,   -
   ,  ,  ,  -
 ,        ,  ,    
      ,     
    .   ()       ( 
 )      , -
,   ,     
   ,     . 
         

 .       318
 .        -
     ,      -
,     .  ,   
 ,        -
,      .        
(         ),    -
         ;   
  ,   ,     
     pro rata       -
,      .    
       ,     
     ,     -
  .       ,    
      .    
,           -
 . 
,   ,    ,  , -
       ,   ,   
    .   ,    
     , -
, , ,      ,   
            (, 
).          -
;    ,    , -
            -
     ,   -
  ,            ,   
 .          -
  ,     ,   ,    -
   ,          -
 ,  

 XVII.   
          .  -
  ,      ,  . 
       
 1)    ,       
    ; 2)   -
  ,     ,   ,   
 ,          -
   .    ,  
  ,        
 ,     .    
  ,          -
    ,    . 
    ,       -
.          ,  
 ;        -
 ,   ; ,     ,     -
        ,  
     ;     -
    ,     -
  .       ,  
          
 ,      ,    
  ,     , ,   
    .       720 + 180v + 180m, 
        100,   -
   162,  18%, ,    18,    -
       ,  
, 200,      ,   , -
  1100  900, ,     180  -
    164/11%. 

 .       320
  ,        , 
  ,      ,    -
,   ,   ,    ( -
       )     
 ,    ,       
 ,      .    
   ;        -
     ;     -
    .         
  ,       ,    -
  ,         -
   .        
      , . .  , 
      ,   -
,        . 
   ,       ,  
,         -
     .     
,     ,   ,     
 ,           
; ,         -
      , . .   -
.       100    -
  50     ,    ,   
    180       
  900     150,  = 1050. ,   
   171/7%.       900 + 
1542/7 = 10542/7,      1130 (1080 + 50   ,    
 ). ,  ,      -

 XVII.   
           -
. 
 :       ,   
 ,      ? 
  ,        ,   
 . -,        ,  
   ,    , ,     
,      ,  . -, -
     , ,   , , 
      ,      -
  ,     . 
    ,    , -
   ,        -
,       .      
     ,    (  -
 ,        , -
      ,    , 
   ,      ),   
 ,       ,    
    .  ,     , 
 ,        , -
,       , . .      -
  ,     ,  ,   
 ,      . 
           ,  
,         ,  
      (   -
  ).         
.   ,       -
,         ,     -
  ,      

 .       322
  ,         , 
   ( ,  ,    , 
      ),    
, ,             
  .       ,  
    .     
     .   -
    ,       
. 
          -
     ,     -
    ,   .   
        ,    -
   ,          ,   
   .  ,       
,         . -
        ,    
     ,     -
       ; ,     
  .         -
 ,     . 
 ,        -
   ,      
        . 
   :         -
 ,  ,          -
  ,        ,  -
      ?      
      ?  ,     
   

 XVII.   
 ;      150,      -
   100?   ,      -
  ,           
,          ,  -
 ,    , . .          
         ,  -
 . 
(,     :   ;  
    ;        
 ;      ,   -
; ,       ,   ,   
-  - ,  .) 
        ,  -
         ,  
     ;     
          
     . , -
       .     
         .  
           -
     ,       , 
,  1000   100.         
  ;   ,      
:  ,   . .     . -
   . -,     .  
       ,   . 10  
 100 . .      ,     1000  -
. , ,       ,   
  10  ,       .   -
    ,     ,  -
,  

 .       324
,  ,  ,      . .,  
    ,     ,  -
   ,          
.   ,     ,   , 
           , -
       .     -
   ,    . ,   -
 . 100     ,   ; 100  
   ,   ,  . .  ,   
 ,     ,  ,   -
    . 
          -
     .      ,    
     ,     -
       , ,  , -
            
. 
       ,    
   ,   b    , -
     ,   + b  ,  
      ,       -
, . .        b.        
. 
     , 1)     
  + b.    ,   + b     , 
   ,  ,      b.  
     , 2) ,   -
    b,     ,   
  = b.    .   b   
       ,    + b, ,   
       ,      
 

 XVII.   
      ?    -
        + b     , 
     ( + b),  b,   -
     ,      . 
     ,    b (  ). -
     ,    .  , 
      ,  ,  , 
   ,   (  )   
,  ,  b. 
      .    
         .  
  ,            ; 
   ,    ,    . ,   
100  .      10%.    -
  110.     100;    100    -
 10. 
,    ,  ,  ,  ,   ,  
      ,    -
     ;         -
 ,      -
.           , ,    
,         , , 
      ,     
.            
 ,     ,    .  
       ,  
     .     .   
 ;   ,      
 (  ). ,   -
     ,   ,  -
 

 .       326
  , ,  ,    , 
  ,    ,   
 . ,  , -,  , -
 , -,   .  ,      -
   .      
        ,    ,   
     .    , 
      . 
,       +  +    + .   
      .    b,   -
,  . 
       + +  + b +    + , + -
  b. 
    ,  , ,    ,   
  .       ,    ;    
+   , . .   ,     -
,    ,       
,     .     , 
    ,       +   -
 ,         +  ,  -
,        ,  . 
     b +   b,    ,    -
 = 10%,  b + 1/10 b. -    . 
 ,    b   , . . , -
     ,        .  -
   ,    ,     -
 ,           . 
 ,  ,     .    
-    ,  ,  - 
      ,  

 XVII.   
,           -
     , . .      -
.   b +   b  , -,  (  -
 ,          
   ,  ) , -,   , -
   ,       .   -
 , -,  b , -,   , ,  -
  ,  , -,      ,    
   , , -,     , 
     , . .     ,   
     . , , -
,    . 
,   = 100, b = 10    = 10%. ,   = 0, -
           ,    
      .  ,     =  +  
+ b +  (=  + ' + b + b',  '   ) = 100 + 10 + 10 + 1 = 121. 
      b   ,    b    
 ,   ,      
,     ,      -
 :  ,       = 100,     ,   
,    ,   .    , -
 b  10 ,    ,  ,   -
     = 100,   10%  = b = 10.     
= 100       ,  10%, ,    . -
       100,  200,    
 200 + 20 = 220. 
        ,     
 ,    ,     
    ,        
,         

 .       328
 ,        , 
 ,    .  ,     
,       .  -
,  ,     ,    -
   b. 
           -
. , ,        -
 ,        -
    ,   ,     -
,    ,          
  .  , ,  ,     
 .    ,  ,     -
 ,    , ,  
           -
.        , 
   .        -
 ,      ,    
  .     , 
  ,     . -
       ,     -
   .       ,    
  ,     ,   -
  .      , -
m
       + .,     /K  -
   m . ,     
K . + K 
       ,      -
 .         -
  ,       .   -
 ,     ,   

 XVII.   
,    ,  .  .   
       ,    -
 , ,     ,   
 ,    ,        
     .      -
  ,  ,  ,  ,    -
          -
   .   , ,     
,     ,    ,  
       ,   
, ,       , 
      ,    -
,         .   -
       .     , 
, , ,     ;  -
  ,   . .    ,   ,  
 . 
      .    
     ,    -
,        ,  ,   
,       ,     -
.         ,   
  . ,    ,  ,    , 
   .      ,   -
  ,  ,      -
 ,      .  -
        ,  ,  
   ,    .    -
        -
        .    
    ,  

 .       330
          -
        :  -
   ,    ,     
  . -,  ,   ,  -
    . .          
 ,    ,   ,  
        . .  
 .        
   ,        ,  
     .        -
   . ,   ,   -
       ;    
,       .    
    ,       . 
     ,     -
  39a). 
 
,  .   ,     -
    (       )  
    .   ,  , 
,       -
,           -
. 
          -
.    ,     , 
    ,      
39a)        ,   1865 ., 
      , ,       
   34 ,         25 .  ,  
    .   ,   , -
,      . ,    , . II, . VI 
( ), . 105113 [.  ,  24,  VI, . 153161],   
    ,   .  . . 

 XVII.   
      ,    ,     -
 .       .    
  .  ,     , 
     ,   ,  , 
  ,      , 
 ,          -
 ,     , ,  -
  ,        . 
       -
  .      -
, ,      ,       
.  ,       , 
    . ,   
,   ,      . 

 .       332
  
  .  
           
;     ,   . , 
  ,         
 ,      ,   ,  
 ,     ;         
    .  ,    
 ,  ,        ;     
 .        
  1    2; ,    1,  , 
   2,   ;     1 
 2,              .   
    , 1  2. ,        ' 
          ;    -
   . 
, ,    100 . .       
100 . .,      110 . .,      100   
,         ,     -
     - -'. 
        ,     
     ,        
   ,       . 

 XVIII.    . 
,          
         .  
,      ,   ,     -
   ,          ,   100, 
  ,            
      = 1000.    : 
              
, ,        ,    
     .        -
 ,  ,        ,      
            
        ,    -
,   + .,     .      
 .      ,    . 
,   ,       ( 
           
)        . 
   -     ,   
   ,        
      (     
). ,        . 
           
 ,        . -
     ,     -
  .    ,  
    .         -
,        .  
      . - ,     -
  ,     ,  -
,        

 .       334
     ,         -
 ,     . 
 (         ,   
       ,      
       )  , -, -
       . -,   -
         ,  
      ,      
;  ,        
     12  .     
,         ,  -
           . 
,          ,     -
,    .   ,    -
,     ,       -
. ,    ,        -
  ,   ,     -
     .     -
     ,     
,  . 
  ,   ,      -
    ,      ,   
    ,      -
   . 
,    ,  ,   ,  
 ,      ,    
     . .   -    -
  ;     -    
  -.        -
    ,   ,    
      ,  

 XVIII.    . 
 ,    ,   ,    
.        .   
(,      ), ,    (-
, . II, . III),        -
, ,   ,       ,  
      ,         -
  ,        
  ,    ,      -
    ,      . 
           , 
  ,          
   .   ,   ,   -
  (  ,      ), -
       ,     ,  
        ,   -
.    ,    .   
   ,      . 
          
  ,          -
        
. 
         -
  ,       -
. ,         . -
,          ,    
       ,  ,       
   .      -
 ,          - -
 ,           -   
. 

 .       336
 ,      ,  ,  , . .  
 ,   ,  ,    , 
, ,   .,  ,     -
 . ,        -
,      ,  ,      -
    . 
    1 .   1 . .,      100 . . 
 100 . .             
    15%,     100 . . 15 . .,   1 . .,  
 1 . , 3 . ,    1 .   1 . . 
3 . ,     1 .    1 .,   100 . 
.    2000 .      1 . 14/5   .      
       100 . .,    , = 15 
 .        100,     2000 
.     ,        
,     ,       -
    ,    , . .   
   ,        (). 
    ,     ,  -
     , . .    ,  , 
   ,     ,     
    ; ,      ,      
    ,   100,       
   15,     100,     
     .  .     
      ,  -
  .   ,          
 , , ,    -- -
82,      ,   ,    -
  ,        -

 XVIII.    . 
            .  
     :   ,   , 
    ;   ,   ,   
     . ,          
   ,        , 
   ,   .   ,   
      ,     -
 .    ,   --, -
  , ,      
 -  ,     -
 40). 
  ,  , ,     -
    . .,         -
 ,  ,  ,  . 
-:  , , ,    
    ,       -
 ; , ,        -
. 
-:   ,     ,    
,           
83,         . 
-:       -
  ,      ,     , 
 ,       ,        
 . 
40)   ,   ,     ;     
,      . ,   ,   
,   ,    (Corbet. An Inquiry into the Causes and Modes of the 
Wealth of Individuals. London, 1841, p. 20).  ,     ,      -
,    ,  ,         , 
    .    ,   , -
  ;  ()         ( , 
. 128). 

 .       338
-: -      (     
 ,    ,     ),    
    .   ,   -
    . 
  . I   , ,      ,   -
    ,   ,   -
 ;       , -
   ,   ,         , 
   ,     84.  -
  ,    ,   
     .     -
    ,     ,  -
     .   ,   , 
     , ,     
  ,          -
  ,      .     -
       ,     -
 ,     ,      , -
    .     ,   -
       .   -
            -
              -
 . 
           -
. 
         1)  -
 , . .   ; 2)    
,          -
 ,         . -
,          -
  . 

 XVIII.    . 
         , -
,        .        
         .   
    ,   . 
  ,         -
.     ;       
        ,   -
,  .           
  . 
   ,   ,  -
,      ,      -
 .   ,    ,   , -
,     ,       
       .  
    ,       -
        , , 
    . ,      
   .        
,   ,        
   ,      , 
     ,       , -
  . 
    . II, . II ,     -
 ,    ,   . , ,  -
   ,      , 
        ,   
 ,        , . .   
.        .    -
   ,    ,   -
  ,         . 
    .     

 .       340
  , ,   ,  ,  -
 ,   ,      -
,      ,    
   . ,      -
      ,      -
,   ;   ,    -
          ;  
  ,   ,      , -
   ,      .  
   10000,   , , , 1/10 , = 1000; 
   1000,  1/10  = 100.  ,     
   ,        ,   -
    .       , -
, , 1/10  ,  .      -
,   ,  .      , 
, = 1000 . .   , 100  ,     -
 = 1/10.       , , = 2000   
  200  .       1/10  1/5  
. ,      -
,    , pro tanto*    
 ,     .  . -
       -
       :    -
         
 ;         
  ,         ,  
       .   -
,         
 ,     
* 
 . . 

 XVIII.    . 
    ;     ,     
,     ,       -
,   in natura*  ,   -
,  in natura,        
        . ,  
           
,     ,   
1)  ,          
              -
;   ,    .       
               
 ,     .      ,   
  ,        ,  
   , ,    ; 
         . 
2)          
  (       ,  
 ),       ,  ,    , 
. .       . ,     
   ,    ,   , 
  ,   ,   . 
3) ,      ,      , 
      ,  
 ,      ,  
        ,    -
     . 
,          
 ,          
    ,     
* 
   . . 

 .       342
,     .       
,      ,    , -
    .      15%   
 100 . .,               
115.         ,        
  103  ,    100, ,   -
     515    500.    ,      
       100    15.      
,           
  ,   ,     -
 . 
,          
     .     ,  -
    ,       
,             
    .        
,          1/5 , 
        , -
       . 
           
   ,             
,          
 , . .        
 ,           -
,  , ,          15%/5 = 
3%, ,      15%. 
,            -
        -
         . 

 XVIII.    . 
,          -
    ,       
   ,      , 
        . ,    
  ,     -,     -
,     ,    , -
   .      ,   -
,    ,     -
  . 
,            -
           -
    ,      
   ,        -
 , ,        
,       ,   
  ,           
.      ,    
           -
.            
         ,   
      . 
,        ,  , -
            
   ;      ,  , 
         , 
   ,        -
       ,  -
           ,   
.  ,  ,    -
 .       

 .       344
 ,    ,      
 41).         -
 .       ,   , -
        ,     
 ,      . ,    , 
  ,        -
,     ,  15%,    1500%. ,  ,    
     .       , -
     . 
,      ,     .  
 ,        ,   
         , 
       ,      
 ,       ,      -
    .       
          -
         ,    
   ,    ;    , 
           , 
     . ,   
       ,  ,    
   ,       -
  ,         -
. Small profits and quick returns*   shopkeeper**   , -
    . 
,   ,         
 ,    
41)    ,       :     -
,               -
,       (Feller und Odermann. Das Ganze der Kaufmannischen 
Arithmetik. 7. Auflage, 1859 [S. 451]).  ,      -
, . . . 
* 
     . . 
** 
 . . 

 XVIII.    . 
         , -
  ,          , 
   .    ,      -
,   ,        .     
       .    
 ,    ,     .   
        .     
     ,     -
 ,       ,  
.    ,      , 
      .  ,    
   ,    ,  ,    
    , . .       -
 . 

 .       346
  
-  
   ,       -
  ,     , -  ( 
            -
        ),   ,  
   ,   ,   ,  -
,   ,     - -
.    ,  ,  - , 
          ,   -
 ,    .    -
        ,  
     ,      -
     .     - -
,       ,    -
    ,        
   . ,    -
 -        
,     . 
               
,            
.    ,      , -
 ,    ,    .  

 XIX.  - 
           , 
     ,    '    ,  ,  
          -
      ,     
 ,  .         -
         ,    ,    -
,         .   -
          , . .       
   ,            ,      -
          -
 ;        .   
      ,      -
,         ,      
. 
           , 
    .       
            .  -
            , -
,      ,   -
  ,   .      -
,   ,    .    
,           -
  . 
         , -
  :   ,   , -
    ,   ;    -
      .   ,    -
,     ,     -
. ,        
          ,   -
   ,  

 .       348
 ;     ,    , -
,     ,      
      . 
    ,    ,  
 , ,  ,     
          -
   . ,       ,   -
   .     ,   
           ,  
,    ;  ,   ,  -
          -
    ,     ,    -
        ( , -
   ,    ).  ,  , 
 ,   ,    .,    
,     ,  , -
   , - . 
 ,       -
    ,     
     ,         
  . 
   ,        -
   42). 
  ,        
 .        , 
    ,       -
   ,           
   .    ,   -
      
42)  .    . , 1859, . 27 [.  ,  13, 
. 3637]. 

 XIX.  - 
   43).     ,  -
 ( ) ,     ,   ,   -
        .    
     -    
   ,            
. 
      (     
 )        (Bullion 
trade)  ,       .   
 (, . I, . III, 3, .),    :   -
        -
     ;          -
          -
  .        XVII  
     .    -
        .,    -
   ,    ,     
43)            ,     -
     ,    ,    -
     ,         - -
 . ,   -   ,     
  ,  , ,  .       ,  -
         .   ,   
      ,       
(Hullmann. Stadtewesen des Mittelalters. Erster Theil. Bonn, 1826, S. 437, 438). De Wisselbank [ ] 
   ...  wissel [],    ,   wisselen van geldspecien [-
   ].        1609 .  
    ,  ,   ...    
  ,      ,     -
,   . -    ...     -
.           , ,  -
  ,     ,     ,   -
    ,  .       -
  1609 .        , , ,  
      .         
  ,     ,     ,    
     . . (S. Vissering. Handboek van Praktische Staathuishoudkunde. Amsterdam, 
18601861, I, biz. 247248). 

 .       350
  ;  ,         -
. 
         -
;       ,       -
     ,      ,   
  ,        
.        
 .  ,        
         :  -
     . 
   ,     ,   -
  , : 
-,    , . .      , 
            
    .    ,    -
           
    .       ,    
 .       ,  -
         .   -
     ,      
;        ,     -
. ,       ,   
  ,   . . 
-,    ,    ,    -
  ,    . .      
        44). 
44)  ,  ,         , -
 ,      (     -
 . E. Luzac. Holland's rijkdom. Leyden, 1782, dl. III).       
   .    ,   ,  
           ;       
,             ; ,  
     (kassier briefjes),       

 XIX.  - 
    ,      -
      ,          
,          ,  . 
  ,         ,  
   ,    , -
         .  
      . 
  ,   ,      -
      ,   (, . 
I, . III),    ,       -
 ,   ,    , -
, ,    ,       -
.              -
,       ,      
    , . .        -
 ,        .    
     (      , 
      ,     -
 ),      
.            ,   
        ,    -
   ...      ,    
    ,           
,           . ,   -
     ; ,    -
,    -;      ,  -
  ,       ,    ,    
 (Vissering, . ., . 244).     :    -
  ,     ,    , -
   ...        , -
  ;        ,      
 ,              
  ,     .      -.  
   .       XII ,     -
  1171 .     {Hullmann, . ., . 453454). 

 .       352
   ,      -
         -
.            -
,         -
,               
  ,   . , 
  ,        
             
     ,    ,  
          . 
      ,       -
     ,     -
       (      
       ,      
 ),    ,      
       ,    
.    ,      ,  
       .    
  ,   ,   . -
    ,      ,   
 ,     (,    
  ,         -
 ),    ;  ,   -
           -
,         ,    ,   -
   .        -
,    ,       . 
    ,     
 ,         
  ,   ;   

 XIX.  - 
   ,    . ,   ,  
         ,   -
  ,    ,      , 
      .   -
   ,         -
   .      ,  
  ,       , -
   . 
,      ,      , . . 
   ,       -
 ,         -
 . 
        ,  
          ,   
      ,   -
 . ,   -   -
  ,     ,        -
  ,          ,   
           ,    -
       . 
        -
    ,    
   ,         -
     ,       -
     '.        
+ ..     '         -
,      . 
,     ,    ,  
           -
,  ,    ,   . 
  ,          , 
      

 .       354
    (        
). 
    ,    ,    -
    ,    ,   
     . 

 XX.     
  
    
    -  -  
     . 
    ,       ,  
       -     -
-       ,  , -
,   , , , ,   
. ,       -
  ,      ,  -
.    ,    ,    -
         , -
    ,     -
     ,          
   . ,  -  - 
      ,   -
,           ,  -
   ,     ,   
      ,      -
        .   
      , -
     ,     . 
  ,       ,  
   

 .       356
  ,          
  . -,      
   ; -,       
 ,   -  - ,  
     ,    
      ,    -
,   ,       . 
   -  -     
    ,  ,     -
  ,    ,     -
          -
     ,      
         ,     
 ,      45). 
 ,     , ,  , -
  .,      ,    
(  )     ,    
       ,     
      .    -
,    .,     , -
45)   85,         
  ,           
  ( ?),  , , ,      -
      . ,   
,          (    , 
      )         ( 
  ),   , , ,   , -
     ,     ,   
    ,    .    . 
,         (    
, ,   ,     ),     
    ,       ,   -
     . 

 XX.     
    .     -
              
. ,      ,       ,  
 ,       (    
).  ,      ,    . 
 
             -
  .    ,      -
         -
     . 
    ,          -
     ,    , , - 
,       . 
             -
  ,    , ,      -
 ,     ,    -
     ,  ,     -
   . ,  ,     -
.      ,     -
,     ,      , 
 ,    ,    , 
  ,         -
,             
  .  ,      
,   ,         .  -
   ,         ,  -
,            
,   ,     ,   
   ,   . -
    

 .       358
   , ,       -
. 
,      ,    ,  
          -
 ,       ,     -
 .   ,      
    ,    , 
        (   
   ); ,     -
     . 
 ,   : 1)      -
   , 2)         ,  ,   
   ,  .    ,     -
  ,    . ,   
  , , ,        -
    .   -
,   ,    (    -
  ) ,     , -
, ,   .      .   
    ,       
     ( ). 
          ,   
     ,      -
 ,       .   -
     :     '; ,    -
,   ,    ,   . -
            -
         ,  
     ,    . -
       ,      + .;    
    ',     ',  

 XX.     
        + ..      '  -
           ,     
 ,       -
. 
,    ,     -
   ,         -
. 
   ,  . .     
        ,  -
        .     
,      ,      -
     ,     
  par excellence*. 
,       ,   -
         ,   
   .         
        1) 
       2)   -
      ,    
    ,     ,  
      ,      -
    .   ,     -
    ,         
 ,      . ,     
  ,  ,    ,   ,  
        . 
        -
     ,      -
   ,         
  .        -
. 
* 
  . . 

 .       360
  ,     , -
    ; , ,    , 
  .          
, , ,        , 
  46). 
        -
   , . .     -
          . , 
          -
  . 
        
      ,       
 .       -
   ,        .   
   .        ,  -
   ,        
. ,         -
.       .     
   ,    .     -
      ,        
 ,   ,     -
.          
 , ,        -
      .   -
 -
46) - .  (Der Gang des Welthandels im Mittelalter. 1860)     -
  ,        .     
      ,   - ,    Romische Geschichte 
      .         
              
   . , ,      
  .        
    (moneyed interest)      86  . . 

 XX.     
,           
,    . -,  ,     -
 ,        . -,  ,  
            . 
,        .  -
    ,      , -
  ,   ,   ,  -
   ,   .  , -
   ,   ,      
      . 
 ,         -
     ,    -
     (carrying trade),   , -
  , , ,        -
  ,        ,    
       ,     
    47).         -
 ,    ,    ,    
 .     .    -
 ,        ,      -
   ,         
    .       
      ,        
     ,  
47)            -
            , 
              
.  ,             
       ,     ... 
       ,     
 , ,     ,      -
     (A. Smith. [cWealth of Nations. Vol. I, London, 1770] Book III, ch. III [p. 489, 490]). 

 .       362
     .    ,    -
        -
  . ,   ,    -
 ,     ,     
  (   ),     -
 -- 87. 
          ',   , -, 
  ,      , -
,     :   , , -,  -
     . ,    -
, profit upon alienation88.     prima facie*  
,      .  ,   
,    . ,    .  -
    ,      ,  
  ;        .  
    .  ,    -
   ,    .    
,      , . .      -
-     .      -
        .     -
  ,      ,  ,  -
       .      
. 
          -
 ,    ,   ,    . 
         ,     ,  -
        ,      -
,      ,  ,        -
  , 
* 
   . . 

 XX.     
        ,     ',  -
, ,   ,       -
. 
    ,      -
89, , ,      .   -
,       ,   -
 ,     ,    -
  . 
       ;  
  . ,       
   ,    ;       
   ,         
   ,   -  .  
   .    .   
    ,  -       
      .      -
      . 
       ,  -
       ,      -
   .  ,        -
     (        
    ),     -
       ,  
   ,        -
         -
,    ,       
,   ;  ,     -
    ,     ,  -
,   ,  (,  -
),    ,    ,   
        

 .       364
.    . , ,      
,    48),        
 ,         , 
 ,  ,  ;    ,  , 
  , ,   . . 
          
 ,   ,    ,   
 ,     .   -
          ,  
             
  .        
 ,           .  
     , . .       
 ,      ,       -
.           
    ;      -
         , -
  
48)         ,  ,      
 , ,  ,  , ,    .     
   , , ,     ...      
               -
   ,      ,    ,    , -
 ,     ,       
   ...           
  ,        .       -
,             ,     
 ,              .   
   ,   ,      ,  ,   
   ,          ,   . -
  :     .    ,    
,     ,         ,   
,    ,    :     , ,  -
   ,         ,      -
   .         ?   ,     ; 
  ,    ,   ,    ,   ,   -
,      ,   (Martin Luther, Von Kauffshandlung und Wucher. 152490). 

 XX.     
   ,   , -
    . ,     
    .  ,    -
 ,    ,    -
. 
     ,       
   ,        , -
,      .     
 ,   ,       
 .          ,   
    .        -
         ,  - 
   ,          ; 
              -
    .   ,   -
            
    ,  . 
   ,         -
 ,    ,     XVI  XVII   
   91       
,     ,    
   .    , -
   ,     
       , -
          -
 .         , 
 ,   ,        -
 .  , ,   49).    XVI 
49)      ,   ,   ,   
,   ,     XVIII . . , 92.  
  ,     ,    -
 ,      .     
  ,         XVIII   . 

 .       366
    XVII         
           -
 ,  , ,      -
  .        -
.   ,        
       ,    
     ,   -
  .          
    .  , , 
  .         
     . ,  
        -
   ,     
    .       
     ,      -
    ,      , -
, ,      .     -
          -
    ,      -

50)
.          
 ,         -
,      - -
,     .         
 
         ,         -
   (. A. Anderson. An Historical and Chronological Deduction of the Origin of Commerce. 
[Vol. II, London, 1764, p. 261 and sqq.]). 
50)   -         (  
)  ,       .     
    ;  -    -
 ;  -  ,     ,  -
         . 

 XX.     
.      ,   -
     .     , -
      ,    
    ,     faux 
frais*     .   , 
 , ,      -
51). 
       . -
        -
        . 
   .      
 .          -
 ,         clothier** XVII -
,    ,     , 
       ,            -
    ,          
 .  , ,       
    ,      
       ,   
   ,        -
       ,      52). 
         
      .      -
,      ,   
* 
  . . 
51)        ,       
,     ,    -
     .  . . 
** 
 . . 
52)             .  
              -
 ,            -
.  . . 

 .       368
        ,   , -
  ,         
   .   ,   -
,       .   
 -      .     
     .     
,    ,      . .     
          -
.       ,    -
    .     -
 .          ,   
     ,      
      .       
   ,         
     .       
        .  
   ,        -
 53).         , 
          -
.         -
 ,  ,      ,   
,       ;   
    ,  ,  , ,      -
 - . 
,    : -,   -
 ;      ,   ,  -
,    ,        
 - ,        . -, 
  
53)  1865 .       .    . First Report of the Select 
Committee of the House of Lords on the Sweating System. London, 1888.  . . 

 XX.     
  (middlemen)        
;          
  . -,      
     . 
  ,    ,     , 
    93.   -
, , ,     ,     
 .   ,   . , 
, ,        ,  
,         ,    
      .      -
     .        -
    ,       . 
   .       . 
         -
       .   
    ,     ,  ,    
 ,         ,  
       ,     -
  :            -
,   .       -
, ,      ,     , -
   .      , 
       .  -
         -
  ,   .     ,  
   (     ),   
       . -
       ,     
     

 .       370
        ,     .  -
            -
        . 
       -
           
  ,       ,     
   .  ,      
    .    -
 ,          ,   
  .     
     ,      
    . , ,  ,  
   .         
, , ,    ,    . 

  
    
  . 
,   
   
,   
        ( II  )  
         ,    
      , -
    .       -
,           -
.            , 
 .        , ,    
 ,    ,     , . . -
        .        
     , ,       -
 ,          
 .   ,        -
        ,   pro rata* 
        . 
,        ,  -
  ,          ,   
           
   
* 
 . . 

 .       .  372
    , .  -
 , . .         -
   ,     -
.     ,      -
,     ,  ,   -
  .          , -
  ,    .     -
,    ,   ,   sui generis*. 
,     ,     54). 
,       20%.    -
   100 . .,         -
      ,     20  -
.   ,  ,  100 . .,    
100 . .  120,     20  .   -
   100  .      100 . .   
,      ,       
20 . . ,   ,     ,  -
     .      -
  100 . .   , , 5 . ., . .   -
,         100 . ., -
     ,   20 . . .  
,    ,  , , , 
   ,   ,     ,  
       ,  
    . 
,    100 . .      , -
  ,   .       100 . . 
* 
  . . 
54)       ,        -
.   ( )      ?    
          ( , 1857)   -
    . [Report on Bank Acts, 1857, p. 104]. 

 XXI.  ,   
 ,        ,     -
        100  55). 
       (. )   -
  .  ,    -
,   ,         -
 .  ,      -
    ,        -
,        ,   -
 ,   ,       . 
   .    ,   -
  ,  .  ,   
.       ;   
      . 
 100 . .    20 . . ,     -
     .  sine qua non*  -
         , , -
      (  )    
 (  ).      ,   
 .   ,   100 . .,      -
       ,  ,  ,  
     .     ,  , -
 ,      ,  ,   A.  -
,    100 . .     -
 ,           
100 . .  .     100 . .,     -
  ,      100 . .       
. 
55)  ,  ,         ,   
  ,        (Gilbart. 
The History and Principles of Banking. London, 1834, p. 163). 
* 
  . . 

 .       .  374
    ,  . ,  
 ,     ,     
 ,  ,     . 
   ,    .    -
     ;      ,   
      , -: ,   . .   
    .      ,  ,  
  . 
       ,      
 '        ',   + .,  .  .  
       ,        -
        . 
,  : 
      '  '. 
   1)    , 2)     
 ,  ',  +.. 
        '      ,    -
,    ,  ,      ;   
        ,    -
,       ,         
 . 
  ,              -
,         ,  -
   ,        . 
,  ,  ,      -
    ,   .   -
      ,    -
,      ,      
.        ,  ,  , 
     ,      
   . 

 XXI.  ,   
     ,       
     ,     .  ',   + 
.,         .  -
    ,      ,    
,   + .,  .    ,      -
, .         ,   ,  
   , , ,  . , 
    ,     .    -
,         ,    
   ,         , . ,  -
,      ,      -
 .         ,   -
 .    ,    ,    -
  .          
    ,       . 
 ,   ,   ,   , 
     ,     ,  -
            . 
    : 
  (, . II, . I)      ,    -
         .    
      . 
       ,    
  ,   .      . -
        ,  ,    
   .         
   ,    ,  .  
  ,        -
       ,    -
.     

 .       .  376
    ,   .       
  , 1)       ,  
           ;   
     ,      ,   -
 ; 2)           -
   ,      ,    -
    ,         ;   
      ,    , -
            -
. 
             
, . .      ( ).  , 
          ,  , -
    ,     ,     , 
        ,    ,  -
   ,      -
. 
        , 
     ,       
,      .       -
,    ,       -
               -
.              ,  
     . 
            -
,   ,           ,   
 ,    '    ' (      -
          -
 ).          
 .   ',   + .,  ,   -
        ,  -
  (  

 XXI.  ,   
,     ,   .,   ,  
,   ).       ,   -
    ,   ,    
    ,   ,     -
     , , ,     -
,    .    ,     
   ,           -
   .          , 
     ,          
 .        ,   -
  ,    ,         
,          (  
 )      (   
).           -
,     ,     . 
     ,  ,     -  -
   .  , ,     
,  ,    ,    , -
    ,        ,    .  
    ,   ,         -
   ,  ,    ,  
   , ;  ,    -
          
,   ,   ; ,        
          -
, . .       ,     ,  -
  ,      , -,   -
   , -,    ,  
  ,     . 

 .       .  378
,    , ,    ,   
   .        ,    
, ,   ,        
,           . -
             
   ,  , ,   . .    -
,               -
  ,       . 
  ,     ,     ,    
    .  ,  ,    ,   
,       ,     
.          
 ,   .     -
       in natura*.   
   ,         ,  -
   . 
,        -
     .     -
    ,  ,    -
  . 
        ,   -
     . 
     ;     -
   ,        -
  ,  ,      -
 ,    . 
           
,          . ,   
   .  ,       
.     
* 
   . . 

 XXI.  ,   
    (  ,        
,           , , -
   sub specie* ),   ,      
         . -
        -
.     ,    .  
,     ,      -
    ,      
              
.      ,   , . .     -
,     ,     ,     
;    .    , ,   
 ,       
   , ,      ,  
,        ,  
   ,  .      , -
       . 
       (Gratuite du Credit. Discussion 
entre m. Fr. Bastiat et m. Proudhon. Paris, 1850).     ,   
  . 
     
               ,   -
   ,   (. 9)94. 
, ,   . .   ,       . 
    ,       ,  -
,      .      ,  
  ,   .    
   .      .    
,    ,      ,     
* 
   . . 

 .       .  380
  ,        .   
 ,    ,     .   
           
   (    ),    . 
  , . .  ,     
.                
. , ,    ,  -
;    ,      .   
     ,         ',  
    ,       
 ,  ,   .     
  , ,    .     -
           , -
 . 
  ,   ,  ,  ...    ,  
   .  ,  ...       -
,    ,    , ,      ,  -
      (. 69). 
       -
,   .      ,   -
        (   -
 ,   ,    )     -
   ,    . ,   -
 100  = 115 . .         , . . 
,  ,      -
.   = 15%,      15 . .,    
    115  .     100  .  
      ,    15 . .   
  ;     ,   ,    15 . .  -
.  , 5 . .    .   

 XXI.  ,   
   ,         -
   ,      .   
      ,      
 : 
           ,     
   ,         .  
    ,         (. 105)56). 
     ,     ,  -
       ,   , -
 : 
     -,   ,    
 ,   ,  ,      ,    
    [. 154]. 
         ,  
? : , ,      ,  
    ; ,  ,     
         ,     -
. 
          
,      .     -
   ,  .     -
  ,    .  -
   ,    ,   -
.          -
,    ,       
 .         
56) ,    , ,   . .    ,  -
  ...   (. 43 44).     .   ,  -
        :     .   
     .            -
.       ,     (  )    
 (. Luther. An die Pfarrherrn wider den Wucher zu predigen. Vermanung. Wittemberg, 1540). 

 .       .  382
:  ,  .   ,     
      .     -
          . 
          
    .        
 ,         .  , 
      ,      -
  . ,      
,     .   ,     -
   ,   ,      -
   ,   .  , -
          ,  
  ,  ;    -
,    ,    . -
,         ,   ,  
  ,    -
 ,          -
      .     
  ,         -
          . 
 , ,      .  , -
  ,     .   -
       ,       
,  , ,          
    ,    (    -
  ,      
 )    .       -
           -
,         . 

 XXI.  ,   
,    ,     , -
     ,   ,  , -
   ,     ,   
 .       ,   .     -
  .      .   -
       .         
  .        -
     .         ,  -
.         . ,     
,       ( )     
,  ,  ,  .  -
        ,     -
  .       , , 
  .         -
 .            
   ,       -
   .       ; 
  ,  , ,      -
       .      
       ,  -
  ,   ,        -
    . ,     -
  .       .    
     .      -
,           
  .     ,   
              
 + 1/x         ,    -
,        . 

 .       .  384
          
.      ;   
   ;            
     ,     -
   .    ,  ,  ,  
 ,          -
 .       . ,    , 
. 
   ,   ,     -
,   ,   ;       '   
 ,          ,  
 ,        ,  
      ,   .     
,    ,     ,     -
 , , ,        
  ,       . 
,               
   ,      , 
      .    
       ,   
    .       -
,    .     ,      -
  ,          
       . 
        ',        
   ,    ,     
.         '.     
     -       . 
        ,   ,   -
    ,     ,  -

 XXI.  ,   
   ,    ',  ,      -
    .      ,    
.            
  ,      .     ,   
        ,       -
  . 
 
           -
   .     . 
     ;  ,    
 ,        .    
           ,   
   .     , -
        ,   , -
   , . .    ,   + .,   . 
  ,     ,      
 ,    . 
 ,       , ,    
      + ..       ,  
         ,  -
 , ,         . 
    ,  ?   -
   ?          -
   , . .     . 
         -
   ,  ,   ,     -
. 
    ?    ,    
   .       ,    
      .      

 .       .  386
           .     
   ,       . ,   
  ,        -
  ,     ,   -
 . 
     ,      
     , ?    
,     ,       -
,          ,    
  ,      -
 ,   (,      ,  
 ).          -
,     ,      . -, 
,   ,      
        ,    -
. 
-         -
           
,          . 
       ,     
,   ,       .   
    ,       -
    .      -
           -
 (),    ,  ,   .   
        
.           
    . 
      ,  
  ,   ,    .       
   . -,  ,  -

 XXI.  ,   
     .       ,   , 
          ,    ;  
  ,           ,   -
,        ,      .   
      ,     -
 ;           
.       ,     -
  . -,      -
,       .       
     ,     -
    , ,    
  .     . 
          
           -
57). 
      , ,    
? 
,         ,  ,    , -
    58). 
       ,  
  .         
;    ? ,   ,  ,    -
 .      ,     -
,   ,          
,       .      
     .  , , 
57)       ,         
 ,   ,      ,     . (An Essay on 
the Governing Causes of the Natural Rate of Interest; wherein the Sentiments of Sir W. Petty and Mr. Locke, on that 
Head, are considered. London, 1750, p. 49.      . .)
58) [ , . 49.]  ,       ... ccy  , 
              -
 ( e, . 2324). 

 .       .  388
        .   
       ,      -
   .          -
;        .    , -
     ,      ,  
   .     ,    
    .      ,  -
 .       ,     
       .     -
  ,   .       
 , . .      ();  -
       . ,    -
,          -
  ,     .       -
     .   ,    
   ,    ,       -
          
 ,    ,    ,    
      + .. 
,    ,         .  
       .  ,     
         ,   .  
         ,   
.  ,   ,  . 
,        ,  -
      . 
   ,       ,   ,  
   ,  .       -
 ,           ,  
        .  
  

 XXI.  ,   
    ,           -
    - .    ,   
,  ,    .      -
,      ,    -
 59).          ,  
 ,      ,     -
       ,      -
        . 
          . 
    : -,  , -, ,  
  ,        .  -
      ,        
,     .       ,   
     .   ,     
 ,    -  ,  -  , -
      .        
  ,      currency,   -  (. , -
 59).        ,    
,  ,      ?     -
  (      ,      
,   ,    )    
  . ,    ,    
60). 
59)   (value)    currency [ ]   ... 2) 
currency actually in hand [ ,    ]       
currency,        .  ,    -
 ,        ,   ,  -
   ( R. Torrens. On the Operation of the Bank Charter Act of 1844 etc.. 2nd ed. [London], 
1847 [p. 5, 6]). 
60)    ,   ,     -
       ,     , -
    (Tooke. Inquiry into the Currency Principle, p. 77).     -
   (    ),   ,     
()    . 

 .       .  390
    ,   ;   -
    ,      . -
   ,  ,     ,    -
     .    
   ,  ,    
  , . .    ,     , 
   .      ,  
          , 
    .  ,       
      ,   , 
 ,    .      -
  ,           
     ,   . 
       ,      
        .  
       .  
            ,   
  ,      . -
   .          -
          . 
,  ,  , ,     ,   
    .   1)      
   ,       ,   -
  ,    , 2)   -
      ,     -
      , ,  -
  ,   . 
        
    ,     ,  -
      .   ,    
  -

 XXI.  ,   
,     ,       
   ,   ,  ,    ,  , 
, ,  ,            
      ,    -
  ,       .  
  ,          
 -  ,    ,    . 
,    ,       -
     ,  , -
  ,      .      
  ,   .     ,    -
    ; . .    ,    -
    ,   -
,         ,   
    ,  ,   ,   
           -
 .       ,    
,  ,         
    ;        -
 ,        ,  ,  
     .     
.       ,    ,  
     .        -
 .       :    
    ,  ,   -
,  ,      ,     -
 .     , ,  , -
  .      -
. ,        , , -
,      

 .       .  392
   ,         -
   .      . 
   ,  ,    - 
:        ;  
     ,     -
  .         -
   , ,    -
     ,      -
,    ,      -
  , . .   ,    -
    .  ,  ,  -
  -  :    -
    . 
          -
   (Elemente der Staatskunst. Berlin, 1809, [Dritte Theil] S. 138): 
       ;       -
   . 
  ,           
            -
  ,          -
.    ,   ,    ,    
 ,   ,      ,   
-   . 

 XXII.   .  
   
 .  . 
߻   
  ,      ,      
,       .     
 ,   ,     -
,     .  ,  
     ,   -
   ,       .    -
           -
 .       ,    
 ,  ,     . 
       , ,      
 ,      -
,       ,  ,  
 ,    = 0.    , 
     ,  ,       -
  ,    , ,    -
      ,       (wages of superintendence) 
     .    
   .       .   
           
 . 

 .       .  394
  ,    ,      
 ,   .     1)   , 2)  ,  -
         (Economist95, 22  1853 
).  ,         ,    ,  
   ,         (Massie. 
An Essay on the Governing Causes of the Natural Rate of Interest etc.. London, 1750, p. 49). 
 ,         
  ,        .   
 ,          ,  -
       .  , ,  
   = 20%,   = 1/4 ,      = 5%;  
     = 16%,     = 4%.     20% 
     8%,          
,     = 16%    = 4%,   12%.   
    6%  7%,       
   .        , 
    , ,     ,    -
     ,  , ,    , 
   ,  . ,   
1
= 1/5  , /5  10  2,       = 8; 1/5  
20 = 4,  = 20  4 = 16; 1/5  25 = 5,  = 25  5 = 20; 1/5  30 = 6,  = 30 
 6 = 24; 1/5  35 = 7,  = 35  7 = 28.   : 4%, 5%, 6%, 7% 
      1/5,  20%,  . ,    
,             , 
        .     -
   (     )    
,     ,  . 
   , . .       -
     ,     -
          -

 XXII.   .  
     61).    ,    -
        ,  -
 ,              
     ,     -
     .   ,    
  .     ,    , -
    .         
  . 
          -
  . 
 ,          -
,    .      , 
 ,   , , ,      -
  ,   ,  ,  ,   
 . ,     , ,  
    , ,  100;    , 
,         ,  -
    ,       -
.  ,     ,  
 ,   ,     ,  -
       ,     
  62). 
     ,     -
,   ,  , , , , 
,    . ., ,       
 ,    ,        
    ,  
61)        (Massie, . ., . 
51).
62)      :      ,  
   ,      ,  ,   
   .        ,  
  ,         ,    
 . [. .] 

 .       .  396
        ,   , -
    ,  63).   1843 . 
  ;  ,   1842 .  
41/2%,    1843 .   2%64),      11/2% (Gilbart, . ., I, 
. 166); ,    1847 .,    8%  . 
,   ,      ,   -
     . 
       , ,     
,      .    ,    -
      ,      -
         -
 ,            
  ,      65). 
      ,    -
  .      : 
I.   ,       ,    -
,    ,      -    -
.           ,      
 ,        ,      
   .      ,           
 ,   ,           
,    .          , 
  ,    
63)   ,     ,  ,  
;     ,   ;      -
,    ;     ,    (Gilbart. A Practical 
Treatise on Banking. 5nd ed., vol. I, London, 1849, p. 149). 
64)      ,    
     ,        
  (History of Prices from 1839 to 1847. London, 1848, p. 54). 
65)               
200000  .           ,  
 ,         ,       150000  
 ([H. Roy.] The Theory of the Exchanges. The Bank Charter Act of 1844. London, 1864, p. 80). 

 XXII.   .  
     ,      ,  ,  -
    .           
,       ,      
,          .      ! 
         ,  ,        
(Ramsay. An Essay on the Distribution of Wealth [Edinburgh, 1836], p. 201202). 
II.          , -
          -
           
      ,     
   .    . 
     ,   
     ,    ,      
     (profits of enterprise).      
    ;        
 ,     66).      
   , ,   ,   ,     -
 , ,   ,     ,   -
,               (Ramsay, 
 , . 206207). 
    ,  1)    -
          2)   
    ,      -
 . 
  ,    ,     -
  ,      .    
        ,    -
         .   
     : 
,       ,         -
    
66)          ,       
      , , ,  -
  1844 .        3%  16  1844 . 

 .       .  398
  ?      ,   ,  ,   .  
 ,      ,      
 (Massie, . ., . 49). 
          -
      .   ,       
(       ),      -
 ,    , ,   ( 
      );    
 ,    ,      
; ,      -   
        -
.     ,   ,  ,   
  .       .   
 ,    ,    
           3%, 4%, 5%  . . 
      , 20%  50%  .   , 
       ,     -
 ,  ,      ,  -
      67).    1857 
 1858 .            
   -
67) , , .    A Treatise on Political Economy. New York, 1851    
        5%   . -
       Die Naturgemasse Volkswirthschaft, gegenuber dem Monopoliengeiste 
und dem Communismus etc.. Hanau, 1845.    :    
      ,       
         :    ,    
      .    -
      (    ,     
     !)    3  4  .  (. . , , 
         ,       
 !)        ,     
      (. 124125).   :  , -
  ,       96     -
     . 

 XXII.   .  
 ,  ,     -
  real rate produced*,       ,  ,  , 
  ,    ,     -
  , ,           
       . .  68). -
,  ,   ,    ,   -
   ,        ,   
  .     ,    -
     ,     -
   .   ,      
      ,       . 
     .         
:       ,     
     .        
     .      , 
  ,    .        , 
    ,        , -
    ,      -
     .     
     ,     -
  ,       
:    ;        
  ,     ;    -
      .   
,             . 
    
* 
   . . 
68)        ,   ,    
, , ,      ,    . -
                
   ,  . .    ([H. Roy.] The Theory of the 
Exchanges etc., p. 113). 

 .       .  400
   .   , , ,  
  ,           
. 
   ,      .  
,   ,    ,    -
 ,     ,      
  ,     -  ,   
             -
  ,  , ,  ,  ,     
,        ,   
   ,        -

69)
. 
       ,       
.      ,   -
   ,     ,   -
    ,      ,  
     -   -

70)
.         , 
     ,        
   . 
69)    ;       ;  
    . ,      ,   ;   
       .  ,   , -
  ,     ,     
 (J. Steuart. Recherche des principes de l'economie politique. Paris, 1789, IV, p. 27) 
70)             ,  
     ...       -
        ,   -
    ;            
,          .  , 
              ,    -
      .    ,   -
-  ,        ,   
,           ,   
  ,           -
,    ,  ...       
-        ,    
,       ,     ,    
  (Massie, . ., . 50, 51). 

 XXII.   .  
,          , 
   ,    ;  
         . ,  -
        71). 
            
  ,     ,    -
   ,      -
 ,        -
  .         
           (average rate or 
common rate of interest). 
      ,    -
 ,    ,   ,    
        -
   , , ,     -
,   ,    ,  ,      
.      ,       -
          -
  ,      . ,   
     ,      
 .  ,          
,     ,        
,      
71)    ........................................................................................................................5%
      ............................................................. 35/8%
      .............................................................. 31/2%
      ..........................................................35/16%
     .......................................................................................12%
     ........................................................................................3%
     
  ............................................................................................................... 43/45%
   ;() .................................................................................................... 31/2%
   ( ) .................................................................................. 331/4%
            ,   
      9  1889 .,     Daily News97  10 -
    .   1%,  5%. [. .] 

 .       .  402
   ,         ,   
   ;    ,    - 
      .     -
         ,    -
    ,     . 
 ,  ,  ,       
 ,   sui generis*      , 
,     ,      
.    ,    , -
         ,    -
    .     ,  -
   ,    .   -
       .     -   
     (    ,  
         -
 ),        -
, . .      ,   
           
.          
            
  .            
,        ,  -
,  ,     .    
,            
 ,       .  -
,     1)  ,  -
  , 2)       -
   3) ,   ,    , -
 
* 
  . . 

 XXII.   .  
 ,     ,     
         -
 .  ,      -
     ,    ,   -
      ,    -
     ,   .   
         ; , -
  ,    ,  .    
        ,    -
,      . 
        ,     
   ,    : 1)  
     ,  ,    -
   ; 2)   ,    -
  ,        
 ,   ,      . 
       ,    -
   ,      -
 .      .   , 
      ,     -
 ,  ,       -
         .   
    ,  100 . .,  2, 3, 4, 5  
.         
,             -
,        , . .    
. 
         .    
      .      ,   
    ,     

 .       .  404
    .      , 
     ,   .     
    ;       
,         ,       
     .      
           
 ,           -
       .   ,    
     ,   ,   , 
     ,    -
,   ,     -
 .         , -
    ,        -
,         ,   
 ,  ,   ,   
,    ,    
.  ,     ,   -
    ;    ,     en masse*  
 . 
    ,        -
       ,  , 
, , ,       ,   
      .     
            
;           -
   ,           
        .   ,  
         ;    
,      ,     ;   -
  
* 
    . . 

 XXII.   .  
   ,  ,  -  -
  -  . ,          
            -
 ,          , -
          ,  
      .     -
           ,   
      . 
(   .)   : ,    
   ,     ,   -
,      .      
,    ,       , , , -
  .     . -:  
,   . .     . -, 
    . 

 .       .  406
   
    
,        ,  ,  
       ,    , . . 
 ,   ,   , 
    ,     ,   -
    .      -
,      ;     .  
 ,          , 
     ,   ,     -
,   ,     , -
      . 
        ,   -
                
     ...   ,    -
    ,       ,   
      (Th. Tooke. A History of Prices etc. from 1793 to 1837. Vol. 
II, London, 1838, p. 355356). 
  ,        -
      ,    -
,           . 
     ,     -
,      ,    -
 

 XXIII.     
  ,           -
    ,   ,      . 
     ,    , 
  .       ,   -
       ,      -
   ,      - . 
        .      
      ,    ,  
,       .    
,       ,       ,  
    ,    .   -
     .   ,    
    ,         ,  -
 ,  .      ,    -
     ;         ,  
    .       .  
      .   -
 (Metallic, Paper, and Credit Currency. London, 1842, p. 73): 
       1%,          (on a 
par)  . 
    : 
 ,         ,      
  ,     ,      
  ,             -
  .            , 
      ? (Th. Tooke. An Inquiry into the Currency Principles
. 2nd ed., London, 1844, p. 80). 
    = 0,   ,    , -
       ,    -
.      ,   

 .       .  408
  ,     ,  ,  
  .  ,     ,   -
   .       , . ., ,  
 1%,   ,   ,      -
 .           -
,          ,     
,   1%,            
.     ,   ,  
    ,  ,     
,    ,     ,    ; 
       ,     z,   ;  
 z   ,     z   , , ,  
      .    -
   ;  ,     ,   
            
,     . ,       -
,   ,         -
,    . 
  ;         
      ?  ,   -
,    ,    ,    
            ? , 
,        ,    ,   , 
 ,        ? 
,          -
  . ,     
           
 .     ,  . 
        ,    -
 ,       . -
,    

 XXIII.     
     .     , 
      ;    ,   
. 
    ,       -
    ; . .    -
,         
       ,    ,   
    ,   ,        
       .   
   ,    . 
  ,     , -
     : ,     ,  
  ,      .   -
  ,       ;    
,       .  :    -
,     ,     -
    ,   ,    -
,  ,        
 (       )   
  ,     , . .    -
  ,  .  ,    -
    , , , .   , -
    ,    ,    -
, . .  ,      .     
     ,    
;          ,     
     .    -
,   ,    ,  -
       ,   ,   
       ,     
.   ,     

 .       .  410
   ,        -
 ,  ,  ,  , , 
,  ,     ,   -
 .      ,    -
      .  -
     ,        
(      )     -
,    ,       -
      ,     , -
      ,      
.   ,           
  ,      :     
,   ,  ,  ,   
   . .       ,   -
     ,     -
         ,  , 
         ,  , 
,            
  .        
    ,  ,     
  ,   ,       
          , . . 
     .   
    .      
   ,  .  , ,  
   ,    , -
     ,      .  -
   ,     , -
     ,    
  ,      -

 XXIII.     
   , ,    ,   
      . ,    
       ,   -
  ,     ,  , 
   ,  ;     
     ,     , 
    ,  ,  -
         -
 ,      .  -
     ,   ,   
     ,    ,    
,       ,  
   ,      ,  , 
 ,    ,    -
           
,    .     , -
      , ,   -
 , . .        
    ;     -
   ,   . 
   ,      ,   
  ,       ,  -
       ,   
       ,       , 
   .      , 
         ,   -
;        , -
 ,     ;  -
     ,    -
    

 .       .  412
,   ,    ,  
  .        -
  ,          -
,           .  
 ,   ,   ,    
,   ,   ,    . 
   ,     ,   -
   ,        -
 ,         ,   
 ,      . -
,    ,   ,  ,    -
 ,      ,     
,  ,      ,   
 ,    ,  -
.  ,   ,  ,   ,  
        . ,   
,       ,    :  
   ,  ;       -
      -,   -
 ,     ,      , 
,  ,  ,   . 
,    ,        
   ,      ,  -
     .       -
,        .    
    ;      -
  ,       
 .     ,    ,   -
  ,       , . . -
     . 

 XXIII.     
    ,      -
     ,    ,  
           . 
-:        ,  -
  ,     ,     
,            -
    . 
-:          
     .   ,      
 ,       , -
     .   ,   -
       ,  -
   ,         
     .  ,  -
,    ,  ,      -
   ,  ,     
        
   .       , ,  -
,         ,  par 
excellence*.  ,   ,       -
,      .  ,  -
        ,     -
    ,        ,     
   ,        
.    ,      -
        ,  -
        ,   , 
    XVIII    (,   98)  ,  
* 
  . . 

 .       .  414
     ,       -
. 
-:          -
,       ,      
    ,      -
          
 . 
    ,    -
  ,      ,      
 ,  , ,     
. 
  ,  ,  ,    
        ,    ,  
    ,  ,   ,  
 .  , -,        
      , , -,   
 , ,     ,   -
,    ,     .   
      ,      
,   .  ,   -
   ,   .   -
    ,       -
        ,  -
        .  ,  
 ,        -
,     ,    ,   -
         ,    
    ,     .     
 ,   ,    , 
     ,         
        . 

 XXIII.     
       .    -
,       ,  ,  -
   ,      , 
 ,           -
          .    -
, . .      ,      
 ,         
,  , , .        -
,        ,  -
    ,      , 
   , ,   .   -
  ,        
  ,     , . .   
 ,     ,    
       .   -
          , 
           
  ;           
           -
. ,   ,      . , 
    ,       
 ,    ,      -
,     ;     
,    ,       -
    . 
-: {  }. 
, ,    ,     
      ,   -
    ,        
 ,       .        
 

 .       .  416
.       ,   -
,      ,      
      .     
  ,      ,   -
 ,         . 
 ,   ,       , -
     ,     , -
    ,    .  
 ,    ,     -
. ,          
,        ,    
,   ,      .     
   ,       . 
       ,      -
     ,     -
  , . .        , 
  ,       -
.       . 
    ,    ,   -
      ,    ,   
 ,  ,      
.            
,    ,      -
,  ,     .  
,            -
  ,        -
     .  
     ,    -
           -
     . ,    
 , 

 XXIII.     
  ,        ,  
,        -
,           -
  ;        ,  -
    . ,   ,     -
   ,       
       ,    -
; -      -
    ,    ,    
      . -
          -
  .     ,       -
    . 
  ,      -
 ,   . 
-:       ,   -
     ,   .   
        72). 
-:     ,     
 ,         ,  
        ,   -
   .      
   ,     ,    
      .   
      , . .  , -
,       -
   .        
 ,   
72)        ,      (Ramsay. 
An Essay on the Distribution of Wealth, p. 214.       ). 

 .       .  418
,  .      
   ,    .  -
          ,  -
   .       -
 ,  , -     ,  -
,      ,  . 
      ,    
      -   ,   
     , , ,     ,  -
 ,   , wages of superintendence of labour,   , 
     , 1)      
, 2)        .     -
   ,    , . .  ,  
    ,      ,  -
  ,          ,  
   ,  , .,    
 ,       ,   
. -    ,    -
, . .  , ,       -
             ,    -
    . 
         
      ,   -
,    ,    -
 .  ,        -
        ,   
      ,      
 ,     -   -
           -
 . 

 XXIII.     
  ,  ,    , . .  , -
     ,     ,  
        ,  ,  
  ,  ,     . ,   
 ,    ,      
,    , ,    . -
,     ,    ,  
      ,   ;   -
 ,            
    .  ,    
     -    
  ,  , ,     
    ,       -
.  ,     ,  -
   ,      ,   , ,  -
   , . . , . .     -
,    ?  ,       ! 
   ,    , ,     
 . 
,  ,    ,   
          , 
   .     ,       
    .     -
      ,     -
   ;     ,     , ,  -
,  ,   ,       
  , , ,    .   
   .        ,  -
  , , ,     ,    . . 
   .    ,     , . . -
       

 .       .  420
   .       
,    ,  ,    . 
 
     . 
       -
       ,  
    ,        
  ,      ,   
         -
 ,         ,    , 
     ,    -
         .   -
,   ,    .  , 
    ,      , 
  ,    ,      
,      . 
             
            
    .          -
   .        
   ,         
        
  ..       -
     , , ,    ,   
    , . .   ,  -
        .  ,  ,  
   ,       
 ,   ,      -
      .    

 XXIII.     
  ,      . 
  ,         
 ,      .  ,  
              
      ,     
.      ,    ,  -
,         .    -
       ,     -
  .     ,  -
        ,   
  ,  ,      -
   ,      
  ,  .  ,      
   .        ,    , 
  .     , 
      ;   -
   ,    , -
   . 
        ,     II 
           
.    ,      -
  ,     
     ()    -
. 
          , 
  ,     
 ,     ,         
      , , , :  
          
   .  ,      . , 

 .       .  422
   ,    ,   ,  
 (     ),       
 ,         -
 ,          -
,   . .      ,   
     . 
       ,   -
    - ,    -
   73).      . 
  ,   ,       
 ,        -
   ,     ,     
,       .    , -
       . 
  ,       ,    
      ,   -
  ,   ,   
 .    ,       
.        74).   -
     ,      
       .   , 
   ,       -
   :   ' ,    -
 ,   ,     -
   . 
  ,    ,   -
     
73)   (    )    (J. . Cairnes. The Slave 
Power. London, 1862, p. 48). 
74)       ( )   ,  
 ,       ,   ,  -
  (J . . Cairnes, . ., . 44). 

 XXIII.     
  ,       ,    ,   -
 ,      -
  .   ,       , -
           -
      ,       
  . 
Villicus   : 
    (familia rustica)   (villicus  villa*),    
,   ,           ... 
, ,   ,   ;       
   ,          ,    
   ;             
 .        ...  ,      -
,             ,   
      ...      -
  ; , , ,    ,   ,   
  (Mommsen. Romische Geschichte. 2 Auflage, Bd. I, 1856, S. 809810). 
: 
'. ... ........ ... .. .. ....... .... ......., ...' .. .. ....... ........ (  -
              , -
    ,     ,   ,    -
 ,   .) ".... .. .... . ....... ..... ... ...... .... ..... ( 
       ) . ... ... ...... .......... ... ......, ....... ... 
..... .......... .......... (    ,     ). ... 
..... ....... . ...... .........., ......... ....... ...... ... ...., ..... .. ............ . 
............. (        ,      -
;        .) (Aristoteles. De republica. 
Ed. Bekkeri, 1837, lib. I, 7.) 
   ,     ,    -
      ;  ,   -
       ,    ,   
      ,   ,    
 ,     . 
* 
 . . 

 .       .  424
    ,       , -
     ,    -
         -
,   ,       ,   
 ,       ,    -
        ,   , 
    ,    
      ,  ,  
  ,       , -
  .          
,   ',   ,  19  1859 .   
 -     . 
, ,      ,      
 .      ;  ,    ,      
,     . (.)        !    , -
    ,     ,     ,      -
 ,    ,      ,    , -
 .  ,         ,    
 ,   ,   ;          , 
            , -
    ,           ,    -
 [New-York Daily Tribune99, 20  1859, . 78]. 
   ,  ,    ,   
      .        -
,    ,       -
        ,      
   ,  
        ,     
,           ,    . 
    ,       
,       ,       

 XXIII.     
 , ,    ,   -
,         
   ,     
        .  
 - epitropos*,  regisseur,      , -
          -
 ,       ,    
   (manager),        -
    ,      -
. 
   ,    (manager)  
   ,    - 75).    
 ,          **. 
     ,    ,  
    ,    .   
,       .   -
  ,      ;   
            -
.     ,     -
     ,   ,    -
,   .     -
    ,     , , 
         ,    -
  ,    ; , ,  -
     ,     
   ,         -
,       ,   
* 
 . . 
75) A. Ure. Philosophie des manufactures. Tome I, Paris, 1836, p. 6768,        
  ,           ,   
. 
** 
.  , . 317318. . 

 .       .  426
     . ,     
  ,   ,  ,   -
     ,      
,       -
 .         -
,     , . .   . , -
       ,       
   ,         
,     ,     ,  
             
.          
  -,      
,    ,   ,   
   ,   76). 
  ,     ,   -
 ,      
          -
.       ,    
  ,    .   
       ,    
 ,    -     . -
 ,    ,   -
             -
,  ,  ,   ,     -
        ,  -
     .  ,   ,   -
,  ,   -
76)           1868 .  -
     .         -
,      .  . . 

 XXIII.     
,           -
,      ,     -
; ,   , ,   ,   -
    ,  ,  - ,    
,       ,   -
  ,         . 
  77)    , ,    
 ,      -
   ,     ,    
 ,        ,  -
 .           
    .         
,    (=  +  ) -
     ,      
.        ,   -
   ,  . 
         -
,     (Joint Stock Banks). London and Westminster Bank  
1863 .  30%  ; Union Bank of London    15%.  
    ,   , -
  .     ,     
       . ,  London 
and Westminster Bank  1863 .    1000000 . .,  14540275 
 .  Union Bank of London  1863 .    600000 . ., 
 12384173  . 
          -
     ,       
  .       -
    
77)     ,  ,  1864 .,       
1865 .  . . 

 .       .  428
   , . .  ,      -
    .       
,       ,      ,  
     .   ,   
,   ,         -
     78) ,   , 
    ,       
    ,   ,  ,     -
 ,    ,     
  79).        -
          -
     ,      ,   -
  :    ,  ,    
 ,    ;   -
    ,    ,   -
   ,         
  . 
         
    ,        
      ,   -
            -
 .        
78)     ,     .       
     .         -
,   ,           
 (Hodgskin. Labour defended against the Claims of Capital etc.. London, 1825, P. 27). 
             
        ,      , -
    (. 30).
79)    ,    ...  
    ,      -
 (J. St. Mill. Principles of Political Economy. 2nd ed., vol. I, London, 1849, p. 479). 

 XXIII.     
  The City; or, the Phisiology of London Business; with Sketches on Change, and at the 
Coffee Houses. London, 1845. 
      ,        -
 ,     :   -   , 
     ,      800900 . . -
 .   -         - -
,             (. 81, 82). 
      ,   
,       (21 ).   , -
  , ,          -
    ,       . 

 .       .  430
   
   
  ,   
 ,  ,     -
    .        ', ,  
   ,     , 
   .   ,     ',   
      ,       -
;       ,     
   ,     .  
     ,   , -
,     ,     .    ',  
 ,  ,   . , , 1000 . 
.         5%,   1000 . .  
    =  + Kz',    , a z'   ; , 
1
 5% = 5/100 = /20, 1000 + 1000.1/20= 1050  .  1000 . .  
 = 1050 . ., . .  ,     .   -
 ,     ,      , 
   ,     ,   -
 .    ,       -
             
     . 
  ':       ,      
  '     

 XXIV.   . .   ., . . 431 
    ',   =  + ., . .   ,   
 .       ,   
 .       ,    
  ,   ,      -
  .   ,  ,   
 ,       
.       -
,   .  (, , ),   , -
   ,     ;   -
   ,   ;   
, . .     ,      , , -
           .   ,  
,   ,  , , -
 ,     ,   ,    -
          .   
  ,    , ,   .  -
          -
 .      ,    -
    ,  ,  ,   
  .         
,       ,      -
 .  ,      -
  ,       .    
 ,     .   .   ,  -
     ,     
    ,      ,   -
. 
   : ,    ,   
 , . .  ,    -
  ,  , ,    , 
  ,  , 

 .       .  432
     ,      
, ,    .   
     -   .    '  
   ,      -
 ;  ,  ,   -
,         ; 
   ,  ,    -
   , . .       -
 . 
   ,    -
  ,  ,   , , -
 ,  ,          -
    ,    , 
   . 
       ,   -
     ,     -
  . 
 ,  ,       -
    (  ,  ,  
    ,   ,      -
 ),      :    '   
, ,    . -,    -
     ,   ,      
      .        ,   -
      ,     
  ,        -
;    ,   ,    ,    -
  .       -
 ,   . ,     
    . -,    -
, -   ,      -
.   -

 XXIV.   . .   ., . . 433 
 ,  ,   ,       
  (......).
 ,  ,       ; 
  ,     = 1000   , 
  = 1100         
1100  ,      ,  -
    .   ,      .  
   100.          
 (       -
 ,   ),        
,      :     ,    -
.    ,   (     
         -
 ),     . 
 -           (   
     )    -
       . ,     
    ,        , ,  
 ,   ,     ,    
 , , , ,  : 
    [100 ] ,            ,  
    , ,      .   duplex interesse, 
damni emergentis et lucri cessantis**...   *** ,  -   
,   ,      ,    
           ,   -  
   -    ,          -
; ,   ,         ,     
 ,   , ,    ...    ,   
       ,  , ,   -
      
* 
 , ; ; . . 
** 
  :     . . 
*** 
    . . 

 .       .  434
 ,  .      verum, sed phantasticum interesse*.    
,     ... 
, , ,      ,         -
 ,   .   ,    ex contingente necessarium**:  , 
 ,  ,     ;  ,  ,    -
.          ?.. 
 ,     ,  ,   . -
         :    -
       ,       ,    
        ,    ,   .     
           ,   ,     
,       ,         . 
,     ? (. Luther. An die Pfarrherrn wider den Wucher zu predigen etc.. Wittemberg, 
1540). 
         -
 ,   ,       
  ,  . .    ,    , 
    -    ,   
   ;  ,   , ,  -
         101     
. 
,   ,   ,      -
 ,        ,    . 
 ,     5%    ,       , , 
   150   ,     .      
   ,              7 . 41/2 . 
            , -
 80). 
* 
  ,   . . 
** 
    . . 
80) Richard Price. An Appeal to the Public, on the subject of the National Debt. London, 1772 [p. 19].  -
 :       ,   ,     
  (. R. Hamilton. An Inquiry concerning the Rise and Progress of the National Debt of Great 
Britain. 2nd ed., Edinburgh, 1814 [p. 133]).  ,           
 .     , , 100 . .  5 % ,       
 5 . .,   ,      100  ,     
         100 . .          5 

 XXIV.   . .   ., . . 435 
      Observations on reversionary payments etc.. London, 
1772: 
1 .,         (. .    )  6% 
  ,     ,        , 
  ,       .     -
     , ,    ,  -
        ,      (. XIII, 
XIV). 
         
! 
    ,    -
.     ,      -
  ,   ,     (-
  ,   ,      102),  
n
 ,        s =  (1 + z),  s =  
 +   ,  =  , z =   (-
    100),  n   ,     
. 
     - .  1786 .  -
      1  . .   
.  ,    , ,     ,  
  ,         -
         .  
        ,  -
   250000 . .   , 
 .        ,  100 . .,    105  -
.        5%?    ,    ,  -
.       ,   , ,  15%   5% 
  , 5%  (      )  5%  . 
,     15%  ,      5%  -
.   ,        , ,  15% 
 10%.    ,   ,  5%,     15%  
       .        -
,        ,        .  
 ,  ,       ,  -
. 

 .       .  436
            -
 4000000 . .   (Act 26, Georg III, cap. 31103).
    1792 .,      ,    
 ,       ,  
 . .,   
       .      -
    ,  ...      ,   
      ,    , ,   
       ,   . 
 ,   -        
          -
         . 
   ,   ,  ,  100 . .  10% 
   70      102400   (Traites sur 
le commerce etc. par J. Child traduit etc.. Amsterdam et Berlin, 1754, p. 115).   1669 
. 
  -      , 
     Economist: 
           -
,    ,    ,       -
...        ,     (Economist, 19 
 1851 ). 
 ,     ,  ,   
,     ,  ,      
,       .  ,  
    ,     ,   -
        . ,  104. 
      : 
 -      ,   -
  ,      ,   
  .    , -

 XXIV.   . .   ., . . 437 
      ,      . 
       (!)   ,   
 2025 .            -
 ,       ,  ,    
      .  ,     
      ,         . 
,   ,         
 ,          
  , , ,     ,     -
  , , , ,   ,    -
 ,               
  . ,        , -
   ,         , -
  , ,  (A. Muller. Elemente der Staatskunst. 1809, Theil 
III, S. 147149). 
        .   
      ,       
  . .,       ,    
     .      -
   .     ,  -
    .        
       . 
          -
    ,         ( 
),     , . .     
 . : 
1)      ,     -
          -
,         ,  -
   ,    ,    , 
         -
  .        -
        

 .       .  438
   ,     -
  81). 
2)     III   ,      -
         
 ,         
       .   -
,     , , ,     
 ,            
        24   ,     -
  .  ,     ,    
          -
82)
. 
         
 :       , 
       ,  -
   ,   .  , -
,       ,   
  ,      -
. 
  ,  ,  - ;  
,    ,       
 ,        -
,      ,  -
,      ,   Economist,   -
      ,       . 
  ,            -
    -
81) .   ,         105. 
82)  ,   ,   ,     
        .    
   ,        ,   
       .    -
    (Labour Defended against the Claims of Capital [London, 1825], p. 23   
). 

 XXIV.   . .   ., . . 439 
 .   , ,     ,    
,           
 ; , -,        -
        ,   -
 ,    ,     -
       . 

 .       .  440
   
    
     ,      (   
. .),     .       , -
      .   
         .   -
         . 
   (, . I, . III, 3, b),      -
             
       .     
  ,        -
,     ,   , -
.            , . . 
    ,        . 
            -
 .           ,  
 ,     ; -    -
 .           
   ,     ,      
      .  ,    
         ,   
  , ,     ,   . . 
      ,     -
  ,   . 

 XXV.     
W. Leatham (  ) Letters on the Currency. 2nd ed., London, 1840: 
 ,       1839 .  528493842 . . (  -
     1/5  ),   ,  -
    ,  132123460   (. 5556).      
  ,      ,   (. 3, 4).   -
     (!)  ,     ;   
     ,        
 (. 8).       (  )   -
  ,       , ,   , 
   153 ,        ...    -
       14  (. 11).      
 ,            -
 ,             -
.  ,       ,   -
   ,       (fictitious)      -
 , . . ,  ,        -
   ,  ,       .  ,  
            (. 4344).  J. W. 
Bosanquet. Metallic, Paper, and Credit Currency. London, 1842:   .   -
  (         , 
  ),        3  . .,    -
      200000   (. 86). { 1889 .  -
    76183/4  . .     300    251/2 -
 .  . .}      (currency),   -
,            (. 9293).  
   ,            
  , ,         .   
        1839 .     -
       ,   528 , . .  1056  . 
.,  3  .     ,    ,  
,              
     18  . .  (. 93). 
     : 
           ,   
     

 .       .  442
       ,     ;   
      .      , . .   
,    ,     ,    
   -     .  -
   ,         -
 ,  ,    ,      
    ,     .   -
        .   ,  
,  ,    ,      
      ,          
      ,         
   (An Inquiry into the Currency Principle, p. 87). 
Ch. Coquelin. Du Credit et des Banques dans l'Industrie. Revue des deux Mondes106, 1842, t. XXXI [p. 797]: 
           ... 
           -
.    , ,   ,        
 ,      ,     -
       ,   .     
,           .      
   ,    .       
  ,      .   
        ,      . 
       ,   -
 , ,      .  -
  (. XIX)   ,       -
    ,      
 ,   ,       .    
          -
  ,   ,     -
.        .     
       .  
,        ,    
      ,    

 XXV.     
       -
      .    -
  .   ,      
  ,         .   
,     , ,    
 .  ,  ,   ,     
   ,   . 
 ,   ,     . 
 ,       ,    
  ,        -
         .   -
      .       
   ,      ,  
  ,        , 
  ,   ,  . -,  
      ,   -
    .    ,  ,    -
    ,        
    .  ,     -
   ,        -
  .    ,     -
,          -
  . ,     ,   
  . 
 (        ) -
               
    :     ,    
 ,  ,   ,     
  ,         
  ,    . . 

 .       .  444
 ,  ,      , 
    ,   ,   , , 
   ,     ,    . 
    ,    ,       
        .   -
      , -,   -
             
   ;    ,      , 
 ,      
   ;        
,            
;     ,     ,   -
,       ,   .  
       ,       -
   .        -
           .   
   . 
          -
,     . 
 ...       :.. 1)    ,   
    ,      ,    -
. 2)          ,     
 ...    ,      (currency)
.       ,   ,   ,  -
;        . Tooke. An Inquiry into the Currency Principle
, p. 36, 37.       . XXVIII*. 
Reports of Committees, vol. VIII. Commercial Distress, vol. II, part I, 18471848. Minutes 
of Evidence.  (    Commercial Distress 18471848107.)  
           -
          21 . ( . , 
* 
.  , . 486. . 

 XXV.     
 ,  4636  4645.)    ,   
,    ,      -
 .    ,       . -
        .  ,   ʰ 
     ,        
 5%.      ,    
 ,   ʰ    ,   ;    
    2030  ( ,  901904, 905, 992). 
     ,       -
. 
      ,         -
 ;     ,   ,      ,  -
       .  Fullarton. On the Regulation of Currencies. 2nd ed., London, 1845, 
p. 38.        (. 51). 
    : J. W. Gilbart. The History and Principles of Banking
. London, 1834: 
         (invested capital)  ,  , 
 (bankiag capital) (. 117). ,  ,    : 1)  
, 2)   , 3)  .  -    -
 100 . .,      100 . .   4%,        4 . 
. .  ,  -      (I promise to pay  
       ),          
 4%,      100 . .,        4  ;  -
,  -       100 . .  ,   
       21  ,  ,      
    ,   .         ,   
    ,    (. 117).     
       .   -
  ,         .   -
   (. 118). ,    ,   
  (. 146).  ,   ,      
.        .   -
    ,       (. 119). ,  -
           ,  

 .       .  446
        ,     .    -
                , -
     (. 119120). 
   , , : 
            
         .   
           . .    
    (. 123, 124).   ,    ,  
  ,          .     
    .         -
 ,       .      
        ,      
 .      ,      ,  
      (. 124). 
    : 1)    
.         ; -
       . 2)  . 
       ,        
   ,      ,    (. 127). 
          .      
           .   -
   (. 134).      . ,   -
,   .            , 
  ,       ... ,   , 
    .    ,     
       (. 137, 138).   ,   
,    ,   ,     -
   ,   ;    .  , -
,        ,     9/10   
      .  ,       -
    ,     ,       
  .         ,    
    (. 172).       .  -
      ...      
 ,   

 XXV.     
   (. 174, 175). ,    ,    , 
  ,    .  -   100 . .    
,     ,          100 . .      .  
            ,     
  ,       (. 180181). 
The Currency Theory Reviewed etc. [Edinburgh, 1845], p. 6263: 
 ,  1000 . .,      ,      -
   .       ,        . 
,        1000 . .       -
   .  ,        -
         ... ,  ,  -
    (  ,    !)   -
 3  . .,   27 .      -
 (a run on the banks),       ,    ,    -
     .     1000 . .,       
,      ,         , 
     1000 . .      ,    ,     
. 
{  ,    1834 . ,  
,   ,   .        
    ,   ,       . 
       ,     
,           
   ,        .  
 ,             
 ,        18451847 .  
 ,    .       
  . 
  1842 . ,      -
  1837 .,  .      -    
    ; 1845 1846 .   -
 .  1843 .      108. 

 .       .  448
         ,   -
 .      ?    
 300  ,        -
.       ,      
     ,     -
,   .    ,    , -
    ;  ,    , 
    ,       1844 .   -
  , . .       ;  -
   !      ,   
 1059 Commercial Distress, 1848/1857,  ,   1846 
1847 .   ,  75  . .,     
 ,          
  . 
         . 
        ,  
      .     , 
  ,  , .     :  1844 . l3/4 
23/4%,  1845 .    3%,       5% ( 
1846),     31/4%   1846 .     -
    .     -
   ,   . ,     -
,       ?       , 
  ,  ,    ?    
             -
           ? 
       109      
,           
,       ,    
    . 

 XXV.     
     1846 .     -
     ,     .  -
,   ,           
  ;    -
:    9  [. .]    .    71/2 -
       ,    -
       ;  ,  -
            
,         ;    
         ,  
.   ,     1847 .   331/2%, 
  ,     ,  7%;    -
    (61/2%, 6%),       
,      .    
       7%,     10%,  , 
         -
      ;      
         ;  -
       ,  
     1844 .110,   ,   -
,  25         
,    .        -
   ;         
, ,  ,      -
    ; ,     -
      ,       
,         5%,     1848 .  
     ,    1849 .   -
   ,        -
   

 .       .  450
,        1857 .  . .} 
I.           1847 . 
 ,     1848 .   , 
   23  1847 .,       , : 
    .............. 93 824 217 . . 
     ..........................................1 358 288   
   .................................... 19 579 820   
 
 ................ 114 762 325 . . 
II. Manchester Guardian111 24  1847 .      
- ,      ,    , 
    ,     ,   
  ,   : 
             -
       -.      , -
   . ,   ,     .  
    , ,   ,    -
    . 
  ,    ,      ,  -
  ;             
,           . ,  , -
          ,      .   
 ,       ,     
       .       -
,      -  .   
   .       ,      -
   .    ,   ,  
  ,  , ,      ,     -
      ,  ,       
       .    :   ,    -
          ?     
      ,         -
112,          

 XXV.     
       .     ,     -
,         ,       -
              
 -113. 
{       ,     
           .   ,  
        ,    
    ,    .   
 ,              
         ,    
 .  . .} 
III.     Commercial Distress, 18471848,  : 
    1847 .      ,   
        .      
,            ,  
,  ,      ,     
,       ,         
.    ,        . ,  
     ,           
 ,   . ,    -
   ,      ;     
     ;       .  
   ,     ,      
 , , , , -  . . .   
    ,    ,    ,   
   ,       ,    - 
.      ,        -
 ,     (. 26, 27). 
  18441847 .  ,   ,     
  .         -
  : 
  1847 .            (to 
starve their business),         (. 42).   

 .       .  452
       ,   8%,   , -
    (. 66).      ,   ,  
 ,             ,  
        (. 67).  (:)    -
,          -
 (  )     (1847 )? (:)   ,      
-      .  ,     , ,   
  ,   .        -
  ,   ;          
      . (  -
    . . D. 18481857.)    -    31 
   .          
     ;  22   31  -
       .         
 . -     (. 43, 44). 
     ø (   , ø  ʰ): 
 1846 .         ,      -
.      ,         -
;       ,         ,  -
  (. 159). 
. ,    , ,    -
      : 
       9/10      ,     
,      ,       ... ,    -
         ,  -
  (. 53). 
 . 
( 5092.)      (  )?  (. , -
      ):  ;  
 ,   ,        .  ( 
5094.)          ?  ,     
...    ,       ,    
  ,   ,   l1/2  2   .  ( 600.)  ,    
   ,  

 XXV.     
     ;            
  ,  ?  (. ,  );    -
  ,   .  ( 601.)        -
    ?  ,      ,    
  ...       . 
,   --   1847 .   Ҹ 
(    -   ): 
   ,            . -
            ,    -
,     ,    ,      ,    -
,         . ,        
   60007000  ;         -
     ;    ,       -
;  , ,   ,      ,  , 
       ,     ,     
,     (. 78).    -     -
 ;     ,  ,      - 
,          ,     ; -
       ...      
,          ;..   10000  15000 . 
.,    ,        ;  
    1%       ,       -
    ;       ,  -
        , . .,    -
,     .    , , ; -
        (. 79).  ( 786.)  ,  -
  ;      :     -
    ;        200000  ; . . -
   ,           -
,         200000 ;     -
 ,           200000 -
 ;      ,       ,  
     ,        , 
   .           -
  600000  .  ( 971.)   

 .       .  454
,        ( )      -
         ,    
         -; ,     
    ,        -
. 
IV.  1848 .          
1847 .  ,    , , , -
   1857  (Minutes of Evidence, taken before the Secret Committee of the H. of 
L. appointed to Inquire into the Causes of Distress etc.. 1857;  : . D. 
1848/57114).     Union Bank of Liverpool, - , , -
 , : 
(2444.)  1847 .    ,      -
                 
. , ,  ,          
    . , ,  ,      
  ,    .     . 
(2500.)  ,   ,  ,  ,      -
    ?...     , ,     .     
   ,   ,  , ,       .  (2506.) 
,  ,      ,       -
   ,  . 
(2512.)      .     , 
   ...  ,   ,     
.  ,         ,     -
,     .          
,   ...       ,       
     .   ,    ,     -
 . 
(2516.)     - . -        
   ;      ,      , -
     . 
(2533.)  ,           . -
  ,         ?  -
    ,       ,   
 .       .  (2534.)  ...    
  . 

 XXV.     
 ,         sauve qui 
* 
peut ,             
  ø,   , ø  ʰ: 
(1262.)   ,     ,        
,    1%  2%       .   -
   ,     ,  ;     , 
   ,  . 
V.      - , ,   -
 ,       1857 .   
 ( . . 1857): 
(4330.)   ,      6 .,     5 ;   
    6 .,     5 . 
          -
   .        1857 .  -
      1847 ! 
* 
 ,  . . 

 .       .  456
   
  ; 
     
     ,       
 .            
    - ,    ,     
   . ,         
         ,   -
    ,  ,   ,   -
,      .        -
     .   ,      
1816 .         ,     
   27 ,     .       
  ... ,           
  ... ,     ,  ,   
    ,      
      (The Currency Theory Reviewed. Edinburgh, 1845, p. 3234). 
   1845 .   : 
             
...      al pari* ...     
  , -  .      ,    
,    ,    ...   ,      -
    ,         
  ( , . 36). 
          , ,   
 ,     prima facie**    (J. G. Hubbard. 
* 
  . . 
** 
  . . 

 XXVI.    
The Currency and the Country. London, 1843, p. 4041). ,     -
  ,          -
        5 .  { ,    , 
  ,    .  . .}     .   
     ,      ,     
         ,     
      ,   4%  6%.    -
   ,    ,      ( , . 
42).     ,..          
,        ,      
   ,             
               -
 (. 68). 
          1847 
1848 .      18461847 .    -
 . 
     ...         
     ;     .   
      ,      . ,  
   , .      ; -
   ,       ,  ,    -
       ,    ;    -
 ,    ;          
  ;      .      
 , ,       ,      (. 74, 75). 
     .    
Ҹ ; 
     ,     .       
           .   
  500000600000 . .,         ,    
 ,              -
,    (. 81). 
 . ø ; 
[1664.]    ( 1848 .)       .  
( 1763.)   ,  

 .       .  458
   ,       ;    (the 
alarm),   . 
 1847 .       9  . .   -
  .   71/2       11/2   
 (. 245).  ,   , : 
[3800.]  23  1847 .            
  114752225   (. 312). 
        .  : 
[3846.]   ,   ,        , -
 ,    -, -,  ,       
    ... ,      ?      
  ,     ,    -
 .  [3848.]    ,      8  . .,   
 ,       ?  ,    . 
     .   - . ,   
   : 
   ,     1844 ?  7% .    
1847 ?  9%.            ?  
.        1844 ?  83).    , ,  -
  (1844 .)      . ,  ,    -
         7%  9%, ,  ,   
  ,        ?   
.  ( 43564361.) 
- ,  ,     -
       1847 : 
(4605.)          ,    ; -
     ,      ;    , 
,  ,         
83) . .   ,          -
  ;   1844 .       ,    
 free of Income Tax [   ] . , -
             .  . . 

 XXVI.    
      ,          -
,             ,  
      . 
   : 
(4691.) ,         12 ,     
       ,      . 
       ,  : 
           1847 .  -
,    ,         , -
       (. 5451). 
  ,     : Report from Select 
Committee on Bank Acts, communicated from the Commons to the Lords, 1857 ( -
   . . 1857).      - ,  -
       currency principle115: 
(3635.)  ,    ,        ,   
   .     ,       
   ?   ,     :    
,   . (3636.)       ,  -
   ?   ,   .  (3637.)     
  ,     ?  . ,   -
     ;   ,     ,    
 ,           .   
 ,   ;          
. , ,      ;       -
     ; ,   ,    ,   
    .  (3638.)      ?  ,  
;    . ,      ,     ; 
                  -
.   ,         . 
       currency principle.  -
,  ,       - , 
       .    

 .       .  460
,     ?    ,  
     ,      .    
       .   
  .   :      , 
, ,    :      , -
 ,      ?   , -
      , . .  ,   -
         ,  
     ?        
:      ,       
            . . -
  ,      , 
             . 
          ,     
 , ,   ,     . 
,   = 1000  .      -
   ,     -.    
 .     .   1000 . .  -
   ,      , ,   . -
     1000 . .   ,     -
  ,        .   -
   .     , 1000 . .   
,   .   ,      -
   ,   -   ,   -
 ,         .    ,  -
       . 
 ,       ,   -
.      ,    ,  
     ,   ,     -
   .       -
-

 XXVI.    
            ,  -
    .        -
   ,     .   -    , 
   .        -
       .      :  
      ?   , 
         -
  ,    ,       
    .    -
  , -     ,       
      ;     ,    
   ,      currency principle,   
,         -
          . 
    , alias*   ,  ,  
  ,    10%   ,      
. 
(3653.)         :    
(!     ,  ,  ! -
,         ! -
 ,    ,     . , 
 , -       ,   -
    ,      !) 
      .     , -
       ,      -
   .         
    1847 .       (18551856);    
,      , 
* 
 . . 

 .       .  462
    ,     .   ,    ,  
    , 
. .    la .   ø     
     , . D. 1848/57: 
(1324.)     ,     ,   
  ,      ,  ?   ,    
 .       ,      (to the 
knowing men).  (1325.) He             
   ?  ,   ,   -    -
   . 
Voila  que parler veut dire*. 
             
 .     ,      quid pro 
** 
quo .      1847 . (      - -
  , -   ,     ) -
   :  ,    , -
    ,    , -
    ,     
   ***      .   -
,   ,      -
, ,        
 , . .    .       
      .      ,  
        ,   
.    ,     , -
   ,   .        
   -     ,  -
     .    ,   
   ,    ;   
  
* 
    . . 
** 
   (:    ). . 
*** 
.  , . 453454. . 

 XXVI.    
  ,   .   , 
  1847 .           
  , . .       
1844 ;       ,    -
 ,    ,     18471848 . -
 .      .     , 
 ,     ,   
       ,  -
,   , ,  -
 ,      , , 
    . . ,   ,    120 .  
,  ,      60 .,  60 ., -
 ,          .   -
              120 .,    
  ,     ,      . 
     ,      (floating 
capital)              -
.           
  (a moral sense of the enhanced value of his money).    -
           
   (    ). -
     ,        
.          -
         ,    
   ,   .        
           
. 
  ,   1847 .     
:   331/2%,   441/2%,      4%,   
() 471/2%,   551/2%,     5%,   5%,   551/2%,  -
 5%     

 .       .  464
51/4% 51/2% 6%,   5%, 51/2%, 7%,   710%,   75%.    -
   ,        
 . ,    ,     
1847 . ,     ,      
      ,    -
       .       
     . 
      1856 .,     ,  
       ,  -
   ,    ;         
 1857 .,     . 
   [. . 1857] 
(3722.) ,        ,  -
  . -,      ; -, 
      ,         
;     ? ,    . 
,  , , ,     . , 
        ,  -
      ,      
 . 
(3724.)            
     ;    ,    -
     ,     ,    ,   
  ,  . 
      ,     :     
    ,    ,  -
     , . . ,     
 . .  -         -
,       ,     -
.      ,      
.    ,      -
.  !   

 XXVI.    
       ,   
   ,  dunghill aristocrat*. ,    
         ,  -
   ,        -
.      ,       (  -
  )           ,   -
      . 
(3718.)       ,     
    ,     , -
 ,      .      ,   13   -
      45  120   .     
 ,      ;     , 
      ; , ,    
    ,     ,      
         . ,   , 
     , ,  ,  ,     
       ,     . 
       !   
     ! -,   ,   
       , -
,   ,     ,  -
   ,      
 !         
     ,  ,        
      ?    
  ,    ,        -
,  ,  , ,     -
       .  , -
       ,   -
  , , ,     
* 
   . . 

 .       .  466
    . ,      -
     45  120 .     , 
 ,         
      ? -,   
       17921815 .,     ,  
  ? -,    ,    
  ?  ,       .  -
       ,     -
         ,  
     .       -
 ,            -
? - , , ,     (   
, -, )     .    
   , . .     
  ,          
    ? 
  ,     ,  
  ,       .   
   ,      .   -
  ,   1847 .       
.   ,   ,        
,    . 
   ,        
 ,    ,    -
: 
(3728. :)  , ,   ,        
;      ,      ? 
     -   . 
(3729.) ,     710%;        2%  
7%  8%      ,   ? 

 XXVI.    
(         
  ,         -
 .        ,   
 .  ): 
-,       ,     
 ;        . 
(,     ,   .    ,  -
  ,    ,    ,   ,   
 .) 
  ?  -  ?..       -
. 
(!            
        .     -
  .     ,     
,      ,     .  
       .) 
         ?       
;      ?    ,      ,  
    . 
   ,       -
     ,   .   . 
  ,     
       ;     
 ,       ,   -
 ,   , ,   . ,     
   ,      ,      -
            ;  
       . ,   
   ,    ,    -
  ;      ,   ,    -
 . 

 .       .  468
        (   -
    ,  ), -  -
 ,       . 
(3730. :)  ,    ,     -
   ,     ?  (:) ,   
 -  -           -
  ,   ,      ,   . 
     - ,      -
         , -
   ,   ,       -
            ,  
 -     . 
(3732.)         1844 . ,     
     ;  , ,       9   10 , 
   6%  7%,      16 ,      
 34%? (     ,   -
    ,  ,     .) 
   ,   ...    ,    ,   ,    -
 ,  ,     1844 ;  ,     ,     , 
   , ,   ,       ,  -
    ,        . 
,  ,     , : 
(3733.)   , ,      5  ,     -
         16  . .,  ,  -
       3%  4%,        ,  -
      ?   ,     
   ,    ,      . 
    :        -
     ,       
        

 XXVI.    
 .        . 
(3736. :)  ,  (   Your Lordship*) ,      
 . (       ;    .) 
    ( )   , ,    , 
     ?  (:) ;     , 
    .  ?..          
 ,    ,    . 
    ,          -
     . 
(3737.)  ,  ,  ?  ,  ,  
 ,     . 
   . 
  ,      ,    
 .  ,         
 ,     (3740, 3741).   ! 
(3742.)       ?  ,       
 ;  ,      . 
 ,          ,   -
         ,    .  
 , -   ,       . 
        ,    -
      . 
(3743.)        ,  ,   ,  
1825, 1837  1839 ;            -
 ?             
. 
            -
 ,    ,       
* 
  . . 

 .       .  470
  [] .       ,    -
  , ,    ,     
  .           
          . -, 
     ,      -
  ,         
      . 
{        . 
 ,    -,    ,  ,  
   ,    . ,   ,    
     ,      (3729),  
   ,          
  (3730).       (3736),    
          (3743). 
    -   ,   ,      -
  ,  ,     ,   , 
         ,   ,   
 . 
           -
     ,   ,     
,   .  ,   ,   -
.        ,      -
.       ,        
  ,     .     
  ,        , -
    .        ,    -
           -
  ,          
    .      ,   
   ,      -
  . 

 XXVI.    
  ,       -
,     :   ,   -
      ,     
,  , currency?         
 ,        .    ,  
    . 
           ,  -
    ,   .    -
    ,     ,      
.      , ,    -
,    . 
    ,       . .,      
 ,         .     -
.       ,     , 
 . ,     ,    
;         ,  
.     ,    ,       
  ,   ,    . , ,   
 ,   . 
     ,     .   
-.        -
,      ;         .   
         ,     
,     ,         - -
 : , , .          . -
 -     .      
,      ,     .  -
         ,    -
 ,            
 ,   ,    . ,     
     

 .       .  472
  ,  ;      . 
  ,          ,  
   ,           .   
  - -         -
      (    116  ),   
   ,        ,   -
     ,   . 
,  . XXXII       :    -
    ,       
  ,      ;    , , -
,         ,  
            ,   
       .    . XXXIII:   
,      ,  ,    -
,  .     ,   . -
    ,    ,     
.  - ,    ,    
  : 
. . 1857:    ,   . .  5139. 
,        . XXVIII*.  . .} 
(3744.)      ,        -
?  ( :)     ,     (capital 
consists of various commodities, by the means of which trade is carried on);   ,   -
 .  ,  ,  ...   ;  ,   
 . .  . 
(3745.)          ?  ,    
   . (    )...     
        ;    
,     ()   - ,   
* 
.  , . 499501. . 

 XXVI.    
,     ,  ,   ;   ,  
      ;   ,       
.  (3746.)    :       ,  -
   .      ?  (3747.)  .  ,   
 .      , ,  ,    ;   
    ,     .  (3748.)   
  ,          ?  
. (3749.)            ?  
;    ,    ,      (-
,      ),    ... 
(3750.) ,   ,    ,    -
,     ,      ?   
   .        ;  ,  
  ,      . 
(       ,  ,    -
       ,   -
,        .) 
(3751.)         ?      ,  -
    .   ,       
,      ,       ,  
   . 
(              -
,    .        , 
  -        .) 
  ,      (  ,   - ,    , 
  );      (,       
   ,    )      . 
(3752.)               
.       ?  .  (3753.)     ,   -
                 -
?       ,  .  (3754.)  ,    
   ;      

 .       .  474
,      ,       ,      -
            ?    (!),  -
         ,        -
 (  ; ,     , 1844  1845 .,   -
)       ,     . 
 (3755.) ,  ,            
  ?   ,  ,  ,   ,   -
  (    1844 .        
        );      
 (there may be a coincidence of time).  (3758.) ,   ,   
               ,  
 ,    ,   ?      ,     
  ;    ,   ,       -
...             ,   
    . 
    .        -
   .    ,       
   .    ,  ,    
.     ,       ?   
   ,  -       ? 
     ,  -        
   ?    ,       
,   . .,            
, . .    ,     ;      -
 ,           . 
(3760.)          ?   -
   ,     ,  ,    (   
    ),         
   . 
(3763.) ( :)    , ,   ,  ,  -
    ,        ,   . .. 
  , ,     .     -
,  ,  ,   ,     . 

 XXVI.    
 ,             
        , ,  , -
  , -  : 
(3805.)        ,    ,   
          (,   -
   ,  ,    ,      
,    ,  ).    ,     
. 
(3819.)        . 
. .   .        ,      
. 
(3834.)   ,    (   1847 .)     
      . 
(3841.)             
( ),           -
   ;     ,         -
,     ,        . 
     ,       -
  3755. 
(3842.)       . 
            -
 .         -
.     .   ,    -
    .    ,    
 ,     .     -
,            1844 .117 
.       ,         
 . 
(3859.)           ;    
   . 
, ,         ,  -
   .    18441845 .,    -
,    ,       
  - 

 .       .  476
    .   (     -
    ,      ),     
 -,    .     -
 -        
.               . 
(3889.)       ,        . 
(3896.)     ,     ,    
 1840 :           -
     .      ...    
              , 
      . 
 .  ,       
,           14  . ., -
, , ,          
.         ,   
,        (   -
    ),        
 ,     ,    
     ,  ,  , 
     ,     
    ,     -
 .        ,  -
 ,        -
            . 
 mala fides*     : 
(4243.)  ,   ,         ,  
      ,          
 ?       -
* 
 . . 

 XXVI.    
        ...    ,  
    , ,  ,         
  , . .   . 
(4245.)    ,      -   30  -
,  ,      ,    . 
(4246.) ,         ,    ; , 
    ,    ;          ?  
    ,   ,        -
,      . 
    ,     84). 
84)               
XXXII [. .]. 

 .       .  478
   
  
   
 ,        ,   -
: 
I.     ,    -
     ,      -
. 
II.   . 
1)         ,   
  .       -
: 
.        . 
.    85).     ,   
   2).   ,    , . .   
     ,  , 
          .  -
      .   ,    
        . 
85)          1812 . 106538000 ;  1818 .  
101205000 ,    ,      ,   
1812 . 2837712000 ;  1818 .  9665030000 . ,    -
  1818 .     1812 .  3:1.      
...  ,          -
   (The Currency Theory Reviewed etc., p. 65).    1833 .   
1843      300 ,   ;   
      21/2 ;    1833 .   36035244 . 
.     1843 : 33518544 . . ( , . 53).      
    100 . .      ,    
 420 . . ( , . 55.      ). 

 XXVII.       479
.    . 
2)     ,   ,  -
 ,        . (  
,               
   .)   ,   -
    :   ,      
 ,        ,    
   86). 
III.   .  ; 
1)       , -
     .     ,  
  ,  . 
2) ,           -
       ,   
    (  -
 )    ,     
      .   -
          
. 
3)       -
,   ,       -
,   .       
     , . .   (   
           -
 ,          -
 ),           , . . -
     ,       
    ,        
     .  ,   
(   
86)     ,     ,  
 ,      . Economist, [15 ] 1845 ., . 
238. 

 .       .  480
  , ,      )   
   ,      
 , . .      ,   -
         -
,     .     -
    , ,      -
       .      
 ,      -
    ,       -
 ,     ,  -
  .   ,    -
        ,     
    ,     -
,   . 
   ,      :   
     ,     
  ,     ;      -
,     ,    ,  -
        ,   
      . 
{  ,     , ,  ,   -
 ,       -
.   ,        
   ,     
     . ,   
   ,        .   
   ,     -
      ,     ,   
  .      -
,  ,      ; ,  
  

 XXVII.       481
            
  .      ,    
         -
 .       -
         .   
       , , , , 
      .    -
    .    
         .  -
  ,    ,       -
,          -
     .      
,           United Alkali 
Trust,        - 
.            -
         5  . ., -
   .       -
,        . 
  (floating capital)      . .   
    .       6 -
  .     ,    -
  ,      -
      , .  . .} 
         -
        , -
 prima facie*        . 
        .      
       
* 
  . . 

 .       .  482
.     ,   
   ,     ;  -
        ,    
 .        . 
IV.      ,     -
         -
   ,       ,  
 ,       ,  
 ,        -
        87).  -
,         . 
 ,         , -
   .       , -
      .    
,          -
 .      ,   
.           -
,   , , ,      -
. {          -
.           -
   ,   !  . .}      
  ,    
87) , ,  Times118      ,  1857,   -
      .     , 
   ,   ,     ,    
     (Tooke. An Inquiry into the Currency Principle, p. 79). 
,         ,     
  ,         -
              ,  
         ( , . 136).  -
,   . .    ,     .   
   ,     ,    - -
  (Economist, [20 ] 1847 ., . 1333). 

 XXVII.       483
  . ,       -
   ,    -
.         ,     -
    .     -
       .   
    ;     
, ,  ,         
,         
          -
     , . .   -
,      .      -
      ,   -
   ;        
   .        , 
         ,    
 ,     .      
  ,      -
   ;         
 ;        
        ,   -
     . 
    ,    ,  -
   ,   ,    , , -
       .     
      ,     
 ,           
, . .        . 
 ,          
         
        

 .       .  484
.   ,     -
,     ,       -
,      .  ,   
       -
  ,         -
        . -
  ,    ,  -
         -
,      ,     -
. 
            -
        -
.         ,  
,  ,    , ,    ;  
         -
. 
  : 
          
,   ,   ,    , -
    ,    ,    
   - ,      
   -,  , ,  
  ,       
.     ,      
      -
,       , ,   
      ,   -
88).          
 ,          
      -
88) Th. Chalmers [On Political Economy etc.. Glasgow, 1832]. 

 XXVII.       485
    .      -
   , ,      -
   . 
    :   ,  -
   ,     , 
            
  ,    ;     -
      ;     -
           -
    . 

 .       .  486
   
   ; 
    
     ,     89), 
  ,          -
89)        ,    -  . 
390 [ , . 444]: The. business of bankers, setting aside the issue of promissory notes payable on demand, 
may be divided into two branches, corresponding with the distinction pointed out by Dr. (Adam) Smith of the 
transactions between dealers and dealers, and between dealers and consumers. One branch of the bankers' business is to 
collect capital from those, who have not immediate employment tor it, and to distribute or transfer it to those who have. 
The other branch is to receive deposits of the incomes of their customers, and to pay out the amount, as it is wanted tor 
expenditure by the latter in the objects of their consumption... the former being a circulation of capital, the latter of currency
 [ ,           , 
      ,   - ()  -
         .     
  ,     ,       ,  -
    ,    .      ,  -
         ,      -
...    ,     ].  Tooke. Inquiry 
into the Currency Principle. London, 1844, p. 36.     the concentration of capital on 
the one hand and the distribution of it on the other [ ,   ,   
,  ],   administering the circulation tor local purposes of the district [ -
    ]. ( , . 37.)        -
    :       .  -
      ,     -
, . .            .  , -
             ,   
 ,  ;     ,    .  
     ,         -
     (currency).         
  ,    ;       -
 ,          (J. G. Kinnear. 
The Crisis and the Currency. London, 1847 [p. 34]). 

 XXVIII.     
  ,     ,   
(moneyed capital   ),     . 
  ,   ,   (),   
  , ,    -
   ;      , -
    ,     
,  .      ,   
  .         
 ,          . 
,     ,    -
  ( )     ,    
. ,           
      ,       
    ,      -
  ,           -
   ,       ,  
 . ,    ,      -
       , ,   , -
    , . ,     
       ,     -
  ,       ,     
     ,     
  ,            
 .         : 
1)    ; 
2)      ,     
 ; 
3)        , -
          . 
  1)    , . .   ,  
     

 .       .  488
  (currency),      .    
    ,        ,  
            -
          .  -
 ,      ,       ,   , 
 ,   ,         
,      ;     .   
,    , ,       , , 
 ,           
;    ,       -
       ,      -
.  ,          
 ;       ,   -
        .     , . . -
   ,    ; ,     
   ,     ,   5 
 10 .           -
              , 
      .           
,   ,         
    (,       
 )       ,    
      ,        .  
       .    -
        (, . II, 
. 1119),         .    
      ,    -
 ,      ,    -
,       . , ,  -
    ,    ,   ,  -

 XXVIII.     
      ,   . 
,  ,     ,  -
    . 
,        
           
  .       ,    -
    ,   .   , 
      (        
  )     ,    ,  
    .        
 (), , ,        
    .      ,   -
   ,   .      -
     , , ,      
            ,   -
  . 
           
               
 ;    ,       -
. ,       ,   
      (,  ), -
            
        ,      -
,        , ,  
  [],     , 
     .      
       ( )  
,   ,       . - 
,          ,    
  ,      ,   ,  -
, 

 .       .  490
 ,        . 
  2)      ,     
 .          -
 ,  ,           -
   ,          
       (, . 
I, . III, 28, 2, ).   , currency,      
, . .           -
          ,  -
   ,  ,    , 
,           -
.          -
      ,        -
 .          
  . 
  3),       ,   
        .    
 ,  ,   ,    -
   ,          
       .   
,       ,     , 
   ,      , ,  -
     ,   .      
       . ( ,  
,   120,    ,   
      .) 
  ,  ,     -
   .       
 ,          -
  .       . -
  

 XXVIII.     
.     ,      -
  .     -
 ,      ,    , 
  ,      .    
 ,    ,   -
          ,   -
        .     -
  :    ,     , 
    ,     .  -
            
        , -
         .   
       , ,  -
,         ,     
  ,   ,        -
 . 
  ,       ,  
  ,  . 
   ,    ,  -
    ,          -
     .     -
   ,    ,  
         ,  . 
   ,  ,      
,     .   ,  
      ;     
          -
      ,    .    
        . 
         (full),   II  
( ) 

 .       .  492
,    ,    I ( ) -
 . 
         ,  
   ',         (, . II, 
. I).           
      ,    . 
     ; ,    ,   -
    , . . ,          . 
  ,      , ,  ,    
           -
 ,       , ,   -
  .        -
   .         , 
    ,       . .  -
           ,   
   ,     ,  
      .   -
 ,        ,  -
. .     , . 398*. 
    ,     :  ,   -
,     ,    , 
         ,   -
 (   . , 1859, . 83, 84121).
     .   I ,  
,     ;    ,  -
 . ,    II     -
     ,      -
. 
   ,    ,     
 , 
* 
.  , . 454. . 

 XXVIII.     
   ,    I,  ,  
   II,   ,  .   , -
     ,    .: 
              
  90). 
  ,       ,   , 
90) A demand for capital on loan and a demand for additional circulation are quite distinct things, and not often 
found associated (Fullarton. On the Regulation of Currencies. London, 1845, p. 82.   . 5).    
,   ,      (. .   )    
          .     
 ,   ,      .   -
   ,    ,  ,    , 
         -
 ,          ;  
      ,    ,   -
    ,  ,   ,  , 
    . ,  ,   ,    , 
      ;  , ,      
  .    ,     ;  ,   
,     ,    .  ,   
      ,    ,   -
  ,    ,    -
,       , , ,       
   ,           
 ,       ;     
    ,        , . .    -
           ,  
      . ,      18331840 .,  
       ,    ;      
,      . 3  1837 .,       
       ,  ,    
       17022000 . ., ,      
     ,          ,  
17076000  !   ,  4  1833 .      18892000 . 
.       ,        , 
   972000  ! (Fullarton,  , . 97, 98).     - 
,   , ,    ,  demand for pecuniary 
accomodation [   ]    demand tor gold [  ] ( , 
  .  ).       (     -
   )     (),        -
 . ,    ,       
  .               
  ,        ,     
,         .       -
 ,    ,     .   -
   ,             -
    (Report on Bank Acts. 1857. Evidence  241, 500). ,    
   . 

 .       .  494
        ,    -
.     ,           
  ,          
,         ,        , 
     .     ,    
    .   , , ,    
      ,       , -
       ,   :  , -
, ,   ,   ,   .    
      ,    , -
           . 
    ,     , .   
   ,   ,     ,   -
,        ,   ,   
    .      
   ,  ,      -
         ,   
   . ,        -
  . 
    ,      ,    
         , 
         .     
   ,   . 
      ,    ,  
 securities          
 ,    ,  .   securities 
   , -

 XXVIII.     
       . ,      
( 90, . 435)* ,     (securities),   
  ,    , -
   ,       ,  
           , -
   ;         -
,        , . .      
       ,      
  . 
, , ,     .    
?         , -
 , , ,    .      -
    ?           securities, 
. .  ,     .       
?  ,    ,     
 ,    . , ,     -
,     .        .   
   ,     .   ,     
 ,          , 
 .    ,      
 ,        "   
  ,           .  
      ,    ,  
  ,   , . .  .  ,   -
      .      
        ,  , ,  
 .          ,   
   ,     ,     
           . 
      
* 
.  , . 493. . 

 .       .  496
     ,   ,   -
     ,    . 
 ,        .  , -
  ,  ,  , ,     -
        , ,     
    ,     , -
  ,       ? 
 ,        -
   , ,   ,    -
.    .     ,   -
,   ,     .   ,    
       ,   .  -
 ,      7  10  . ., ,  -
        .   -
,        ,    ,     
. -,       ,   ,   
     . -,       
  ,    ,   ;    -
       ,    , 
 ,         ,     
,     .      ,   
    ,      -
,           ,      
  .      ,    
      . , 
      ,    ,  ,    
    ;      ,   
. ,    ,   ,   ., a mere 
question of capital* ,  a question of money**, 
* 
   . . 
** 
  . . 

 XXVIII.     
     .  ,      -
,     , ,   -
 ,    question of capital,     .  a 
question of money   ,       -
. 
    (    ,     -
   )   ,         -
 (Fullarton, . ., . 131). 
    ,     .     
 ,             
     .      -
   ,  -    -
,        . , -
,        -
    1847 . 
(3846. :)       (stocks)   ,     , 
  ,       ,    ;  -
, -,             ,   
      ?       -
 ,    ,     .  
(3848.)    ,      8  . .,    , 
      ? ,    . 
      . 
   ,   
    ,     ,  
      ,    -
,         vice versa* (Fullarton, . 121), 
,           -
  ,  
   ,    ,   -
   ,  
* 
 . . 

 .       .  498
        ,  , -
        (. 129). 
    , ,      -
 ,  
     ,     . 
,            
  ,         , -
  . 
,         ,    
           
     (     ,   -
         , 
  , . 112)       , -
    ,         
 . ,    ,   , -
       ,     
        122. ,    
 ,    ,      ;  
          ;  
   ; ,        
    -  ,    ,  
            
   .        
,      ,     
           -
.         1)   
     , 2)     . 
    (. 143): 
     ,        -
     -

 XXVIII.     
   ,     ,  ,    
   ,      ,      
  . 
       ,     ,  -
, , ,  ,     -
 ,     ? 
 ,   ,         -
,      ,   , . .    . 
,        ,   , 
         ,    
   ,      .    
   . 
-:       ;        
  ,       .  ,  
  ,   . 
( ,   ,     ,    . Fullarton, 
. 97.) 
,    ,     , ,  
     ,      ,    
  ,    ,   ,  , -
   . 
-:   ,     ,       , 
     ,   .       
 .      (    
 ). 
                 
    ?91) 
{     .       . 
 .             , 
    
91)             ,   -
,   .          . XXVI [ , 
. 470472].  . . 

 .       .  500
 .           ,  
    ,         
      . 
 .       ,    
 ,       , ,     -
 .         ,   -
 ,        ,  ,  
  . ,   ,        
         ,  -
            
;   ,           
    .   ,  ,   
    ,       
  . ,        
 ,        (!), 
, ,      . ,    
       ,   
     ,        
  . 
 .              -
  .          -
       ; ,     ,  
   .     .   
   ,           
    ;         
 ,  ,        . -
,    ,      .    
   :        , 
  .            
,    ,        ,  
     -

 XXVIII.     
  .       ,   
 ,            , 
   . 
,           -
.                
,         .    
     ;         
    ,       .     
     ,     .   
  ,     , -
       .  . .} 
  ,  ,    ,   , 
               
    ,   ,      
,             
.  ,          
   , ,       ,   , 
,    .        , -
     -  ,     
 ,    ,      -
        ;      -
      . 
      ,   1)   
{, ,     ,   ,    -
,   .  . .}     ,  2)    -
           ( -
  ),          ,  -
          ,   ;  ,  
 ,            
   , ,   ,    ,   

 .       .  502
    ,        , , -
,      . 
    ,     , ,   
    ,        
 .     .     
        ,  ,  ,  
  .       ,    
,   ,    ,      -
  ,   .         , 
    ,  ,    , -
    ,        
  .            , 
       . 
          ,   
    ,      ,     
          ,   
      ; ,    -
 . , ,     ,  , 
  . .,    ,         
.      ,      ,   
,    , ,  ,     , -
  ,    ;      ,   
 ;    ,       
   ,    ,      
,       .   -
    ,         
    .        , 
 ,  ,        -
    ,       .   
    ,         
  

 XXVIII.     
,   . ,      -
 ,         ,    -
   .   ,       -
        ,    
       , ,    -
   . 
,   ,      , -
     , ,   -
  ,          -
        .     -
            
: 1)   ; 2)         
,           
         , ,  
   ,       
.   , ,      -
  (       ,  ,    , 
 ;   ,    ,    ,  -
 ),     ,       ,  
        ,   
   ; ,       -
     ,   .    
,          -
       ,   -
 prima facie*,     ,   . (   
,        , capital on 
loan),     ()         
 .          -
   ,     ,     -
 
* 
  . . 

 .       .  504
  ,    ,  ,   
     ,      
  .      ,   
     ,        
. 
           , 
          ,   
  ,   ,    -
 ,   .       
 ,     ,     
     ,    ,     -
 ,   , ,   , .     
  ,         
     ,        . 
     -  ,    -
   ,    1825 .,    ,     , -
 ,     , ,  ,        
  ,      ;       
    (  :       ),  
 ,      ,     
  (,     ),      
   (Fullarton, . ., . 130). 
       (, . I, . III, 3, b)  -
,            -
             .  
     ,   100  101.    -
  ,        -
:  ,  ,     . . 
 ,         
           -

 XXVIII.     
 (currency)  .     -  , -
 ,   . 
    :          
           ?  ,  
   . 
 ,       , ,  
    .      -
         , -
,    ,  .      , 
     ,    ,     ,   
  (      ,      -
   ).         -
      .    -
          ;   ,     
         ,    . 
       ( ),  ,    -
   -    .     
  , , ,   ,  
  . .;          -
 ;          -
   ,       . , -
 ,   . ,    
     .      -
. 






 
           -
   . .    ,  XI (., 1948),  XII (., 1952),  XIII (., 
1955).  10. 
2     : 1) First Report from the Secret Committee on Commercial Distress; with the 
Minutes of Evidence. Ordered, by The House of Commons, to be Printed, 8 June 1848; 2) Report from the Secret 
Committee of The House of Lords appointed to Inquire into the Causes of the Distress which has for some Time prevailed 
among the Commercial Classes, and how far it has been affected by the Laws for regulating the Issue of Bank 
Notes payable on Demand. Together with the Minutes of Evidence, and an Appendix. Ordered, by The House of 
Commons, to be Printed, 28 July 1848 [Reprinted, 1857].  11. 
3     : Report from the Select Committee on Bank Acts; together with the Proceedings 
of the Committee, Minutes of Evidence, Appendix and Index. Ordered, by The House of Commons, to be 
Printed, 30 July 1857; Report from the Select Committee on the Bank Acts; together with the Proceedings of the 
Committee, Minutes of Evidence, Appendix and Index. Ordered, by The House of Commons, to be Printed, 1 July 
1858.  11. 
4              
 .  1905 1910 .      . ,   
      ,   .   
          19541961 . -
 -   . . . .    (IV  -
),  I (., 1954),  II (., 1957),  III (., 1961).  11. 
5 Jahrbucher fur Nationalokonomie und Statistik (      -
)   , 


  1863 .  ;  1872  1890 .      ,  1891 
 1897 .      .  12. 
6      -  ,  
 70-  XIX .      .   ,   -
     ,      , -
    ,      
.      ,    -
,    ,  ,     ,    
       ,     . 
          ,  -
        .  13. 
7 . W. Lexis. Kritische Erorterungen uber die Wahrungsfrage. In: Jahrbuch fur Gesetzgebung, Verwaltung und 
Volkswirthschaft im Deutschen Reich. Jahrgang V, Heft I, 1881, S. 87132. 
Jahrbuch fur Gesetzgebung, Verwaltung und Volkswirthschaft im Deutschen Reich (   
,       )   , 
  1871 ;      1877  1912 .    -
 .   . 
   ,         
    .  14. 
8        ,   Nuova Antologia di scienze, lettere ed 
arti. Roma, 1883, Aprile, p. 509542. 
Nuova Antologia di scienze, lettere ed arti (  ,   )  -
 -     ,   
1866  1878 .      ,  1878  1943 .       .  21. 
9     I  ,   XI   IX  -
      .  22. 
10       II   .  (.  ,  24, . 
2324).  23. 
11       ;    . 
      ,   ;     -
.  25. 


12        - :      -
    ໻,    Neue Zeit  3, 1887, S. 123 127. 
Die Neue Zeit ( )  -   -, -
    1883   1890 . ,   1890   1923 .  . 
   1883 .  . ,   1917 .   1923 .  . .  1885 
1894 .       ,      
           .    
90-           .   
      ,   -
.  25. 
13 .  ,  23, . 223225.  33. 
14 . G. Ramsay. An Essay on the Distribution of Wealth. Edinburgh, 1836, p. 184.  46. 
15     XVIII . , ,     -
  ,   ,    ,       -
 . , ,  ,         -
,         , -
 .        . . , 
            -
.    .     II   ( ,  
24, . 1920).  46. 
16   1849 .      .  ,   
      ,     
            
 ,        .   
        .     - 
 (.  ,  4, . 65185).  47. 
17 .  ,  23, . 232.  47. 
18 .  ,  23, . 179, 726728.  48. 
19 .  ,  23, . 545552.  52. 
20 .  ,  23, . 344345.  52. 
21           ,     
   


    (. . .   .  III, ., 1961, . 
2529).  55. 
22 .  ,  23, . 327330.  58. 
23 .  ,  23, . 528539.  59. 
24 .  ,  24, . 330335.  80. 
25 .  ,  24, . 284285.  81. 
26 .  ,  24, . 330346.  84. 
27 .  ,  23, . 230231.  85. 
28 .  ,  24, . 332.  86. 
29 .  ,  23, . 335336.  90. 
30      : A. Ure. The Philosophy of Manufactures: or, An Exposition of the Scientific, 
Moral, and Commercial Economy of the Factory System of Great Britain. Second edition, London, 1835.  
92. 
31 .  ,  23; . 618.  95. 
32          Theorie des loix civiles, ou Principes 
fondamentaux de la societe. Tome II, Londres, 1767, livre V, chapitre XX.  97. 
33 .  ,  23, . 336337.  97. 
34      -     (-
  ),   1844 .     -
   ,        
   .  97. 
35 .  ,  23,  VIII, . 242311.  98. 
36 Killing no murder (     )    , -
       XVII .,     , 
 Killing no murder.  ,  ,    - 
,     ,   ,    .  
102. 
37         .      
          .  103. 
38 .  ,  23, . 302.  105. 
39 .  ,  23, . 265266.  107. 


40    : A. Ure. The Philosophy of Manufactures: or, An Exposition of the Scientific, Moral, and 
Commercial Economy of the Factory System of Great Britain. Second edition, London, 1835; Ch. Babbage. On 
the Economy of Machinery and Manufactures. London, 1832, p. 280281.  116. 
41 . R. Torrens. An Essay on the Production of Wealth. London, 1821, p. 28 and sqq. (. . .  
 .  III, M., 1961, . 6073).  119. 
42 . D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation. Third edition, London, 1821, p. 131138. 
 119. 
           (1815, 1822  
1828 .),            -
.        -   -
    1846 .          
     .  119. 
44     ,      -,  
   8  1847 .        1  1848 .  
      .    .  ,  23, 
. 293 295.  120. 
45 Ch. Babbage. On the Economy of Machinery and Manufactures. London, 1832, p. 280281.  126. 
46 D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation. Third edition, London, 1821, chapter II.  127. 
47 .  ,  24,  III      .  
130. 
48      18611865 .        -
      ,      
 -          ; 
         .  -
    ,      .  
1862 .            ,  75% 
     -       
.     ,     60- 
.  134. 
49 .  ,  23, . 586  .  145. 
50   1848 .     ,   , 
   . 


     1848 .      -
.           -
       ,   ,   
-        .   
              
   ,     , -
    .        
         .    -
   3  1848 .     .  147. 
51 
. Rodbertus. Sociale Briefe an von Kirchmann. Dritter Brief: Widerlegung der Ricardo'schen Lehre von der 
Grundrente und Begrundung einer neuen Rententheorie. Berlin, 1851, S. 125.    
         .  II, ., 1957, . 
6281.  151. 
52      : A. Smith. An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations. Vol. 
I, London, 1776.  154. 
53 .  ,  23, . 53.  154. 
54 
            
  (. . .   .  III, ., 1961, . 355).  
173. 
55 .  ,  23, . 232  .  175. 
56     .     (IV  ). .  4.  
184. 
57    (settlement laws)    1662 .   ,    -
          .  , -
,   ,      ,   -
            . -
   ,     ,  
       .  191. 
58     . . : Einleitung zur Geschichte der Mark-, Hof-, Dorf- und Stadt-Verfassung 
und der offentlichen Gewalt. Munchen, 1854; Geschichte der Markenverfassung in Deutschland. Erlangen, 1856; 
Geschichte der Fronhofe, der Bauernhofe und der Hofverfassung in Deutschland. Bd. IIV, Erlangen, 1862 
1863; Geschichte der Dorfverfassung in Deutschland. Bd. III, Erlangen, 18651866; Geschichte der 
Stadteverfassung in Deutschland. Bd. IIV, Erlangen, 18691871. 


L. H. Morgan. Ancient Society or Researches in the Lines of Human Progress from Savagery, through Barbarism 
to Civilization. London, 1877.  194. 
59 .  ,  23, . 97.  194. 
60 D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation. Third edition. London, 1821, p. 60 61.  
196. 
61     : D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation
. Third edition, London, 1821, p. 6061; H. Storch. Cours d'economie politique, ou Exposition des principes 
que determinent la prosperite des nations. Tome II, St.-Petersbourg, 1815, p. 7879 (  .  . . 
  .  II, ., 1957, . 92).  200. 
62 Th. Corbet. An Inquiry into the Causes and Modes of the Wealth of Individuals; or the Principles of Trade and 
Speculation Explained. London, 1841, p. 4244.  200. 
63    Observations on certain Verbal Disputes in Political Economy   
    Principles of Political Economy. London, 1820, p. 75.  210. 
64 D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation. Third edition, London, 1821, p. 36 41.  
222. 
65 
Servum pecus imitatorum (  )     imitatores, servum 
pecus! ( ,  !)   ,  I,  19.  222. 
66         ,       
          (. . .  -
 .  II, ., 1957, . 183 197).  223. 
67 . Th. Corbet. An Inquiry into the Causes and Modes of the Wealth of Individuals; or the Principles of Trade and 
Speculation Explained. London, 1841, p. 100102.  229. 
68        (. . .   . 
 II, ., 1957, . 440474, 547550).  233. 
69        ,    
I   (.  ,  23,  XXIII, . 659).  243. 
70 Hinc illae lacrimae! (   !)         
  ,  I,  .  246. 
71 .  68.  246. 


72 . W. Roscher. System der Volkswirthschaft. Band I: Die Grundlagen der Nationalokonomie. Dritte, vermehrte 
und verbesserte Auflage, Stuttgart und Augsburg, 1858,  108, S. 192.  247. 
73     .     II     (. 
. .   .  II, ., 1957, . 215228).  247. 
74 Profit upon alienation (  )     (An Inquiry into the Principles 
of Political Oeconomy. Vol. I, London, 1805, p. 244),       
     .        
 (. . .   .  I, ., 1953, . 89).  253. 
75 .  ,  23, . 327328.  253. 
76 .  ,  23, . 327328.  253. 
77 D. Ricardo. On the Principles of Political Economy, and Taxation. Third edition, London, 1821, chapter VII.  
260. 
78 [E. West.] Essay on the Application of Capital to Land, with Observations shewing the Impolicy of any Great Restriction 
of the Importation of Corn. By a Fellow of University College of Oxford. London. 1815.  265. 
79 Th. Chalmers. On Political Economy in connexion with the Moral State and Moral Prospects of Society. Second 
edition, Glasgow, 1832, p. 8889 and sqq.  269. 
80 .  ,  23, . 404.  288. 
81 .  ,  24, . 100114.  293. 
82 --    1602  1798 .    
         -
  (  )      -
 -   ,     . -
          . 
         ( ),  
   .     ,   
,  ,      ,   
         .  336. 
83 .  72.  337. 
84 .  ,  23, . 528539.  338. 


85 . W. Roscher. System der Volkswirthschaft. Band I: Die Grundlagen der Nationalokonomie. Dritte, vermehrte 
und verbesserte Auflage, Stuttgart und Augsburg, 1858,  60, S. 103.  356. 
86 .  43.  360. 
87 .  82.  362. 
88 .  74.  362. 
89     ,     ,  -
  .        ,  . 
 ,   ,    ,    ,     
    ,    .  363. 
90      : Der sechste Teil der Bucher des ehrnwirdigen Herrn Doctoris Martini 
Lutheri. Wittembergk, 1589, S. 296, 297.  364. 
91         XV   ,      
   ,        : 
 ,    ,   ,      
   , ,   .  365. 
92 
[J. Massie.] An Essay on the Governing Causes of the Natural Rate of Interest; wherein the Sentiments of Sir William 
Petty and Mr. Locke, on that Head, are considered. London, 1750, p. 60.  365. 
93 
I. H. . . Geschichte der Technologie seit der Wiederherstellung der Wissenschaften bis an Ende des 
achtzehnten Jahrhunderts. Band I, Gottingen, 1807, S. 70.  369. 
94          La Voix du Peuple    
    Gratuite du Credit. Discussion entre . Fr. Bastiat et . Proudhon. Paris, 1850. 
La Voix du Peuple ( )     ,    
 1  1849  14  1850 .  379. 
95 The Economist ()         , 
    1843 ;    .  394. 
96    .     ,       
   ( 88, S. 420421)      
 .  398. 
97 The Daily News ( )    ,   -
;        1846  1930 .  401. 


98 . [J. Massie.] An Essay on the Governing Causes of the Natural Rate of Interest; wherein the Sentiments of Sir 
William Petty and Mr. Locke, on that Head, are considered. London, 1750; D. Hume. Of interest (1752). In: 
Hume, David. Essays and Treatises on several Subjects. A new edition. In two volumes. Vol. I, containing Essays, 
moral, political, and literary, London, 1764 (  .  . .   . 
 I, M., 1953, . 355360).  413. 
99 New-York Daily Tribune (-  )   ,   1841 
 1924 .  4050-          .  
 1851   1862 .    .         
  .        1848 1849 .    
  ,          
   .        
   .       New-York Daily Tribune  
            -
.        .  424. 
100 ø. ,  I,   (   ).  433. 
101      .  ,  12, . 462463.  434. 
102 . [Th. R. Malthus.] An Essay on the Principle of Population. London, 1798, p. 2526.  435. 
103     : An Act for vesting certain Sums in Commissioners, at the End of every 
Quarter of a Year, to be by them applied to the Reduction of the National Debt (Anno 26 Georgii III, Regis, cap. 
31).  436. 
104          ,    -
 ;       -
 .  436. 
105      : J. St. Mill. Principles of Political Economy with some of their Applications 
to Social Philosophy. Second edition, vol. I, London, 1849, p. 9192; H. Ch. . Principles of Social 
Science. Vol. III, Philadelphia, 1859, p. 7173; W. Roscher. System der Volkswirthschaft. Band I: Die 
Grundlagen der Nationalokonomie. Dritte, vermehrte und verbesserte Auflage, Stuttgart und Augsburg, 1858,  45. 
 438. 
106 Revue des deux Mondes (    )    -
-   ,     1829 .  442. 
107 .  2 (1).  444. 


108    -      (1833 .)   
      .     
  ,     ,  
            -
    .         -
             
(18391842),       .  447. 
109  (consignatio,   ,  )   -
    ,    ()     -
  ()      .  448. 
110       1844 . .  ,  XXXIV   
     1844 .  449. 
111 The Manchester Guardian ( )    ,   -
  1821 .,     (),    .  
450. 
112 -     (  ),      ; 
   .  450. 
113 -    ,     .  451. 
114 .  2 (2).  454. 
115 Currency principle (  ),   ,     
,     .   ,     
      .      -
            -
             
.      ,     
          
.           XIX .  -
      (  1844 .)      
            
(.   ,  XXXIV       
1844 ).  459. 


116       .  472. 
117 .  110.  475. 
118 The Times ()       , -
    1785 .  482. 
119 .  ,  24, . 3241.  488. 
120 .  115.  490. 
121 .  ,  13, . 88.  492. 
122 .  ,  13, . 132134,  23, . 155156.  498. 

 
 
 (Alexander),   -
 ,  , -
      XIX 
.  455. 
 (Anderson),  (. 1692 
1765)    -
,     . 
 366.
 (384322  . .)   
 ,   -
    -
,   ; 
    -
  -
 ,   -
 . 423, 425. 
 (Arnd),  (17881877)  -
  , -
   . 
 398.
 
 (Babbage),  (1792 1871) 
    , 
 .  116, 126. 
 (Balzac),   (1799 1850) 
   -
.  46. 
 (Bastiat),  (1801 1850) 
   , 
    
   .  
164, 379. 
 (Baker),    -
,  5060-  XIX . -
 .  101, 103, 136, 138, 
140. 
 (Baynes),    -
   ;  
1857 .      
  .  136, 137. 
 (Bekker),  (1785 1871) 
  ,   -
   (, -
,   .).  423. 
 (Bellers),  (1654 1725)  
 ,  -
    ;  
    
.  314. 
 (Bentinck),  (18021848) 
   , 
,  ,  -
.  458. 
  (Bernal Osborne),  
(18081882)   -
 , ,  , 
 

 
 ( ) 
(18521858).  149. 
 (Bessemer),  (1813 1898) 
    , -
,    
    .  
81. 
 (Biedermann),  (18121901) 
     -
,   ;  
60-  -,  
Deutsche Allgemeine Zeitung (1863 
1879).  86. 
,   . , -
. 
 (Bosanquet),   
(18041877)     
,    -
      
 .  407, 441. 
 
 (Verri),  (1728 1797)  
  , 
     -
.  306. 
 (Vissering),  (1818 
1888)    -
  ,  -
  .  349, 
351. 
 (Wolf),  (18621937)  -
  , -
   -
.  20, 21, 24. 
 (Woolf),  (17661837)  -
   .  110, 
111. 
 
 (Hamilton),  (1743 
1829)   ,  
 .  434. 
 (Gardner),   -
     -
 XIX .  452. 
 (Garibaldi),  (1807 
1882)   , -
,  -
-   
.  25. 
 (Hegel),    
(17701831)   -
   , 
 ,  -
   -
;   . 
 15, 55.
 III (17381820)   -
 (17601820).  436. 
ø (Gurney),  (1786 1856)  
  .  452, 455, 
457, 462. 
ø (Goethe),   (1749 
1832)      
.  433. 
 (Gilbart),   (1794 
1863)     , 
     . 
 373, 396, 445447.
 (Hodgskin),  (1787 1869) 
    ; 
    -
    -
 ,   
   . 
 428, 438.
 (  ) (658  
. .)    .  
222. 
 (Greg),   (1795 1875)  
  , -
.  119, 120. 
 (Grey),  (1799  1882)  
  , 
,    (1846 
1852, 18551858  18611866)  
  (18541855).  102. 
 
  (Dante Alighieri) (1265 
1321)    .  
25. 
 (Jevons),   (1835 
1882)    -
  ,  -
   -
 .  13. 

 
 (Gilchrist),   -
 ;    -
    .  
81. 
 (Jones),  (1790 1855)  
  ;  
     
[   -
,        
    
.  291. 
 (Disraeli), ,  -
 (18041881)   
   , 
   ,   -
 XIX .   , 
  ( -
) (1852, 18581859  18661868), 
- (1868  18741880). 
 458.
 (Donizetti),  (1797 
1848)    -
.  25. 
    (Dureau de La Malle), 
    (17771857) 
    .  115. 
 
 (   ) 
(234149  . .)   -
   ,   -
  .  
364, 423. 
 (Cayley)   , 
  , 
    
 ;   -
     
   1847 .   
    -
  1857 .  468. 
 (Cairnes),   (1823 
1875)    
  ;   
   .  422. 
 (Curtis),     
   
    - 
  40-  XIX .  429. 
 (Kincaid),  (1787 1862)  
 ,  50-  -
     . 
 102.
 (Kinnear), . .    
   , -
    1847 .  486. 
 (Kiesselbach),   
     -
 XIX .  360. 
 (Coquelin),  (1803 1852)  
  , 
  .  442. 
 (Corbet),    
  XIX .  181, 
187, 200, 229, 337. 
 (Cotton),  (1786 1866)  
 ,  
  (18441845),  
    
(1821 1865).  458. 
 (Custodi),  (1771 1842) 
  ,  -
    
XVI   XIX .  306. 
 (Campbell),  (1779 1861) 
    
 ,    -
  (18501859), - 
( ) (18591861).  101. 
 (),   (1793 1879) 
   -
 ,   -
     -
 .  126, 164, 
438. 
 
 (Lexis),  (1837 1914) 
     
,   -
 .  1214. 

 
 (Linguet),    
(17361794)   , 
,   , -
     -
   -
 , , -
,    -
     -
.  97. 
 (Lister),  (. . 1802 .)  
 ,  -
   .  454, 492. 
 (Leatham),   (1815 
1889)     -
 , ,  . 
 441.
 (Law),  (16711729)  -
    -
,    
(17191720);   -
    -
 ,   
.  485. 
 (Loyd),  ,  -
 (17961883)   -
,  ,  
,    
  .  
461 470, 472477. 
 (Locke),  (16321704)  -
  -, 
;  , -
    -
  .  365, 387, 
394, 395, 398, 400, 413. 
 (Loria),  (1857 1926)  
    
,   
 ;  
.  2125. 
 XIV (16381715)   
 (16431715).  115. 
 (Luzac),  (17231796)  -
 ,   . 
 350.
 (Luther),  (1483 1546) 
  ,  
-
 ()  ;  
 ;   -
  1525 .   
    -
   .  364, 381, 433, 
434. 
 
 (. 550500 .  . .)  -
 ,    
 ;  -
  28    , 
     
.  423. 
- (MacCulloch),   
(17891864)    
,  -
  ,   -
.  74, 196, 246, 261. 
 (Malthus),   (1766 
1834)   , -
,   -
 ,  
,  -
  . 
 43, 46, 52, 55, 185, 210, 217, 435.
 (Marx),  (18181883) (-
 ).  3 26, 150, 194, 
330, 427, 472, 480. 
 (Massie),  (.  1784 .)  
 ,  
   
.  365, 387, 394, 395, 397, 398, 
400, 413. 
 (Maurer),   (1790 
1872)     
,   
    -
;      -
  -.  
194. 
 (Meynert),  (1833 1892) 
  ,   
.  4. 
 (Menger),  (1840 1921)  
  , 
    -
 -

 
  .  13. 
 (Mill),   (1806 1873) 
     
-,  -
   .  
428, 438. 
 (Moliere),   ( 
 ) (16221673)  -
  .  25. 
 (Mommsen),  (1817 
1903)     
;      
 . 360, 423. 
 (Morgan),   (1818 
1881)    -
, ,    -
 ,  -
.  194. 
 (Morris),    
   1848 .  458, 
497. 
 (Moore),  (. 1830 1912)  
 ,  I -
;      -
  I    -
  ;  
  .  6. 
 (Muller),   (1779 
1829)     
,   
  , 
   
;  
  . .  392, 
436, 437.  
 (Nasmyth),  (1808 1890) 
  ,  
 .  109. 
 (Norman),   (1793 
1882)    -
,      
 ,  , -
     
;    -
  (1821 1872).  459 
461, 470. 
 (Newman),   
(17971842)   -
   .  306. 
 
  . ,  , -
 . 
 (Odermann),   (1815 
1904)   ,   
  .  344. 
' (O'Conor),  (1804 1884)  
    
, .  424. 
 (Opdyke),  (1805 1880) 
  , -
 .  398. 
 (Ord),   (1834 1902) 
  .  107, 108. 
 
 (Palmerston),   
,  (1784 1865)  -
  ,   
  ,  1830 .  
  ,   -
   ;  -
  (1830 1834, 18351841 
 18461851),    
(1852 1855)  - 
(1855 1858  18591865).  102. 
 (Parmantier),   
(17371813)   , 
      
.  115. 
   (Pereire),  
(18061880)   , 
,   
,  1852 .    -
    -
  Credit Mobilier.  485. 
 (Petty),  (1623 1687)  
    
,   
   

 
 .  365, 387, 394, 395, 398, 400, 
413. 
 (Pease),    
.  444, 458. 
 (. 522  . 442  . .)  
 ,  -
 .  425. 
 (Pitt),   (1759 
1806)    
,    ; -
 (17831801  18041806).  
434436. 
 (  ) (23 79 
. .)   -, -
    37 . 
 115.
 (Poppe),    
(17761854)   ,  
    .  369. 
 (Price),  (1723 1791)  
 ,   -
-;  . 
 434 436, 438.
 (Proudhon),   (1809 
1865)   , -
  ,   -
,    -
.  47, 379381, 390. 
 
 (Ramsay),  (1800 1871) 
  ,   -
   
  .  
46, 52, 306, 397, 416, 417. 
 (Russell),  (1792 1878)  
  , 
 , - (1846 
1852  18651866).  457. 
 (Redgrave),   -
   .  112, 146, 
148. 
 (Radcliffe),   
(18261884)   -
,   
(18621867)   (18751877) 
 ;   
     -
-
   (1869 
1883).  108. 
 (Ricardo),  (1772 1823)  
 ,  
   
 .  12, 21, 45, 53, 
74, 119, 127, 196, 200, 201, 217, 221223, 
246, 260,261, 264266, 273, 284, 285, 
356, 357, 472. 
- (Rodbertus-Jagetzow), 
  (1805 1875)   
    
,   
 ;  -
   -
 .  11, 12, 151. 
 (Roy),      
.  396, 399. 
 (Roscuer),   -
 (18171894)   -
 ,   
,   -
    -
 .  247, 337, 356, 438. 
 
 (Simon),  (1816 1904)  
 ,  -
   ,  -
  .  104, 106, 
108. 
 (Senior), Haccay  (1790 
1864)    -
 ;  , 
    
.  41, 52. 
 (Siemens),  (1826 1904) 
  ,   ;  
    -
   1856 . -
  ,  -
    -
   .  81. 
 (Smith),  (17231790)  -
 ,    
 -

 
   -
.  154, 209, 210, 217, 234, 247, 
261, 356, 361, 364, 421, 436. 
 (Smith),  (. 1818 1874)  
 ,   -
    -
     -
,     
.  105, 106. 
 (Steuart),  (1712 1780)  
  ,  
   -
,    
.  253, 362, 400. 
 (Say).   (1767 1832)  
   
,   -
    
 .  306. 
 
 (  ) (. 
185159  . .)   -
 -.  246. 
Ҹ (Turner),    -
,     , 
   XIX ,   
.  453, 457. 
 (Thomas),   
(18501885)    
  .  81. 
 (Torrens),  (1780 1864)  
  , -
 ,   -
   . 
 45, 46, 52, 119, 389.
 (Tooke),  (17741858)  -
  , -
     
,    ; 
    
.  389, 396, 406, 407, 441, 442,444, 
459, 482, 486490, 493, 496, 497, 503. 
 
 (Wilson),  (1805 1860)  
    -
 ,   -
  Economist;  1853 
1858 .   
( ); , 
   . 
 486, 493.
- (Wilson-Patten),  
(18021892)   -
 , ,  -
;  .  103. 
 (Weguelin),    
, ,  , 
    
1857 . - 493. 
 (West),  (17821828) -
 ,   -
   -
 ,   
 .  265. 
 
 (Feller),   (1800 
1859)   ,  
 .  344. 
 (Fireman),  (.  1863 .) 
  ,   -
,   ;    
  .  16, 19, 20, 26. 
 (Fullarton),  (17801849) 
   , 
     -
  ,  -
  .  445, 486, 493 
499, 503, 504. 
 (Fairbairn),  (1789 1874) 
  ,   
.  102. 
 
 (Hubbard),   
(18051889)   -
 , ,  -
 (18591868  18741887);  
  

 
   1838 .  456. 
 (Henderson)   -
    
    XIX .  
146. 
 (Hodgson),    
,   -
   40-  XIX .  
452, 453. 
 (Horner),  (1785 1864)  
    -
;   (1833 
1856),      
.  101, 102, 109, 137, 140. 
 (Hullman),   (1765 
1846)    , 
      -
.  349, 351. 
 
 (Child),  (1630 1699)  
 -, 
  .  436. 
 (Chalmers),  (1780 1847) 
     
 ,  
.  269, 270, 484. 
 (Chapman),    -
  , ø  o  
  XIX .  472. 
 
 (Cheve),   (1813 
1875)    
  .  379. 
 (Cherbuliez),   
(17971869)   , 
 ,  
     
.  173. 
 (Shaw),   (1856 
1950)    
  ,  1884 .  
 .  13. 
 (Schmidt),  (1863 1932) 
    -
,     -
   , 
   , -
 ;  , -
    -
 .  1416, 21, 23, 26. 
 (Stiebeling),   -
    
,   , 
    I 
  ,  
     -
 ,  -
-   -
 ;   -
 .  25, 26. 
,   () 
(17661835)   , -
  ,   
 ;   
  .  
200. 
 
 (Engels),  (1820 1895) 
 326, 58, 68, 7987, 122, 133, 134,136, 139, 150, 166, 183, 194, 249, 250, 
286288, 330, 367, 368, 395, 401, 426, 
427, 441, 447 451, 457, 458, 470472, 
477, 480 482, 499501. 
 (. 341  . 270  . .)  -
  -
, .  363. 
 
 (Hume),  (17111776)  -
 ,  -
, ;    
,  , 
    -
  .  413. 
 (Ure),  (17781857)  -
 ,  , 
     -
.  92, 116, 425. 

 
   
* 
Anderson, A. An Historical and chronological 
deduction of the origin of commerce, from 
the earliest accounts to the present time. 
Vol. II. London, 1764 (, . -
    -
        
 .  II. , 
1764).  366. 
* Aristoteles. De republica libri VIII. In: 
Aristotelis opera ex recensione I. Bekkeri. 
Tomus X. Oxonii, 1837 (. -
 ( ).  : -
. .  . . 
 X. , 1837).  423. 
Arnd, . Die naturgemasse Volkswirthschaft, 
gegenuber dem Monopoliengeiste und dem 
Communismus, mit einem Ruckblicke auf 
die einschlagende Literatur. Hanau, 1845 
(, .   -
    -
   ,   
  . , 
1845).  398. 
Babbage, Ch. On the economy of machinery 
and manufactures. London, 1832 (-
, .    -
. , 1832).  116, 126. 
Bastiat, Fr. Gratuite du credit. Discussion entre 
M. Fr. Bastiat et M. Proudhon. Paris, 
1850 (, .  -
.   - .  
 - . , 1850).  
379381. 
Bellers, J, Essays about the poor, manufactures, 
trade, plantations, and immorality. 
London, 1699 (, .   
, , , -
  . , 
1699).  314. 
Bemerkung zu dem Aufsatze des Herrn 
Stiebeling: Ueber den Einflus der Verdichtung 
des Kapitals auf den Lohn und die 
Ausbeutung der Arbeit. In: Neue Zeit  
3, 1887 (   - -
:    -
     -
 .   Neue Zeit  
3,1887).  25. 
* 
  ,      ,       -
 ,       . 
       ,  .  -
 ,    . . 

    
Bosanquet, J. W. Metallic, paper, and credit 
currency, and the means of regulating their 
quantity and value. London, 1842 (-
, . . ,   
    -
    . -
, 1842).  407, 441. 
Cairnes, J. E. The Slave power: its character, 
career, and probable designs: being an attempt 
to explain the real issues involved in 
the american contest. London, 1862 (, 
. . :  ,  
  .  -
   , 
    -
. , 1862).  422. 
Carey, H. Ch. Principles of social science. 
Vol. III. Philadelphia, 1859 (, . . 
  .  III. -
, 1859).  438. 
Chalmers, Th. On political economy in connexion 
with the moral state and moral prospects 
of society. Second edition. Glasgow, 
1832 (, .   -
      -
    
.  . , 1832). 
 269270, 484.
Cherbuliez, A. Richesse ou pauvrete. Exposition 
des causes et des effets de la distribution 
actuelle des richesses sociales. Paris, 
1841 (, .   -
.     
  -
 . , 1841).  173. 
Child, J. Traites sur le commerce et sur les 
avantages qui resultent de la reduction de 
l'interest de l'argent. Avec un petit traite 
contre l'usure, par Thomas Culpeper. 
Traduits de l'Anglois. Amsterdam et Berlin, 
1754 (, .     
 ,    
  .   
  , -
  .   
.   , 1754). 
 436.
The City; or, the Physiology of London business; 
with sketches on change, and at the 
coffee houses. London, 1845 (,  
  -
;       -
  . , 1845).  
429. 
Coquelin, Ch. Du Credit et des banques dans 
l'industrie. In: Revue des deux Mondes, 
serie IV, tome XXXI, 1842 (, .  
    .  
 Revue des deux Mondes,  
IV,  XXXI, 1842).  442. 
Corbet, Th. An Inquiry into the causes and 
modes of the wealth of individuals; or the 
Principles of trade and speculation explained. 
London, 1841 (, . -
     
    ;  
    -
. , 1841).  181, 187, 200, 
229, 337. 
The Currency theory reviewed; in a letter to 
the Scottish people. By a banker in England. 
Edinburgh, 1845 (  -
.     
 . , 1845). 
 447, 456, 478.
Dureau de La Malle, A. J. Economie politique 
des Romains. Tome I. Paris, 1840 (  
 , . .   
.  I. , 1840).  115. 
Feller, F. E. und Odermann, C. G. Das Ganze 
der kaufmannischen Arithmetik. Siebente 
Auflage. Leipzig, 1859 (, . .  
, . .    
.  . , 
1859).  344. 
Fireman, P. Kritik der Marx'schen Werttheorie. 
In: Jahrbucher fur Nationalokonomie 
und Statistik, dritte Folge, Band III, 1892 
(, .   

    
 .   Jahrbucher 
fur Nationalokonomie und Statistik  
,  III, 1892).  16, 19. 
Fullarton, J. On the regulation of currencies; 
being an examination of the principles, on 
which it is proposed to restrict, within certain 
fixed limits, the future issues on credit 
of the Bank of England, and of the other 
banking establishments throughout the 
country. Second edition with corrections 
and additions. London, 1845 (, 
.    -
;  ,   -
     
    -
   -
     
.  ,   
. , 1845).  445, 493, 
495, 497499, 504. 
Gilbart, J. W. The History and principles of 
banking. London, 1834 (, . . 
    -
. , 1834).  373, 445447. 
Gilbart, J. W. A Practical treatise on banking. 
Fifth edition. In two volumes. Vol. I. London, 
1849 (, . . -
    . -
 .   .  I. -
, 1849).  396. 
[Greg, R. H.] The Factory question, considered 
in relation to its effects on the health 
and morals of those employed in factories. 
And the ten hours bill, in relation to its 
effects upon the manufactures of England, 
and those of foreign countries. London, 
1837 ([, . X.]  , 
     
      
.    -
        
    . 
, 1837).  119. 
Hamilton, R. An Inquiry concerning the rise 
and progress, the redemption 
and present state, and the management, 
of the national debt of Great Britain. Second 
edition, enlarged. Edinburgh, 1814 (-
, .   -
  ,    
   -
  .  
, . , 1814). 
 434.
*[Hodgskin, Th.] Labour defended against the 
claims of capital; or, the Unproductiveness 
of capital proved. With reference to the present 
combinations amongst journeymen. By 
a labourer. London, 1825 ([, .] 
    , 
  -
 .    -
    -
.  . , 1825). 
 428, 438.
Hubbard, J. G. The Currency and the country. 
London, 1843 (, . .  
  . , 1843).  
456457. 
Hullmann, . D. Stadtewesen des Mittelalters. 
Theile III. Bonn, 18261827 (, 
. .  .  III. 
, 18261827).  349, 351. 
Hume, D. Of interest (1752). In: Hume, 
David. Essays and treatises on several subjects. 
A new edition. In two volumes. Vol. I, 
containing Essays, moral, political, and literary. 
London, 1764 (, .   
(1752).  : , .   
   .  -
.   .  I,  
,   -
 . , 1764).  413. 
An Inquiry into those principles, respecting 
the nature of demand and the necessity of 
consumption, lately advocated by Mr. Malthus, 
from which it is concluded, that taxation 
and the maintenance of unproductive 
consumers can be 

    
conducive to the progress of wealth. London, 
1821 (  -
 -  , 
     -
     
 ,     
   
  . , 
1821).  213. 
*Jones, R. An Introductory lecture on political 
economy, delivered at King's college, 
London, 27th February, 1833. To which is 
added a Syllabus of a course of lectures on 
the wages of labor. London, 1833 (, 
.     -
,    -
   27  1833 .  
     
 . , 1833). 291. 
Kiesselbach, W. Der Gang des Welthandels 
und die Entwicklung des europaischen 
Volkerlebens im Mittelalter. Stuttgart, 1860 
(, .   -
     
   . , 1860). 
 360.
Kinnear, J. G. The Crisis and the currency: 
with a comparison between the english and 
scotch systems of banking. London, 1847 
(, . .    -
:    -
  . , 
1847).  486. 
Leatham, W. Letters on the currency. Second 
edition, with corrections and additions. 
London, 1840 (, .   -
 .  ,  
  . , 
1840).  441. 
Lexis, W. Die Marx'sche Kapital-theorie. In: 
Jahrbucher fur Nationalokonomie und Statistik
, neue Folge, Band XI, 1885 (, 
.   .   
Jahrbucher fur 
Nationalokonomie und Statistik,  -
,  XI, 1885).  12. 
Lexis, W. Kritische Erorterungen uber die 
Wahrungsfrage. In: Jahrbuch fur Gesetzgebung, 
Verwaltung und Volkswirthschaft 
im Deutschen Reich, Jahrgang V, Heft I, 
1881 (, .  -
   .   
Jahrbuch fur Gesetzgebung, Verwaltung 
und Volkswirthschaft im Deutschen Reich, 
  V,  I, 1881).  14. 
[Linguet, N.] Theorie des loix civiles, ou 
Principes fondamentaux de la societe. Tome 
II. Londres, 1767 ([, .]  -
 ,   -
 .  II. , 1767).  
97. 
Loria, A. Die Durchschnittsprofitrate auf 
Grundlage des Marx'schen Wertgesetzes. 
Von Dr. Conrad Schmidt. Stuttgart, 1889. 
In: Jahrbucher fur Nationalokonomie und 
Statistik, neue Folge, Band XX, 1890 (-
, .     -
    - -
 . , 1889.  -
 Jahrbucher fur Nationalokonomie und 
Statistik,  ,  XX, 1890).  
23. 
Loria, A. Karl Marx. In: Nuova antologia di 
scienze, lettere ed arti, seconda serie, vol. 
XXXVIII,  7, 1 Aprile 1883 (, . 
 .   Nuova antologia 
di scienze, lettere ed arti,  , 
 XXXVIII,  7, 1  1883).  21. 
Loria, A. La teoria economica della costituzione 
politica. Torino, 1886 (, . -
    -
. , 1886).  21, 22. 
Luther, M. An die Pfarrherrn wider den Wucher 
zu predigen. Vermanung. Wittemberg, 
1540 (, M.   -
    -
 . , 1540). 
 381, 433434.
Luther, M. Von Kauffshandlung und 

    
Wucher. In: Der sechste Teil der Bucher des 
ehrnwirdigen Herrn Doctoris Martini Lutheri. 
Wittembergk, 1589 (, .  
  .  : 
    - 
  . , 
1589).  364. 
Luzac, E. Hollands rijkdom. Deel III. Leyden, 
1782 (, .  . 
 III. , 1782).  350. 
Malthus, Th. R. Definitions in political economy. 
London, 1827 (, . . -
   . -
, 1827).  43. 
Idem. A new edition, with a preface, notes, 
and supplementary remarks by John Cazenove. 
London, 1853 (To .  -
,  ,   
   
. , 1853).  46. 
*[Malthus, Th. R.] An Essay on the principle 
of population. London, 1798 ([, . 
.]    . 
, 1798).  435. 
Malthus, Th. R. Principles of political economy 
considered with a view to their practical 
application. London, 1820 (, . 
.   , -
      
. , 1820). 210. 
Idem. 2nd edition with considerable additions 
from the author's own manuscript and an 
original memoir. London, 1836 (To . 
 ,   -
    -
     . 
, 1836).  43, 185, 217. 
*Marx, K. Das Kapital: Kritik der politischen 
Oekonomie. Erster Band. Buch I: Der Produktionsprocess 
des Kapitals. Dritte, vermehrte 
Auflage. Hamburg, 1883 (, . 
.   -
.  I.  I:  -
 
.  , . 
, 1883).  158. 
*Idem. Vierte, durchgesehene Auflage. Hamburg, 
1890 (To .  , 
. , 1890).  5, 10, 
11, 16, 20, 29, 33, 35, 41, 45, 47, 48, 52, 57, 
58, 59, 85, 90, 95, 97, 98, 104, 105, 107, 
145, 154, 157, 175, 178, 199, 243, 246, 253, 
254, 270, 288, 338, 349, 351, 440, 490, 498, 
504. 
*Marx, K. Le capital. Paris, 1872 1875 
(, . . , 18721875). 
 22.
*Marx, K. Capital: a critical analysis of capitalist 
production. Ed. by F. Engels. Vol. I 
II. London, 1887 (, . : -
   
.    . 
.  III. , 1887).  
3, 6. 
*Marx, . Das Kapital. Kritik der politischen 
Oekonomie. Zweiter Band. Buch II: Der 
Cirkulationsprocess des Kapitals. Herausgegeben 
von F. Engels. Hamburg, 1885 
(, . .  -
 .  II.  II:  
 .   -
 . . , 1885).  35, 
11, 12, 16, 22, 23, 29, 51, 57, 58, 8082, 
8486, 130, 178, 293, 295, 308, 316, 330, 
335, 339, 375, 488, 492. 
*Marx, K. Zur Kritik der politischen Oekonomie. 
Erstes Heft. Berlin, 1859 (, . 
   . -
 . , 1859).  199, 200, 
348, 492, 498. 
[Massie, J.] An Essay, on the governing 
causes of the natural rate of interest; 
wherein the sentiments of Sir William Petty 
and Mr. Locke, on that head, are considered. 
London, 1750 ([, .]   -
,   
 ;   
     - -
   . , 1750).  
365, 387, 394, 395, 397398, 400, 413. 

    
*Maurer, G. L. Einleitung zur Geschichte der 
Mark-, Hof-, Dorf-und Stadt-Verfassung 
und der offentlichen Gewalt. Munchen, 
1854 (Maypep, . .    
, ,   -
    . 
, 1854).  194. 
Maurer, G. L. Geschichte der Dorfverfassung 
in Deutschland. Bde III. Erlangen, 
18651866 (Maypep, . .  -
   .  I 
II. , 18651866).  194. 
Maurer, G. L. Geschichte der Fronhofe, der 
Bauernhofe und der Hofverfassung in 
Deutschland. Bde I IV. Erlangen, 1862 
1863 (Maypep, . ..   
,    -
   .  IIV. 
, 18621863).  194. 
Maurer, G. L. Geschichte der Markenverfassung 
in Deutschland. Erlangen, 1856 (Maypep, 
. .    
 . , 1856).  194. 
Maurer, G. L. Geschichte der Stadteverfassung 
in Deutschland. Bde IIV. Erlangen, 
18691871 (Maypep, . .  -
   .  
IIV. , 18691871).  194. 
*Mill, J. St. Principles of political economy 
with some of their applications to social 
philosophy. Second edition. Vol. I. London, 
1849 (, . Cm.  -
      -
   . -
 .  I. , 1849).  428, 
438. 
*Mommsen, Th. Romische Geschichte. 
Zweite Auflage. Bde IIII. Berlin, 1856 
1857 (, .  . -
 .  IHI. , 1856 
1857).  360, 423. 
*Morgan, L. H. Ancient society or Researches 
in the lines of human 
progress from savagery, through barbarism 
to civilization. London, 1877 (, . 
.     
    -
    . 
, 1877).194. 
Muller, A. H. Die Elemente der Staatskunst. 
Theil III. Berlin, 1809 (, . . -
   -
.  III. , 1809).  392, 
436437. 
Newman, S. Ph. Elements of political economy. 
Andover and New York, 1835 (-
, . .   -
.   -, 1835).  306. 
Observations on certain verbal disputes in 
political economy, particularly relating to 
value, and to demand and supply. London, 
1821 (    
     -
,    ,  
       
. , 1821).  200 
201, 209210. 
Opdyke, G. A Treatise on political economy. 
New York, 1851 (On, .   
 . -, 
1851).  398. 
Poppe, I. H. M. Geschichte der Technologie 
seit der Wiederherstellung der Wissenschaften 
bis an Ende des achtzehnten 
Jahrhunderts. Band I. Gottingen, 1807 
(, . . M.    
     
 .  I. ø, 
1807). 369. 
Price, R. An Appeal to the public, on the 
subject of the national debt. London, 1772 
(, .     -
   . , 
1772).  434. 
Price, R. Observations on reversionary payments; 
on schemes for providing annuities 
for widows, and for persons in old age; on 
the method of calculating the 

    
values of assurances on lives; and on the 
national debt. Second edition. London, 1772 
(, .    
,    -
     ,  -
    -
    .  
. , 1772).  435. 
Proudhon, P. J. Gratuite du credit  . 
Bastiat, Fr. Gratuite du credit. Discussion 
entre M. Fr. Bastiat et M. Proudhon. 
Ramsay, G. An Essay on the distribution of 
wealth. Edinburgh, 1836 (, . 
   . -
, 1836).  46, 306, 396397, 417. 
*Ricardo, D. On the principles of political 
economy, and taxation. Third edition. London, 
1821 (, .   -
    -
.  . , 1821).  
119, 127, 196, 200, 222, 260. 
*Ricardo, D. Principles of political economy 
and taxation. In: The Works of D. Ricardo. 
With a notice of the life and writings of the 
author, by J. R. MacCulloch. Second edition. 
London, 1852 (, .  
    
.  :  . -
.      -
 ,  . . -
.  . , 1852). 
 74, 196, 245246, 261.
*Rodbertus, I. K. Sociale Briefe an von 
Kirchman. Dritter Brief: Widerlegung der 
Ricardo'schen Lehre von der Grundrente 
und Begrundung einer neuen Rententheorie. 
Berlin, 1851 (, . . -
    .  
:     
     
 . , 1851).  151. 
*Roscher, W. System der Volkswirthschaft. 
Band I: Die Grundlagen 
der Nationalokonomie. Dritte, vermehrte 
und verbesserte Auflage. Stuttgart und 
Augsburg, 1858 (, .  -
 .  I:  -
 .  , -
  .   
, 1858).  247, 337, 356, 438. 
[Roy, H.] The Theory of the exchanges. The 
bank charter act of 1844. London, 1864 
([, .]   . 
  1844 . , 1864). 
 396, 399.
*Say, J. . Traite d'economie politique. 
Troisieme edition. Tome I. Paris, 1817 
(, . .    
.  .  I. , 
1817).  306. 
Schmidt, . Die Durchschnittsprofitrate auf 
Grundlage des Marx'schen Werthgesetzes. 
Stuttgart, 1889 (, .  -
      
. , 1889).  1416. 
Schmidt, . Die Durchschnittsprofitrate und 
das Marx'sche Werthgesetz. In: Neue Zeit 
 3, 4, 18921893 (, . -
      
.   Neue Zeit  3, 
4, 18921893).  16. 
*Smith, A. An Inquiry into the nature and 
causes of the wealth of nations. Vol. I. London, 
1776 (, .   -
    .  
I. , 1776).  154, 361. 
Steuart, J. An Inquiry into the principles of 
political oeconomy. In: The Works of Sir 
James Steuart, collected by General Sir 
James Steuart, his son. In six volumes. Vol. 
I. London, 1805 (, . -
    . 
 :    -
,     -
  .   . 
 I. , 1805).  253, 362. 

    
Steuart, J. Recherche des principes de l'e-
conomie politique. Tome IV. Paris, 1789 
(, .    
 .  IV. , 
1789).  400. 
Stiebeling, G. . Das Werthgesetz und die 
Profit-Rate. New York [1890] (-
, . .     -
. - [1890]).  25. 
*Storch, H. Cours d'economie politique, ou 
Exposition des principes qui determinent la 
prosperite des nations. Tome II. St.-
Petersbourg, 1815 [, .  -
 ,   -
,   -
.  II. .-, 1815).  200. 
Tooke, Th. An Inquiry into the currency principle; 
the connection of the currency with 
prices, and the expediency of a separation of 
issue from banking. Second edition. London, 
1844 (, .   
 ;   
     
    -
 .  . , 
1844).  389, 407, 441442, 444, 482, 
486. 
Tooke, Th. A History of prices, and of the 
state of the circulation, from 1793 to 1837. 
Vol. II. London, 1838 (, .   
    1793  1837 
.  II. , 1838).  406. 
Tooke, Th. A History of prices, and of the 
state of the circulation, from 1839 to 1847 
inclusive. London, 1848 (, .  
     1839  
1847 . . , 1848).  
396. 
Torrens, R. An Essay on the production of 
wealth. London, 1821 (, .   
 . , 1821). 
 4546, 119.
Torrens, R. On the operation of the bank 
charter act of 1844, as it affects commercial 
credit. Second 
edition. London, 1847 (, P.  -
   1844 .,   
   .  
. , 1847).  389. 
Ure, A. The Philosophy of manufactures: or, 
an Exposition of the scientific, moral, and 
commercial economy of the factory system 
of Great Britain. Second edition. London, 
1835 (, .  ,  
 ,   
   -
  . -
 . , 1835).  92, 116. 
Ure, A. Philosophie des manufactures ou 
Economie industrielle. Traduit sous les yeux 
de l'auteur. Tome I. Paris, 1836 (, . 
 ,   
.   -
 .  I. , 1836).  425. 
*Verri, P. Meditazioni sulla economia politica. 
In: Scrittori classici italiani di economia 
politica. Parte moderna. Tomo XV. 
Milano, 1804 (, .   
 .  : -
   -
.  .  XV. 
, 1804).  306. 
Vissering, S. Handbook van praktische staathuishoudkunde. 
Deel I. Amsterdam, 
18601861 (Bucce, .  
   . 
 I. , 1860-1861).  349 
351. 
[West, .] Essay on the application of capital 
to land, with observations shewing the impolicy 
of any great restriction of the importation 
of corn. By a fellow of University 
college of Oxford. London, 1815 ([, 
.]      -
,  ,  -
   -
  .   
   . 
, 1815).  265. 

    
Wolf, J. Sozialismus und kapitalistische Gesellschaftsordnung. 
Stuttgart, 1892 (, 
.    -
 . , 1892).  
24. 
Wolf, J. Das Ratsel der Durchschnittsprofitrate 
bei Marx. In: Jahrbucher 
fur Nationalokonomie und Statistik, 
dritte Folge, Band II, 1891 (, . -
     . 
  Jahrbucher fur Nationalokonomie 
und Statistik,  ,  II, 
1891).  20, 21. 
 
   
An Act for vesting certain sums in commissioners, 
at the end of every quarter of a year, 
to be by them applied to the reduction of the 
national debt (anno 26 Georgii III, Regis, 
cap. 31) (     
     
   ,    
    -
  (  26  
  III, . 31)).  436. 
Coal mine accidents. Abstract of return to an 
address of the Honourable the House of 
Commons, dated 3 May 1861. Ordered, by 
the House of Commons, to be printed, 6 
February 1862 (   
 .  , -
    
   3  1861 . -
    -
  6  1862 .).  100. 
Public Health. Sixth report of the medical officer 
of the Privy Council. With appendix. 
1863. London, 1864 ( . 
    
 .  . 1863. 
, 1864).  104109. 
First Report from the secret committee on 
commercial distress; with the minutes of 
evidence. Ordered, by the House of Commons, 
to be printed, 8 June 1848 ( 
     
;   . 
-
      
8  1848 .).  9, 11, 444445, 450, 
451454, 457 459, 497. 
Report from the secret committee of the 
House of Lords appointed to inquire into the 
causes of the distress which has for some 
time prevailed among the commercial 
classes, and how far it has been affected by 
the Laws for regulating the issue of bank 
notes payable on demand. Together with the 
minutes of evidence, and an appendix. Ordered, 
by the House of Commons, to be 
printed, 28 July 1848 [Reprinted, 1857] 
(    -
    , 
  ,   
,      
    -
.     -
.   -
    28  1848 . 
[  1857 .]).  9, 11, 448, 
452, 454, 455, 462. 
Report from the select committee on bank 
acts; together with the proceedings of the 
committee, minutes of evidence, appendix 
and index. Ordered, by the House of Commons, 
to be printed, 30 July 1857 ( 
    -
;  , -
 ,   . 
    
  30  1857 .). 9, 11, 372, 
398, 399, 455, 459, 461, 462, 464470, 
472477, 493, 494. 

    
Report from the select committee on the bank 
acts; together with the proceedings of the 
committee, minutes of evidence, appendix 
and index. Ordered, by the House of Commons, 
to be printed, 1 July 1858 ( 
    -
;  , -
 ,   . 
    
  1  1858 .).  9, 11, 398 
399. 
First Report of the children's employment 
commissioners in mines and collieries. 21 
April 1841 (   -
     
    . 21  
1841 .).  100. 
First Report from the select committee of the 
House of Lords on the sweating system; together 
with the proceedings of the committee, 
minutes of evidence, and appendix. Ordered, 
by the House of Commons, to be 
printed, 11 August 1888 (  
     -
  ;  -
 ,    
.   -
    11  
1888 .).  368. 
Reports of the inspectors of factories to Her 
Majesty's Principal Secretary of State for 
the Home Department (  
     
).  134, 135. 
 for the half year ending 31st October,
1845. London, 1846 ( , -
 31  1845 . , 1846).  
137. 
 for the half year ending 31st October,
1846. London, 1847 ( , -
 31  1846 . , 1847).  
137138. 
 for the half year ending 31st October 1847. 
London, 1848 ( ,  31 
-
 1847 . , 1848).  138139. 
 for the half year ending 31st October 1848. 
London, 1849 ( ,  31 
 1848 . , 1849).  89, 120. 
 for the half year ending 30th April 1849. 
London, 1849 ( ,  30 
 1849 . , 1849).  139. 
 for the half year ending 31st October,
1849. London, 1850 ( , -
 31  1849 . , 1850).  
139. 
 for the half year ending 30th April, 1850.
London, 1850 ( ,  30 
 1850 . , 1850).  122, 
140. 
 for the half year ending 31st October,
1850. London, 1851 ( , -
 31  1850 . , 1851).  
136, 140. 
 for the half year ending 30th April, 1851.
London, 1851 ( ,  30 
 1851 . , 1851).  136. 
 for the half year ending 31st October 1852. 
London, 1852 ( ,  31 
 1852 . , 1852).  109 
112. 
 for the half year ending 30th April 1853. 
London, 1853 ( ,  30 
 1853 . , 1853).  140. 
 for the half year ending 31st October 1853. 
London, 1854 ( ,  31 
 1853 . , 1854).  140. 
 for the half year ending 30th April 1854. 
London, 1854 ( ,  30 
 1854 . , 1854).  140. 
 for the half year ending 31st October 1855. 
London, 1856 ( ,  31 
 1855 . , 1856).  101, 
102. 
 for the half year ending 31st October 1858. 
London, 1858 

    
( ,  31  
1858 . , 1858).  88, 136137. 
 for the half year ending 30th April 1859. 
London, 1859 ( ,  30 
 1859 . , 1859).  140 
141. 
 for the half year ending 31st October 1859. 
London, 1860 ( ,  31 
 1859 . , 1860).  141. 
 for the half year ending 30th April 1860. 
London, 1860 ( ,  30 
 1860 . , 1860).  141. 
 for the half year ending 31st October 1860. 
London, 1860 ( ,  31 
 1860 . , 1860).  141. 
 for the half year ending 30th April 1861. 
London, 1861 ( ,  30 
 1861 . , 1861).  103, 
141, 143. 
 for the half year ending 31st October 1861. 
London, 1862 ( 
,  31  1861 . 
, 1862).  142, 143. 
 for the half year ending 30th April 1862. 
London, 1862 ( ,  30 
 1862 . . 1862).  103, 
143. 
 for the half year ending 31st October 1862. 
London, 1863 ( ,  31 
 1862 . , 1863).  89, 114, 
142144. 
 for the half year ending 30th April 1863. 
London, 1863 ( ,  30 
 1863 . , 1863).  144. 
 for the half year ending 31st October 1863. 
London, 1864 ( ,  31 
 1863 . , 1864).  101, 
112114, 122, 142149. 
 for the half year ending 30th April 1864. 
London, 1864 ( ,  30 
 1864 . , 1864).  142, 
147. 
 
Conrads Jahrbucher  . Jahrbucher 
fur Nationalokonomie und Statistik. 
The Daily News ( ), 
, 10  1889 .  401. 
The Economist (), , 
 III, 15  1845 .  479. 
  V, 20  1847 .  482. 
  IX, 19  1851 .  436, 438. 
  XI, 22  1853 .  394. 
Jahrbuch fur Gesetzgebung, Verwaltung und 
Volkswirthschaft im Deutschen Reich 
(   -
,      
 ), -
,   V,  I, 1881.  14. 
Jahrbucher fur Nationalokonomie und Statistik
 (   -
   ), , 
  ,  XI, 1885.  12. 
  ,  XX, 1890.  23. 
  ,  II, 1891.  20, 21. 
  ,  III, 1892.  
16. 19.
The Manchester Guardian (-
 ), 24  1847 .  450 
451. 
Die Neue Zeit ( ),  
 3, 1887.  25. 
  3, 4, 18921893.  16. 

    
New-York Daily Tribune (- ,  IV,  XXXI, 1842.  
 ), 20  1859 . 442. 
 424.Schmollers Jahrbuch fur Gesetzgebung, 
Nuova antologia di scienze, lettere ed arti Verwaltung und Volkswirthschaft im 
(  ,   Deutschen Reich . Jahrbuch fur Ge-
), ,  ,  setzgebung Verwaltung und Volkswirth-
XXXVIII,  7, 1  1883 .  21. schaft im Deutschen Reich. 
Revue des deux Mondes ( -The Times (), .  482. 
   ), 
   
. .  46. .  .  25.
ø. .  433.  .   . 
. .  222. 246.

 
  
 * 
. .   -
 . . . ., 1911.  423 
(18). 
.     -
 .   
,     -
,   . ., 1810. 
 306 (2021).
, .    -
  ( : . . -
. ., 1938).  428 (30, 33), 438 
(2526). 
, .    -
 ,   -
    27  
1833 . ( : . . -
 . , 1937).  291. 
, . .    -
.  . . .  I. 
., 1868.  435 (102). 
, . .    -
.  . . . ., 1895 
(  ).  435 (19). 
, . .    -
, ,   -
    . 
   . . ., 1880. 
 194.
, . .   
 ( : . . . 
    -
 .  IX.   . . 
. ., 1949) (  -
).  428, 438 (112113). 
 . Cm.  
     -
   .  
    . [ 
. . .] ., 1874.  I. 
 428 (453), 438 (9697).
, .  .  IIII. 
., 19361941.  360.  I  423 
(786787). 
, . .    -
   -
   
* 
           -
  .   ,        , -
 .       ,   .   -
   ,        ,     
     . . 

    
   . ., 1934. 
 194.
, .   -
   . ., 1955 
[. .   -
 . . .  I).  74 (46), 
119 (112 116), 127 (6577), 196 (69, 
41), 200 (69), 222 (5558), 246 (108 
109), 260 (112128), 261 (113). 
.     
.  : -
       
    ( -
: . .  -
.  . . ., 1936) 
(  ).  151 (314). 
.     
-.   
     -
    ( : . 
 . .  I: 
  -
 .    
. . . . [1904]).  151 
(175). 
, .   . 
 I:   . -
 . .  I.  -
. ., 1860.  247 (239), 337 (239), 356 
(129), 438 (9799). 
, .     -
  .  I. .  ., 
1935.  154 (90129), 361 (343). 
, . . (  : , . 
.)   . -
 . . . ., 1896 (-
  ).  306. 
, .   , 
  ,  
 .   
     -
 . . .  I. .. 
1881.  200 (210 211). 

 
  -    ................................................ VVI
 .............................................................................................................. 326
 
  ,
  
  
 .    
        
 ........................................................................................................................ 29153 
 .     ...................................... 2947 
 .   ................................................................................ 4856 
 .      
  ................................................................................... 5779 
 .      ........................... 8087 
 .      ...... 88116 
I.   ............................................................................................... 8899
II.       . 
    ....................................... 100109 
III.     ,   
    ........................................................................................ 109112 
IV.    .................................................. 112115
V. ,    .......................................... 115116


 .    ............................................................ 117149
I.   ,    
   .............................................................................................. 117122 
II.     , 
    .................................................................... 122137 
III.  :   18611865  ........................ 137149
 .  ...................................................................................... 150153
 .      ................. 154230
 .      
     
    ............................................................................ 154167 
 .     ( 
 )       
 ............................................................................................................ 168188 
 .     
 .    
 .   ......................................... 189218 
 .     
    ......................................................................... 219223 
 .  .............................................................................. 224230
I. ,      ....................... 224225
II.      .............................................. 226227
III.      ................................................ 227230 
 .       ...... 231292 
 .    ............................................................ 231253 
 .   ........................... 254263 
I.     ......................................................... 254257
II.        ..................... 258
III.     ............................................ 258259
IV.   ........................................................................ 259
V.   .............................................................................................. 259263
VI.    .............................................................. 263 
 .     ..... 264292 
I.   ................................................................................................ 264270
II.        ... 270274 
III.      .................................................... 275285
IV.  ........................................................................................................ 285292


 .    
    -  
 -  ( ) ..................... 293370 
 . -  ...................................... 293307
 .   ............................................................... 308331
 .   .  ................. 332345
 . -  .................................... 346354
 .     .............................. 355370
 .     
 . ,  
 ..................................................................................................................... 371505 
  . ,   ......................... 371392 
  .  .  . 
߻   .................................................................. 393405 
  .     ...... 406429 
  .   
   ,   ............... 430439 
  .     ................................ 440455 
  .   ; 
     ................................................................. 456477
  .     
 ............................................................................................................ 478485 
  .    ; 
    ......................................................................... 486505
 ....................................................................................................................... 509520
  ................................................................................................................ 521528
     .................................................. 529540
     .......................................................... 541542
 
     I  III   .. 7 
     III   .................. 17
   III   .  .......................... 31
    III  
  .  ................................................................................. 37

    . .  
    
  . .  
     
    
. .   . .  
 . .  
  . .  
 . .   . .  
* 
   19/V 1961 .  
  29/1X 1961 .  60. 921/16. 
. . . 341/2.  . . . 34,5. 
.-. . 33,96.  124 . . 
  190.  1 . 
* 
  
 . 
, -47,  ., 7. 
* 
   
.  
 . 
 
  1  
 . . .
, , 26.

